Theo tin Tòa Thánh, Đức Leo XIV đã tới Madrid, Thủ đô Tây Ban Nha vào lúc 10 giờ 30 sáng ngày 6 tháng 6. Ngài đã được chính thức Đón Tiếp lúc 11 giờ 30 Tại Cung Điện Hoàng Gia Ở Madrid. Sau nghi lễ long trọng diễn ra tại Sân Cung Điện Hoàng Gia, Đức Giáo Hoàng đã thăm xã giao gia đình Hoàng gia Tây Ban Nha và lúc 12:30, ngài đã Gặp Gỡ Các Cơ Quan Chính Quyền, Xã Hội Dân Sự Và Đoàn Ngoại Giao Tại Cung Điện Hoàng Gia. Tại đây, ngài đã có bài diễn văn đầu tiên trong chuyến đi lịch sử này, một chuyến đi được ngài mô tả với các ký giả tháp tùng như sau trên chuyến máy bay chở ngài từ Rome tới Madrid:

Chuyến hành trình tông đồ là cơ hội để gặp gỡ các tín hữu, để cử hành đức tin và loan truyền sứ điệp của Chúa Giêsu Kitô. Nhưng đồng thời, đó cũng là dịp để chào đón tất cả mọi người, toàn thể xã hội, bởi vì Giáo hội có một sứ điệp dành cho tất cả mọi người, như các bạn có thể đã thấy, tôi tin là rất rõ ràng trong Thông điệp được công bố vào ngày 25 tháng 5.
Tôi hy vọng mọi người sẽ có một chuyến đi vui vẻ và đó sẽ là cơ hội để nuôi dưỡng lòng nhiệt thành lớn lao. Có rất nhiều người Công Giáo, và tôi đặc biệt muốn nhấn mạnh sự hiện diện của giới trẻ. Theo những gì tôi được biết, một số lượng lớn giới trẻ sẽ tham gia với lòng nhiệt thành lớn lao. Bằng cách cùng nhau chia sẻ niềm vui đức tin, tôi tin rằng chúng ta có thể mang đến một thông điệp rất tích cực. Đó là một thông điệp sẽ mang ý nghĩa đặc biệt ở mọi nơi chúng ta đến thăm, dù là Madrid, Barcelona hay quần đảo Canary. Mong rằng mọi sự đều góp phần sống trọn đức tin của chúng ta và loan truyền sứ điệp về tình yêu thương, lòng bác ái và sự tôn trọng của Thiên Chúa dành cho mọi con người.
Nguyên văn bài phát biểu của Đức Giáo Hoàng Leo XVI trước Các Cơ Quan Chính Quyền, Xã Hội Dân Sự Và Đoàn Ngoại Giao Tây Ban Nha
Thưa Đức Vua và Hoàng hậu,
Thưa Các Công Chúa
Thưa các vị Đại diện Danh dự của Xã hội Dân sự
Thưa các thành viên đáng kính của Đoàn Ngoại giao,
Thưa quý bà và quý ông,
Tôi tạ ơn Chúa vì dịp được gặp gỡ quý vị này, và bày tỏ lòng biết ơn về lời mời thực hiện Chuyến Tông du đến Tây Ban Nha. Chuyến đi này sẽ diễn ra qua nhiều giai đoạn, mỗi giai đoạn hé lộ một khía cạnh về sự phong phú đa diện của một đất nước vĩ đại, nơi đã đón nhận Tin Mừng trong gần hai thiên niên kỷ. Truyền thống luôn gắn liền việc truyền giáo ban đầu ở Bán đảo Iberia với lời rao giảng của Thánh Tông đồ Gia-cô-bê Cả. Mối liên hệ này có tầm quan trọng thần học đáng kể, vì nó thể hiện nhận thức của Giáo hội địa phương về sự tiếp nối của mình với sứ mệnh tông đồ bắt đầu từ Lễ Ngũ Tuần. Mặc dù không bao quát hết bản sắc đa diện của dân tộc quý vị, mối liên kết lâu đời giữa đức tin Kitô giáo và vùng đất này đã định hình sâu sắc nền văn hóa của quý vị và là nguồn hy vọng và định hướng giữa những thách thức mà chúng ta phải cùng nhau đối diện với tư cách là một gia đình nhân loại ngày nay. Tôi nghĩ đến những biểu hiện của lòng đạo đức bình dân, như một sự kịch hóa đích thực về ơn cứu độ ở mọi thành phố và thị trấn, phù hợp với nhịp điệu của năm và các bối cảnh khác nhau của cuộc sống. Cùng với di sản nghệ thuật và âm nhạc, cũng như nhiều hội đoàn và hiệp hội từ thiện, chúng là minh chứng cho cuộc gặp gỡ hữu hiệu giữa Chúa Giêsu Kitô và dân tộc của quý vị, một dân tộc nhiệt huyết, yêu đời và thể hiện điều đó!

