WASHINGTON -Bộ ngoại giao Hoa Kỳ đã ra phản ứng trước bản án 13 năm tù dành cho bác sĩ Phạm Hồng Sơn, người bị kết tội gián điệp ngày hôm qua tại Hà Nội.

Trong một tuyên bố ra ngày hôm qua, Bộ ngoại giao Hoa Kỳ đã đưa ra phản ứng: "Bộ ngoại giao Hoa Kỳ lên án mạnh mẽ án tù nhiều năm dành cho Phạm Hồng Sơn, khi việc anh ta làm là chỉ bày tỏ ý kiến của mình trên mạng internet".

"Không cần thiết phải bỏ tù một cá nhân nào đó khi người này bày tỏ một cách ôn hòa quan điểm của mình. Rõ ràng án tù dành cho Phạm Hồng Sơn đã vi phạm các tiêu chuẩn quốc tế trong việc bảo vệ nhân quyền, trong đó có quyền tự do phát biểu".

Các tổ chức tranh đấu cho nhân quyền, và tự do báo chí trên thế giới cũng đã đưa ra nhiều chỉ trích về phiên xử, qua đó bảy tỏ lo ngại về điều họ gọi là quyền tự do ngôn luận đã không được tôn trọng tại VN.

Phiên tòa Phạm Hồng Sơn diễn ra trong nửa ngày, được xử kín, và các phóng viên, cũng như các nhà quan sát nước ngoài không được phép vào dự.

Cáo trạng của Viện kiểm sát nói rằng từ tháng bảy năm 2000 đến tháng ba năm 2002 ông Sơn đã thu thập các tài liệu với thông tin sai lệch chống lại Đảng và nhà nước để gửi cho các nhà bất đồng chính kiến khác tại Việt Nam như Trần Khuê, Hoàng Minh Chính, Lê Chí Quang.

Giám đốc Ủy Ban Bảo Vệ Ký Giả nói: Án tù ông Sơn vừa nhận là một trong nhiều án tù nặng nhất thường dành cho các nhà bất đồng chính kiến tại Việt Nam trong những năm gần đây.



Cạnh đó, cáo trạng nói rằng ông Sơn đã gửi điện thư ra nước ngoài cho các tổ chức hoạt động dân chủ để họ làm cơ sở cáo buộc Việt Nam vi phạm nhân quyền.

Tuy nhiên nhiều tổ chức hoạt động cho nhân quyền đã chỉ trích cáo trạng cũng như bản án dành cho ông Sơn.

Tổ chức các nhà báo không biên giới và Ủy ban bảo vệ nhà báo quốc tế đã kêu gọi Việt Nam trả tự do và vô điều kiện cho ông Sơn.

Trong một thỉnh nguyện thư gửi đến chủ tịch nước Việt Nam, Trần Đức Lương, bà giám đốc của Ủy ban bảo vệ ký giả, Ann Cooper nói rằng:

"Chính phủ VN đã tước đoạt quyền tự do ngôn luận của Phạm Hồng Sơn, và đã không đếm xỉa gì đến quyền cơ bản của con người là được xử trong thời hạn qui định. Họ đã hoãn phiên xử tới cả năm, sau đó dùng phiên xử kín để đưa ra bản án rất nặng dành cho ông Sơn".

Một tội danh khác của ông Sơn được tòa nhắc tới là việc ông dịch bài viết "Thế nào là dân chủ" đăng trên website của Bộ ngoại giao Hoa Kỳ, rồi sau đó dùng internet để gửi bài này tới những người bằng hữu.

Còn một nhà báo ngoại quốc khác làm việc cho hãng Pháp tấn xã tại Hà nội thì nói rằng phiên xử Phạm Hồng Sơn, giống như các phiên xử các nhà bất đồng chính kiến khác tại Việt Nam, mang nặng yếu tố chính trị, trong đó các nhà ngoại giao, và nhà báo nước ngoài đã không được vào dự.

Ngăn internet?

Theo Ủy ban bảo vệ ký giả quốc tế thì phiên tòa đã đánh đi một thông điệp lạnh lùng cho bất cứ ai ở Việt Nam muốn dùng mạng internet để phát tán tin tức hay thông tin cho các bạn bè ở nước ngoài.

Bà Ann Cooper cho biệt: "Án tù ông Sơn vừa nhận là một trong nhiều án tù nặng nhất thường dành cho các nhà bất đồng chính kiến tại Việt Nam trong những năm gần đây, và là một chỉ dấu đáng lo ngại cho thấy chính phủ Việt Nam đang tiếp tục đưa ra thêm hành động mạnh tay, thay vì tiến hành các biện pháp cần thiết để tạo điều kiện cho tự do ngôn luận, tự do báo chí hình thành tại Việt Nam".

Nhiều tổ chức của người Việt tại hải ngoại cũng đặt câu hỏi nghi vấn về cáo trạng cũng như bán ản dành cho ông Phạm Hồng Sơn.

Luật sư Đào Tăng Dực, thuộc Ủy ban luật gia vì Dân chủ tại Việt Nam có trụ sở tại Úc, người muốn về Việt Nam bào chữa cho Phạm Hồng Sơn, cho rằng cáo trạng của tòa hoàn toàn không có cơ sở:

"Điều 80 Bộ luật hình sự Việt Nam chú trọng vào tội gián điệp. Ông Sơn đã phiên dịch tài liệu về dân chủ có trên Internet và liên hệ qua email với những người tranh đấu cho dân chủ trong và ngoài nước. Như vậy, theo tôi những hành động của Phạm Hồng Sơn làm không có vi phạm gì điều 80 hết".

Các nhà ngoại giao nói rằng mục đích của vụ xử là nhằm vào một cộng đồng nhỏ, nhưng kiên gan, của những người bất đồng chính kiến tại Việt Nam, những người nhìn tới mạng internet như là một đường dây cuối cùng gắn kết họ với thế giới bên ngoài.(bbc)