Văn phòng Báo chí của Tòa Thánh, ngày 15 tháng 11, 2026, phát đi bản tin sau đây:

Vatican Media


Gặp gỡ các tín hữu và đại diện các hội đoàn đạo đức bình dân tại Công viên Khảo cổ Quốc gia “Saqsaywaman”

Vào lúc 10 giờ 47 phút (16 giờ 47 phút giờ Rôma), Đức Thánh Cha Lêô XIV đã đến Công viên Khảo cổ Quốc gia “Saqsaywaman” trên một chiếc xe mui trần để gặp gỡ các tín hữu và đại diện các hội đoàn đạo đức bình dân, với sự hiện diện của khoảng 100,000 người. Dọc các con phố tại Cusco, có khoảng 500,000 người đang chờ đón Đức Thánh Cha.

Khi đến Công viên Khảo cổ, Đức Thánh Cha được Đức Tổng Giám Mục Lizardo Estrada Herrera của giáo phận Cusco chào đón, và cả hai cùng tiến về phía lễ đài.

Sau lời chào mừng của Đức Tổng Giám Mục Cusco, phần cầu nguyện và bài đọc Tin Mừng, Đức Thánh Cha Lêô XIV đã có bài giảng.

Tiếp đó là nghi thức trao tặng “Hoa Hồng Vàng” (Golden Rose), cùng việc đọc kinh “Lạy Nữ Vương” (Salve Regina) và lời nguyện dâng lên Đức Mẹ Belén.

Kết thúc buổi gặp gỡ, sau khi đọc Kinh Lạy Cha và ban phép lành, Đức Thánh Cha đã di chuyển bằng xe đến Vương cung thánh đường Chính tòa Đức Mẹ Lên Trời để đọc kinh Truyền Tin.

Dưới đây là bài phát biểu của Đức Thánh Cha trong buổi gặp gỡ này:

Bài phát biểu của Đức Thánh Cha

Anh chị em thân mến,

Mở đầu cuộc gặp gỡ này, trước hết, tôi muốn bày tỏ lòng biết ơn tới Thiên Chúa vì cuộc đời và sứ vụ của Đức Tổng Giám Mục Richard Daniel Alarcón Urrutia, Tổng Giám mục giáo phận Cusco – người đã nỗ lực hết mình để chuyến tông du này có thể thực hiện được, và cũng là người mà tôi đã rất mong được gặp gỡ khi đặt chân đến đây. Cùng với tất cả các anh em giám mục, tôi xin bảo đảm với anh chị em rằng tôi luôn cầu nguyện cho linh hồn người quá cố được an nghỉ đời đời; tôi cầu xin Chúa Giê-su Ki-tô ban cho người ấy phần thưởng dành cho những người công chính, đồng thời ban sự an ủi – phát xuất từ đức tin của chúng ta vào Đấng Phục Sinh – cho tất cả những ai đang đau buồn trước sự ra đi này.

Vẻ đẹp của nơi chốn đang đón chào chúng ta sáng hôm nay thật không thể phủ nhận. Saqsaywaman vươn mình về phía bầu trời Andes tựa như một bàn thờ bằng đá, nơi người xưa từng tìm đến để kiếm tìm Đấng thần thiêng. Tuy nhiên, đức tin Ki-tô giáo giúp chúng ta hiểu rằng, thực ra, chính Thiên Chúa mới là Đấng hạ mình xuống để tìm kiếm con cái của Người. Thiên Chúa bước vào một tâm hồn sẵn sàng, một tâm hồn biết thốt lên lời “xin vâng” đầy can đảm và đơn sơ – giống như Đức Trinh Nữ Maria, Đấng đã thay đổi tiến trình lịch sử mãi mãi.

Thật vậy, chúng ta đã bắt đầu phụng vụ với câu xướng nhập lễ: “Kính chào Mẹ Thánh, Mẹ đã sinh hạ Vị Vua cai trị trời đất đến muôn đời” (Sách Lễ Rôma, Phần chung về Đức Trinh Nữ Maria, I, Mùa Thường niên 1, Ca nhập lễ). Bài Tin Mừng chúng ta vừa nghe nhắc nhở chúng ta về niềm vui của Đức Maria khi thưa “xin vâng” với sứ thần, để trở thành Mẹ Thiên Chúa và mang Chúa Giê-su đến với thế gian.

Cả hai văn bản này đều mời gọi chúng ta nhìn nhận Đức Trinh Nữ Maria là Đấng dẫn đưa chúng ta đến cuộc gặp gỡ với Đức Ki-tô. Mẹ đã chờ đợi Người như Đấng Mê-xi-a trong một gia đình đạo hạnh, nơi cha mẹ dạy Mẹ biết cầu nguyện, suy niệm Lời Chúa và sống theo luật của Đấng Tối Cao. Nhờ luôn chú tâm vào Thiên Chúa, Mẹ đã chuẩn bị sẵn sàng cho cuộc gặp gỡ với Chúa, nhận ra tiếng Người qua sứ điệp của vị sứ thần – sứ giả của Người – và đón nhận thách đố của một sứ mệnh độc nhất vô nhị vì ơn cứu độ nhân loại.

