Ngày hôm nay, tại Hà Nội khai mạc Hội nghị về hoạt động các tổ chức phi chính phủ (NGO) tại Việt Nam.
Hội nghị - kéo dài ba ngày - nhìn lại quan hệ hợp tác mười năm giữa Việt Nam và các tổ chức phi chính phủ kể từ hội nghị lần đầu tiên về tài trợ NGO tổ chức năm 1992.
Hội nghị cũng sẽ thảo luận các vấn đề hợp tác trong tương lai.
Đại diện hơn 300 tổ chức quốc tế và ngoại giao tham dự hội nghị.
Đây là sự kiện mà các tổ chức phi chính phủ hoạt động ở Việt Nam trông đợi từ rất lâu.
Chủ đề của hội nghị là “Tăng cường hợp tác giữa Việt Nam và các tổ chức phi chính phủ quốc tế.” Nó cho thấy nhà nước Việt Nam đã cởi mở hơn trong đối thoại với các tổ chức phi chính phủ, hay gọi tắt là NGO, nước ngoài.
Năm 1993, có 185 NGO nước ngoài hoạt động tại Việt Nam. Đến ngày hôm nay, con số này đã tăng lên thành 514 tổ chức.
“Nhưng càng ngày việc tài trợ không còn đơn thuần chỉ là cho tiền. Các NGO ngày càng đóng vai trò quan trọng hơn trong việc hỗ trợ các cộng đồng dân cư nơi họ làm việc, phản ánh tâm tư nguyện vọng người dân lên cấp quản lý cao hơn. Đó là chiều hướng rất rõ của tất cả các NGO ở Việt Nam.”
Xã hội dân sự
Theo định nghĩa, tổ chức phi chính phủ là một trong các định chế góp phần tạo nên một xã hội dân sự (civil society).
Như tên gọi của nó, một tổ chức phi chính phủ hoạt động không phụ thuộc nhà nước, và là cơ chế để người dân cải thiện đời sống của họ thông qua việc tự tổ chức cuộc sống cho mình và thông qua việc gây tác động đến nhà nước.
Trong hoàn cảnh của Việt Nam, chức năng này của các NGO không phải lúc nào cũng được phát huy khi mà các tổ chức quần chúng tại đây, theo truyền thống, vẫn là một phần nối dài của bộ máy nhà nước.
Vì vậy, theo bà Phạm Thị Lan, chuyên viên của Quỹ Nhi đồng Anh (một NGO hoạt động ở Việt Nam), thì nhiều người tại Việt Nam còn quan niệm NGO chỉ có nghĩa là các tổ chức từ thiện.
“Gần đây cũng có sự cải biến hơn. Người ta đã quan niệm NGO còn là các tổ chức phát triển, giúp chính phủ trong vấn đề hoạch định chính sách làm sao phù hợp cho các nhóm đối tượng yếu thế.”
Tương lai
Khi nhìn ra các nước trong vùng Đông Nam Á, các tổ chức phi chính phủ ở nhiều nước đóng nhiều vai trò khác nhau, từ hỗ trợ cho đến đối lập chính phủ, hoặc đóng vai trò trung gian.
Tại Việt Nam, chính quyền cấp trung ương, trong mấy năm qua, đã tạo nhiều điều kiện hơn cho các NGO hoạt động, nhưng vẫn còn đó tâm lý e dè từ nhiều địa phương, sợ rằng bên cạnh hoạt động giúp thúc đẩy cuộc sống kinh tế, thì các NGO sẽ đóng một vai trò chính trị ở Việt Nam.
Dù còn nhiều ý kiến khác nhau, nhưng một điều mà giới chức hữu quan tại Việt Nam thừa nhận là trong mười năm qua, các tổ chức phi chính phủ đã đóng góp vào việc giảm nghèo và phát triển bền vững của Việt Nam.
Một đóng góp lớn hơn đó là các NGO đã đem lại cho chính phủ Việt Nam và các cộng đồng nơi họ làm việc một cái nhìn mới về quan hệ đối tác giữa Việt Nam và nước ngoài và về quan niệm dân chủ cấp cơ sở như lời bà Hoàng Phương Thảo, tổ chức ActionAid:
“Bằng chứng quan trọng nhất là nghị định của chính phủ về việc đẩy mạnh dân chủ cơ sở ở Việt Nam. Đó là kết quả của các tổ chức NGO nước ngoài đã làm việc và hỗ trợ chính phủ Việt Nam và các cộng đồng để giải quyết vấn đề đó.”