Tôi đến giữa quý vị để khẳng định, khuyến khích và vun đắp lòng trung thành mới mẻ với Tin Mừng trong vòng tín hữu, cũng như sự hòa giải và hợp tác sâu sắc hơn giữa các thành phần khác nhau của quốc gia này. Xét cho cùng, lịch sử của chính quý vị cho thấy rằng một nền văn hóa gặp gỡ, chứ không phải đối đầu, mới là điều thúc đẩy sự ổn định và thịnh vượng. Trên thực tế, thông điệp hòa bình, mà hiện nay thật không may đã bị một số người cho là ngây thơ và những người khác cho là đối đầu, lại được chào đón bởi những người không tự khép mình trong những hệ tư tưởng định kiến, mà cởi mở với sự thật. Như Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã dạy chúng ta, thực tế là có “một sự căng thẳng thường trực giữa ý tưởng và thực tại. Các thực tại đơn giản là hiện hữu, trong khi ý tưởng được xây dựng nên. Phải có sự đối thoại liên tục giữa hai điều này, nếu không ý tưởng sẽ tách rời khỏi thực tại. Thật nguy hiểm khi chỉ sống trong thế giới của ngôn từ, của hình ảnh và hùng biện” (Evangelii Gaudium, 231). Ngài kết luận rằng “thực tại vĩ đại hơn ý tưởng” (ibid.). Chân lý luôn vĩ đại hơn chúng ta, đó là lý do tại sao nó làm chúng ta kinh ngạc và dẫn dắt chúng ta đến những con đường thanh tẩy và hòa giải, trong đó đối thoại với người khác — và với Đấng Khác với chữ “K” viết hoa — trở nên vô cùng quan trọng.
Về vấn đề này, tôi muốn đề cập đến hai nhân vật nổi bật của đất nước này, những người đã làm phong phú đời sống của Giáo hội và hành trình tâm linh của nhiều người trong năm thế kỷ, thậm chí vượt ra ngoài biên giới Tây Ban Nha. Tôi đang nói đến Thánh Gioan Thánh Giá và Thánh Teresa Ávila, những người có niềm đam mê với Mầu nhiệm Thần Thiêng đã gắn kết họ lại với nhau như những người bạn. Chủ nghĩa huyền nhiệm của họ là chủ nghĩa huyền nhiệm “mắt mở”, nghĩa là không tách rời khỏi lịch sử, mà là thấu suốt đến tận gốc rễ của các vấn đề và trái tim của thực tại. Đặc biệt, khi giải thích những biến đổi và vượt qua những căng thẳng khiến thời đại chúng ta trở nên u tối, chúng ta có thể thấy hữu ích khi xem xét chủ đề về màn đêm, rất thân thuộc với Thánh Gioan Thánh Giá, người mà chúng ta đang cử hành Năm Thánh. Thật nghịch lý, trong cơn khát ánh sáng, ngài đã học cách trân trọng bóng tối — “đêm hạnh phúc” (Đêm Tối của Tâm Hồn, 3) — như là thời điểm mà tâm hồn được giải thoát khỏi những gì nó cho là đã biết và sở hữu. Ngay cả ngày nay, điều khiến chúng ta sợ hãi nhất, điều ở nhiều người khơi dậy bóng tối của lý trí và sự dữ dội của cảm xúc, chính là điều chưa biết, trước nó chúng ta có thể cảm thấy choáng ngợp bởi cảm giác lạc lối không có bản đồ, như thể chúng ta đã mất phương hướng. Đó là lý do tại sao, ngay cả trong đời sống công cộng, chúng ta cần những người đàn ông và đàn bà có thể nhận ra ánh sáng trong bóng tối: một khởi đầu mới, giống như bình minh của một chân lý mà cho đến nay vẫn còn làm chúng ta mù quáng, nhưng — nếu chúng ta tin tưởng và tìm thấy sự bình an — sẽ nhẹ nhàng dẫn dắt chúng ta đến với chính nó. “Ôi đêm đã dẫn lối! Ôi đêm đẹp hơn cả bình minh! Ôi đêm đã mang đến Đấng Yêu Dấu và người yêu dấu, người yêu dấu được biến đổi trong Đấng Yêu Dấu!” (ibid., 5).