Chúa đã đến nói chuyện với Mẹ tại quê nhà Na-da-rét, trong khung cảnh đời thường bên cạnh những người thân yêu, trong một bầu không khí đầy ắp những biểu tượng mà Mẹ vốn thân thuộc, bằng chính ngôn ngữ và những dấu chỉ thuộc về văn hóa của Mẹ. Thiên Chúa vẫn hành động như thế đó. Người tìm kiếm những cách thức và thời điểm phù hợp nhất để đến gần chúng ta, ngõ hầu tất cả chúng ta đều có thể gặp gỡ Người, thấu hiểu Lời Người, được hoán cải và được cứu độ. Trong suốt hàng thiên niên kỷ, mầu nhiệm này đã được tái hiện trong những bối cảnh vô cùng đa dạng, nhưng luôn với cùng một tâm thế của Đấng Toàn Năng: Người sẵn lòng trở nên bé nhỏ vì chúng ta, trò chuyện với chúng ta và ôm lấy chúng ta. Một trong những cách thức tuyệt vời nhất để điều này diễn ra chính là thông qua lòng đạo đức bình dân.

Trong đó, ký ức về tổ tiên, đức tin của các gia đình, tình yêu dành cho Chúa Giê-su Ki-tô, lòng tin tưởng vào Mẹ Maria và sự tôn kính các thánh được thể hiện qua âm nhạc, vũ điệu, hình ảnh cùng nhiều biểu đạt khác vốn gắn liền với lịch sử và bản sắc của các dân tộc. Vì vậy, một lễ hội tôn giáo, một cuộc hành hương hay một cuộc rước kiệu không chỉ đơn thuần là những biểu hiện văn hóa. Đằng sau mỗi hình ảnh, bài thánh ca, lời hứa nguyện hay dấu chỉ, luôn có một cộng đồng những tâm hồn đang tìm kiếm Thiên Chúa, và một tiếng nói thân tình từ trời cao đáp lại, tiến lại gần bên họ.

Do đó, vấn đề đặt ra là phải sống các thực hành truyền thống này như những cơ hội để gặp gỡ và loan báo về Chúa, trước hết là trong các giáo xứ, các hội đoàn và các phong trào. Là những người đã được đón nhận Tin Mừng, chúng ta được mời gọi hướng ra thế giới và được sai đi để loan báo về Đức Ki-tô phục sinh, sẵn sàng làm chứng cho niềm vui khi biết đến Tin Mừng và sống Tin Mừng ấy trong tình yêu mến Thiên Chúa và tha nhân. Chính vì lý do này, Đức Giáo Hoàng Phan-xi-cô đã định nghĩa lòng đạo đức bình dân là “một biểu hiện đích thực của“hoạt động truyền giáo tự phát của Dân Thiên Chúa” (Tông huấn Evangelii Gaudium, 122), và là “sự biểu lộ của một đời sống thần linh được nuôi dưỡng nhờ tác động của Chúa Thánh Thần, Đấng đã được tuôn đổ vào lòng chúng ta (x. Rm 5,5)” (sđd., 125).

Tuy nhiên, tôi muốn tập trung vào một khía cạnh khác trong trình thuật Tin Mừng mà chúng ta vừa nghe, đó là bối cảnh cộng đoàn nơi mầu nhiệm Truyền Tin diễn ra. Như chúng ta đã đề cập, Đức Maria lớn lên trong đức tin nhờ sống trong một cộng đoàn; và sau biến cố Truyền Tin, Mẹ vẫn tiếp tục chia sẻ cuộc sống thường nhật với anh chị em đồng loại. Cuộc gặp gỡ của Mẹ với Thiên Chúa không hề tách biệt hay khiến Mẹ xa rời những người xung quanh. Trái lại, điều đó biến Mẹ thành người gìn giữ một ân huệ đang lớn dần trong lòng Mẹ vì lợi ích của tất cả mọi người, bao gồm cả những người đồng hương và toàn thể nhân loại. Đức tin không gây chia rẽ; ngược lại, đức tin kết hiệp chúng ta với Thiên Chúa và với nhau.

Đây là một điểm quan trọng, nhất là trong thời đại ngày nay—một thời đại vốn đầy rẫy những chia rẽ, tổn thương, ngờ vực, cùng những hoàn cảnh khiến con người khó lòng nhìn nhận nhau như những thành viên trong cùng một gia đình, là con cái của cùng một Cha trên trời.

Trong bối cảnh đó, các truyền thống tôn giáo có thể đóng vai trò rất hữu ích, trở thành nơi mọi người có thể quy tụ lại trong ánh sáng của đức tin và tình yêu. Một cuộc rước có thể giúp những người có quan điểm khác biệt cùng bước đi bên nhau. Một cuộc hành hương có thể gắn kết các gia đình lại với nhau. Một dịp cử hành có thể quy tụ cả một cộng đoàn. Lễ kính vị thánh bổn mạng có thể trở thành cơ hội để hòa giải, xin tha thứ và bắt đầu lại từ đầu. Đây là một dấu chỉ có sức lan tỏa vượt xa biên giới của một thị trấn hay một vùng miền, góp phần lan tỏa văn hóa cùng chung sống, quan tâm lẫn nhau và hòa bình ra khắp thế giới.

