DAK LAK - Tòa án tỉnh Dak Lak đã kết án 15 người Thượng tù từ 5 tới 10 năm vì tham gia vào các cuộc biểu tình hồi đầu năm 2001 vốn sau đó đã dẫn tới cuộc khủng hoảng người tị nạn ở Tây Nguyên.

Thông tấn xã Việt Nam nói rằng những người này đã bị kết tội 'phá hoại chính sách đoàn kết, gây mất trật tự an ninh'.

Các tờ báo chính thức ở Việt Nam đã đăng cùng một bản tin của Thông tấn xã về phiên sử sơ thẩm của tòa án tỉnh Dak Lak.

Theo bản tin này, những người cầm đầu là Y Tim Bya và Y Hét Niê Kđăm bị kết án 10 năm tù với 5 năm quản chế sau khi mãn hạn tù. 13 người còn lại bị kết án từ 5 tới 7 năm tù cộng thêm 3 tới 4 năm quản chế.

Phiên tòa diễn ra sau khi Uỷ hội Châu Âu ra tuyên bố cáo buộc Việt Nam đàn áp tôn giáo và kêu gọi chính phủ Việt nam thả các nhà lãnh đạo tôn giáo đang bị giam giữ hay quản thúc.

Hồi tháng trước, tổ chức bảo vệ nhân quyền Human Rights Watch cũng cáo buộc Hà Nội tăng cường trấn áp người thiểu số ở Tây Nguyên.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Việt nam và các phương tiện thông tin đại chúng của Đảng Cộng sản Việt nam đã thẳng thừng bác bỏ các cáo buộc này.

Sau cuộc biểu tình với hàng ngàn người tham gia hồi đầu năm 2001, Việt nam đã bắt giữ nhiều người Thượng mà họ cho là cầm đầu biểu tình.

Cả ngàn người bỏ trốn sang biên giới Campuchia, một số sau đó trở về nước nhưng đa số đã qua Hoa Kỳ định cư sau khi thương thuyết hồi hương giữa các bên không thành.

Chính phủ Việt Nam tuyên bố rằng những người này là thành viên của cái mà họ gọi là 'Phản động FRULRO lưu vong' hay 'tổ chức Dega'.

Mục tiêu của tổ chức này, theo chính quyền Việt Nam chính là thành lập một quốc gia độc lập mang tên Dega. Chủ tịch UBND tỉnh Dak Lak là ông Nguyễn Văn Lạng.

"Chúng tôi cho rằng, nếu thực sự có một tổ chức như vậy thì đây là một tổ chức bất hợp pháp. Bất ky một tổ chức nào đã là bất hợp pháp thì không thể tồn tại được. Tuyên truyền thành lập một nhà nước Dega là vi phạm luật pháp Việt Nam."

Báo Nhân Dân ngày hôm qua đã nêu đích danh các ông Ksor Kơk và Y Buo Bya là những người đứng đầu tổ chức Dega và thường xuyên liên hệ với người Thượng ở trong nước.

Tuy nhiên, hãng thông tấn Pháp AFP ngày hôm nay trích lời một nhà cựu ngoại giao hiểu biết về Tây Nguyên nói rằng chỉ có một phần nhỏ những người tham gia biểu tình muốn có một nhà nước Dega.

Số còn lại chỉ muốn đòi đất đai của tổ tiên họ và đòi tự do tôn giáo. Nhiều người ở Tây Nguyên muốn theo đạo tin lành như một người Thượng từng bỏ trốn sang Campuchia nói với đài BBC.

"Nghe người ta nói đạo Tin lành là tốt thì mình cứ đi thôi, chứ có biết Tin lành Dega là gì. Đến bây giờ nhà nước cấm thì mình cũng bỏ luôn."

Một nhà ngoại giao Tây phương khác được trích dẫn nói rằng không có cách nào để biết được những người bị kết án có kích động bạo lực hay không.

"Nhưng họ khó có thể được xử án công bằng vì hệ thống toà án của Việt nam bị chính trị hoá cao và chính quyền Việt Nam rất khó chịu với ảnh hưởng của những nhóm chính trị từ bên ngoài."

Các nhóm người Thượng ở nước ngoài luôn bác bỏ chuyện họ khuyến khích bạo động ở Việt Nam.(bbc)