Thời đại của chúng ta, dường như bị lung lay bởi những bất cân bằng và xung đột khủng khiếp, đang kêu gọi từ sâu thẳm lòng mình hòa bình, một sự hiểu biết mới về con người và phẩm giá bất khả xâm phạm của nó, một nền văn minh của tình yêu thương (xem Magnifica Humanitas, 186).
Thánh Teresa mô tả quá trình này bằng hình ảnh lâu đài nội tâm. Khi người ta di chuyển từ phòng này sang phòng khác hướng về căn phòng trong cùng — tức là hướng về trái tim mình, thánh địa của chân lý — không gian mở rộng, tâm trí rộng mở, những thách thức được vượt qua, căng thẳng tan biến, những người khác tìm thấy vị trí của họ, và vũ trụ trở thành một ngôi nhà. Đây không phải là sự trốn tránh vào bản ngã, mà là sự cởi mở triệt để đối với Totus Alius et Semper Novus [Trọn vẹn Đấng Khác và Luôn luôn Mới Mẻ] đạt được khi chúng ta trở về với chính mình. Chiều kích này của con người là lý do tại sao tự do tôn giáo và tự do lương tâm phải được bảo vệ.
Ngày nay, cám dỗ giành được sự nổi tiếng bằng cách thổi bùng ngọn lửa phân cực dường như ngày càng gia tăng chứ không hề giảm bớt, và phẩm giá con người tiếp tục bị xâm phạm. Đó là lý do tại sao chúng ta cần văn hóa, nội tâm và giáo dục chất lượng miễn phí; chúng ta cần sự siêu việt. Tuy nhiên, ngay cả trong những đêm tối này, những người nam và nữ trung thành với chân lý vẫn được thúc đẩy tiến từ phòng này sang phòng khác cho đến khi công lý và hòa bình hòa quyện trong lương tâm họ. Chính nhờ sự tự do của họ mà chúng ta học được cách sống tự do.
Giáo Hội Công Giáo phục vụ cho khát vọng của trái tim con người. Đó là một sự phục vụ không mang tính áp đặt, mà là chứng nhân Tin Mừng được chứng thực bởi vô số các vị tử đạo và thánh nhân. Ngày nay, Giáo hội sẵn sàng đặt mình phục vụ cho tương lai của một dân tộc đang tìm kiếm sự hòa giải và hòa bình.
Vì tình yêu chân lý, tôi mời gọi mọi người hãy gạt bỏ những câu chuyện chia rẽ và phân cực về thực tại và lịch sử xã hội của mình, để vượt qua những sự đơn giản hóa vô ích bằng cách trân trọng sự phức tạp một cách hữu hiệu. Tôi thấy ở đây một ơn gọi đặc biệt phù hợp với châu Âu, trong đó Tây Ban Nha đóng một vai trò độc đáo và cơ bản. Đây là món quà mà “Lục địa già” có thể dành tặng cho thế giới nếu muốn giữ mãi tuổi trẻ, bởi vì tuổi trẻ được tìm thấy ở những người cảm thấy họ có một tương lai và một sứ mệnh vẫn còn ý nghĩa. Trân trọng và nghiên cứu sự phức tạp, học cách không phủ nhận mà đón nhận nó như một phước lành, và tránh xa những cách tiếp cận dựa trên bản sắc dường như giải thích mọi thứ nhưng chỉ làm cho thế giới tràn ngập “bóng ma” và kẻ thù, đó là nhiệm vụ của những người thừa kế một lịch sử vĩ đại. Kỹ thuật mới đã tạo ra một môi trường nhân tạo, nơi những lựa chọn cơ bản của chúng ta bị thử thách, định kiến bị phóng đại, tư duy phản biện bị suy yếu và các lợi ích thống trị lan truyền những khát vọng hủy diệt. Tuy nhiên, điều tốt đẹp vẫn có thể chiến thắng và lan rộng.