Chính vì vậy, tôi mời gọi anh chị em hãy biến những dịp lễ hội này thành một trường học của tình huynh đệ và lòng bác ái—nơi anh chị em cùng làm việc, cầu nguyện, vui chơi, cũng như quan tâm đến những người đang gặp khó khăn—để mọi người có thể sống trong niềm vui và sự hiệp nhất trước mặt Thiên Chúa.

Các truyền thống dân gian, với những biểu tượng và cách thức thể hiện thấm đẫm các giá trị về sự hiệp thông và tình liên đới Ki-tô giáo, chính là kho tàng vô giá chứa đựng những bài học tốt đẹp, đặc biệt là đối với các thế hệ trẻ. Về phương diện này, điều quan trọng là người trẻ cần tham gia vào các hoạt động đó; những đóng góp của họ cần được đón nhận và trân trọng thông qua việc lắng nghe, hợp tác, và khi cần thiết, là sự thích nghi với thời đại. Tương lai của những truyền thống này không chỉ nằm ở việc bảo tồn những gì đã được trao truyền, mà còn ở việc tiếp nối chúng một cách sống động. Mỗi thế hệ đều đón nhận một di sản và có trách nhiệm trao truyền lại di sản ấy trong trạng thái phong phú và đổi mới hơn, không ngần ngại mở ra những con đường mới hay sử dụng những phương thức mới. Thay vào đó, điều cốt yếu là phải giữ gìn tinh thần giáo dục nền tảng: chẳng hạn như giúp người trẻ tiếp cận và hiểu sâu sắc hơn về lịch sử cứu độ cùng cuộc đời các vị thánh; giải thích cho họ ý nghĩa Ki-tô giáo của các dịp lễ hội; chia sẻ Lời Chúa và dạy họ cách cử hành đức tin trong lòng Giáo hội (xem: Đức Phan-xi-cô, Bài giảng trong Thánh lễ Ngày dành cho các Hội đoàn và Lòng đạo đức bình dân, ngày 5 tháng 5 năm 2013).

Mục tiêu ở đây là thông qua các truyền thống, truyền đạt một trải nghiệm sống động về đời sống Ki-tô hữu—một đời sống không ngừng tăng trưởng và đổi mới xoay quanh bàn thờ, nơi Bí tích Thánh Thể trở thành trung tâm và nguồn mạch của sự hiện hữu (xem: Hiến chế Lumen Gentium, số 11).

Trên hành trình này, Đức Maria giữ một vị trí đặc biệt. Lòng đạo đức bình dân tại Peru cũng mang đậm dấu ấn tôn sùng Đức Maria. Điều này được thể hiện rõ nét ngay tại Vườn Vatican, nơi năm ngoái tôi đã làm phép bức tranh khảm khắc họa các tước hiệu khác nhau mà qua đó Đức Maria đồng hành cùng dân tộc này, chia sẻ những niềm vui, nỗi buồn của họ và dạy họ biết hy vọng.

Tương tự như vậy, tinh thần này được thể hiện tuyệt đẹp qua bài thánh ca Hanacpachap của nhà truyền giáo Pérez Bocanegra. Bài thánh ca này ca ngợi và khẩn cầu Đức Trinh Nữ thông qua những hình ảnh ẩn dụ đầy chất thơ—vừa sâu sắc về mặt thần học, vừa gần gũi, cụ thể, gắn liền với văn hóa và đời sống của người dân vùng Andes. Bài thánh ca này, cùng với kiệt tác tại Nhà thờ Thánh Phê-rô Tông đồ ở Andahuaylillas và nhiều ví dụ khác về công cuộc loan báo Tin Mừng đầy sáng tạo và sâu sắc, cho thấy rằng mọi lòng đạo đức chỉ thực sự tìm thấy ý nghĩa khi quy tụ mọi người lại quanh Chúa Giê-su, và theo bước chân Người, dẫn đưa họ về thiên đàng. Chính vì vậy, tôi muốn phó thác tiến trình đổi mới lòng đạo đức bình dân cho Đức Trinh Nữ Maria, Nữ Vương Bêlem, Người Mẹ và Đấng Bảo trợ Cusco.

Trong giây lát nữa, với tinh thần hiệp nhất, chúng ta sẽ phó thác hành trình này cho Đức Mẹ và dâng lên ngài đóa Hồng Vàng, cầu xin ngài gìn giữ chúng ta trong trái tim ngài, ban hòa bình cho vùng đất này, ban sức mạnh cho những ai đang đau khổ, và ban cho tất cả chúng ta ân sủng để cùng nhau bước đi trong tình yêu của Con ngài. Amen.