“Nó chứng tỏ việc đẩy mạnh dân chủ cơ sở ở Việt Nam đã được quan tâm hơn, tập trung hơn và đã được đặt lên tầm quan trọng hơn.”(BBC)
Hội nghị - kéo dài ba ngày - nhìn lại quan hệ hợp tác mười năm giữa Việt Nam và các tổ chức phi chính phủ kể từ hội nghị lần đầu tiên về tài trợ NGO tổ chức năm 1992.
Hội nghị cũng sẽ thảo luận các vấn đề hợp tác trong tương lai.
Đại diện hơn 300 tổ chức quốc tế và ngoại giao tham dự hội nghị.
Đây là sự kiện mà các tổ chức phi chính phủ hoạt động ở Việt Nam trông đợi từ rất lâu.
Chủ đề của hội nghị là “Tăng cường hợp tác giữa Việt Nam và các tổ chức phi chính phủ quốc tế.” Nó cho thấy nhà nước Việt Nam đã cởi mở hơn trong đối thoại với các tổ chức phi chính phủ, hay gọi tắt là NGO, nước ngoài.
Năm 1993, có 185 NGO nước ngoài hoạt động tại Việt Nam. Đến ngày hôm nay, con số này đã tăng lên thành 514 tổ chức.
“Nhưng càng ngày việc tài trợ không còn đơn thuần chỉ là cho tiền. Các NGO ngày càng đóng vai trò quan trọng hơn trong việc hỗ trợ các cộng đồng dân cư nơi họ làm việc, phản ánh tâm tư nguyện vọng người dân lên cấp quản lý cao hơn. Đó là chiều hướng rất rõ của tất cả các NGO ở Việt Nam.”
Xã hội dân sự
Theo định nghĩa, tổ chức phi chính phủ là một trong các định chế góp phần tạo nên một xã hội dân sự (civil society).
Như tên gọi của nó, một tổ chức phi chính phủ hoạt động không phụ thuộc nhà nước, và là cơ chế để người dân cải thiện đời sống của họ thông qua việc tự tổ chức cuộc sống cho mình và thông qua việc gây tác động đến nhà nước.
Trong hoàn cảnh của Việt Nam, chức năng này của các NGO không phải lúc nào cũng được phát huy khi mà các tổ chức quần chúng tại đây, theo truyền thống, vẫn là một phần nối dài của bộ máy nhà nước.
Vì vậy, theo bà Phạm Thị Lan, chuyên viên của Quỹ Nhi đồng Anh (một NGO hoạt động ở Việt Nam), thì nhiều người tại Việt Nam còn quan niệm NGO chỉ có nghĩa là các tổ chức từ thiện.
“Gần đây cũng có sự cải biến hơn. Người ta đã quan niệm NGO còn là các tổ chức phát triển, giúp chính phủ trong vấn đề hoạch định chính sách làm sao phù hợp cho các nhóm đối tượng yếu thế.”
Tương lai
Khi nhìn ra các nước trong vùng Đông Nam Á, các tổ chức phi chính phủ ở nhiều nước đóng nhiều vai trò khác nhau, từ hỗ trợ cho đến đối lập chính phủ, hoặc đóng vai trò trung gian.
Tại Việt Nam, chính quyền cấp trung ương, trong mấy năm qua, đã tạo nhiều điều kiện hơn cho các NGO hoạt động, nhưng vẫn còn đó tâm lý e dè từ nhiều địa phương, sợ rằng bên cạnh hoạt động giúp thúc đẩy cuộc sống kinh tế, thì các NGO sẽ đóng một vai trò chính trị ở Việt Nam.
Dù còn nhiều ý kiến khác nhau, nhưng một điều mà giới chức hữu quan tại Việt Nam thừa nhận là trong mười năm qua, các tổ chức phi chính phủ đã đóng góp vào việc giảm nghèo và phát triển bền vững của Việt Nam.
Một đóng góp lớn hơn đó là các NGO đã đem lại cho chính phủ Việt Nam và các cộng đồng nơi họ làm việc một cái nhìn mới về quan hệ đối tác giữa Việt Nam và nước ngoài và về quan niệm dân chủ cấp cơ sở như lời bà Hoàng Phương Thảo, tổ chức ActionAid:
“Bằng chứng quan trọng nhất là nghị định của chính phủ về việc đẩy mạnh dân chủ cơ sở ở Việt Nam. Đó là kết quả của các tổ chức NGO nước ngoài đã làm việc và hỗ trợ chính phủ Việt Nam và các cộng đồng để giải quyết vấn đề đó.”
“Nó chứng tỏ việc đẩy mạnh dân chủ cơ sở ở Việt Nam đã được quan tâm hơn, tập trung hơn và đã được đặt lên tầm quan trọng hơn.”(BBC)