Điều cần thiết, đặc biệt là đối với những người có trách nhiệm về kinh tế, chính trị và định chế, là phải tạo ra một bước nhảy vọt về chất lượng — thay đổi hướng đầu tư vào trường học, đại học và nghiên cứu, cũng như vào cộng đồng địa phương và xã hội dân sự như một nền tảng nuôi dưỡng sự tham gia và hòa giải văn hóa. An ninh, điều mà chúng ta thường mong đợi tìm thấy trong vũ khí và những bức tường, trên thực tế lại đạt được tốt nhất bằng cách học cách tiến lên cùng nhau, cùng nhau phát triển, sát cánh bên nhau. Lịch sử của chính quý vị đã chứng minh điều này. Ví dụ, sự hiện diện của Hồi giáo trên bán đảo Iberia đã tạo nên một thực tế chính trị, văn hóa và tôn giáo lâu dài. Trong giai đoạn đó, không chỉ có sự đối đầu mà còn có nỗ lực tạo ra không gian tiếp xúc, trò chuyện và đối thoại về ý nghĩa của chân lý giữa Kitô giáo, Hồi giáo và Do Thái giáo. Tại Trường Biên dịch được Alfonso X (Người Khôn ngoan) cải tổ, các chuyên gia từ cả ba tôn giáo đã hợp tác dịch thuật các văn bản thuộc di sản Ả Rập, Hy Lạp và Do Thái phong phú, góp phần phổ biến các văn bản như của các triết gia Averroes (1126-1198) và Maimonides (1138-1204), cùng nhiều tác giả khác. Đặc biệt, các thành phố Córdoba và Toledo đã trở thành trung tâm đối thoại giữa các ngôn ngữ, tôn giáo và tri thức. Đây là sự thật được kể bởi các thành phố châu Âu: sự phân tầng lịch sử của chúng, tấm vải đoàn kết đã định hình nên những khác biệt của chúng qua nhiều thế kỷ. Trải qua nhiều thế kỷ, biến những xung đột không thể tránh khỏi thành những khởi đầu mới.

Như một người con ưu tú khác của vùng đất này đã dạy chúng ta, thử thách và thất bại mang đến cơ hội để đánh giá lại. Thánh Ignatius Loyola sở hữu sự táo bạo này, tin tưởng vào những nỗi tuyệt vọng và niềm an ủi trong lòng mình thông qua việc vận dụng khả năng phân định và trí tưởng tượng, dẫn dắt ngài đến việc lựa chọn hòa bình hơn chiến tranh và các vị thánh hơn kẻ quyền lực. Ngài hiểu rằng điều tốt đẹp mà ngài hướng tới không phải là ảo tưởng, và vì vậy, khủng hoảng của ngài đã trở thành một ân sủng. Điều tương tự cũng có thể xảy ra với những “điều mới lạ” đang làm chúng ta bất ổn ngày nay và thường gây ra sự chia rẽ. “Chúng ta phải tránh những lời lẽ xúc phạm hoặc đối kháng, thay vào đó hãy chọn sự rõ ràng soi sáng và sự thẳng thắn mở ra những khả năng mới. Chúng ta không thể dung thứ cho sự nhiệt tình ngây thơ, cũng không thể nuôi dưỡng những nỗi sợ hãi vô căn cứ. Thay vào đó, chúng ta hãy thiết lập các tiêu chuẩn để phân định – phẩm giá con người, đích đến phổ quát của của cải, sự ưu tiên chọn người nghèo, chăm lo cho ngôi nhà chung và hòa bình – và hãy chuyển những tiêu chuẩn này thành các hoạt động thực tiễn như quy hoạch có trách nhiệm, đánh giá tác động xã hội và con người, sự tham gia của những người dễ bị tổn thương nhất, thúc đẩy khả năng đọc viết kỹ thuật số và hướng nghiên cứu và kỹ nghệ hướng tới công lý và hòa bình” (Magnifica Humanitas, 14).
Thưa Đức Vua, Hoàng thân, Quý Công Chúa, quý bà và quý ông, tôi bày tỏ lòng biết ơn đối với đất nước của quý vị vì sự tuân thủ trung thành luật pháp quốc tế và chủ nghĩa đa phương, được thể hiện qua cam kết tích cực đối với hòa bình và tình liên đới giữa các dân tộc. Đồng thời, tôi khuyến khích các bạn vun đắp đối thoại và tình hữu nghị công dân trong nước, lưu tâm đến quan điểm của người nghèo và người trẻ khi hình dung về tương lai, hài hòa các yêu sách về quyền tự chủ và thống nhất, và thúc đẩy sự nghiệp thống nhất ở châu Âu — không phải để đối đầu với các cường quốc khác, mà như một món quà dành cho toàn thể nhân loại.
Xin Thiên Chúa phù hộ Tây Ban Nha!