Làn sóng người Thượng bỏ chạy bắt đầu từ sau cuộc biểu tình hồi tháng 2 năm 2001 vì lý do đất đai và tôn giáo. Phiá Việt Nam luôn giữ quan điểm đó là những người vượt biên trái phép và mọi dân tộc thiểu số tại Việt Nam đều được đối xử tốt và công bằng.
Ông Daniel Alberman, một trong các tác giả của bản báo cáo của Ân xá quốc tế cho đài BBC biết tổ chức ông đề nghị chính phủ Việt Nam những bước cụ thể nhằm cải thiện tình hình.
Daniel Alberman: Điều thứ nhất mà chúng tôi kêu gọi chính phủ Việt Nam, đó là cho phép các quan sát viên nước ngoài được vào vùng Tây Nguyên. Như chúng tôi đã đề cập trong bản báo cáo, kể từ khi bất ổn xảy ra hồi đầu năm 2001 thì vùng này đã bị phong tỏa.
Một bước quan trọng khác mà chúng tôi kêu gọi , đó là cho phép các quan sát viên tham dự phiên toà những người bị cáo buộc đứng đằng sau vụ bất ổn này, có nghĩa là tiến hành phiên toà công khai, mở nhằm đảm bảo với các quan sát viên quốc tế và LHQ rằng đó là những phiên toà tự do và công minh.
BBC: Nhưng trong báo cáo, Ân xá quốc tế thúc giục chính quyền Việt Nam áp dụng ngay lập tức các biện pháp nhằm ngưng việc trấn áp người Thượng tại Tây nguyên. Vậy theo ông, nhà chức trách làm cái gì?
Daniel Alberman: Chúng tôi khó lòng mà biết được bởi vì bản thân tổ chức chúng tôi không được phép lên vùng Tây Nguyên để mà tìm hiểu xem thực sự điều gì đang xảy ra. Chúng tôi quan ngại về những tin tức nói rằng quân đội được triển khai rộng khắp tại đó.
Một số tin tức còn nói rằng quân đội áp dụng những biện pháp cứng rắn ở đấy. Do đó, chúng tôi cũng muốn rằng mọi cáo buộc về việc quân đội và công an trấn áp ở đó hay những cơ quan có trách nhiệm được điều tra đầy đủ.
BBC: Nhưng ông vừa nói rằng tổ chức của ông không được lên vùng Tây Nguyên, vậy làm thế nào mà Ân xá Quốc tế có thể kết luận rằng người Thượng tại Tây Nguyên bị trấn áp?
Daniel Alberman: Báo cáo của chúng tôi căn cứ vào những tường thuật chính thức của Việt Nam chứ không phải dựa vào những tin tức hay báo cáo không được kiểm chứng từ những nhóm khác nhau trên thế giới. Và những tường thuật đăng tải trên báo chí chính thức tại Việt Nam đã khiến chúng tôi lo ngại.
Trong vài tháng vừa qua có nhiều những tường thuật về các nhà thờ Tin Lành ở vùng Tây Nguyên. Những tường thuật chính thức này làm cho một số tin tức chưa được kiểm chứng từ bên ngoài đáng tin hơn, cho hay có một số nhà thờ bị đóng cửa và một số mục sư bị bắt. Các tường thuật của Việt Nam về những hoạt động của quân đội tại Tây nguyên cũng làm cho một số tin bên ngoài đáng tin hơn, nói rằng quân đội có biện pháp cứng rắn tại vùng Tây Nguyên.
BBC: Vậy Ân xá quốc tế đã có liên lạc gì với chính phủ Việt Nam về việc điều tra các cáo buộc?
Daniel Alberman: Chúng tôi không có liên lạc gì với chính phủ Việt Nam. Chúng tôi viết thư cho chính quyền Việt Nam thường xuyên nhưng chưa nhận được hồi âm chính thức . Nhưng chúng tôi sẽ hoan nghênh bất cứ cơ hội nào đến thăm Việt Nam và thaỏ luận trực tiếp với chính phủ Việt Nam về những quan ngại của chúng tôi.
BBC: Trong báo cáo này Ân xá Quốc tế nói tổ chức tin rằng nhiều người bị bắt tại Việt Nam là tù nhân lương tâm. Dựa vào đâu mà nói như vậy thưa ông? Ông cũng biết là chính phủ Việt Nam luôn nói ở Việt Nam không có tù chính trị mà chỉ xử phạt những người vi phạm pháp luật.
Daniel Alberman: Một lần nữa, những tường thuật chính thức của Việt Nam mà chúng tôi trích dẫn trong báo cáo của mình thì phiá Việt Nam phản đối các nhóm tín ngưỡng không chính thức tại Tây Nguyên. Ngoài ra, còn có một báo cáo đáng tin cậy từ đại hội giám mục Thiên chúa giáo La mã tại Việt Nam. Họ đã gửi thư lên quốc hội bày tỏ mối lo lắng của mình về tình hình tại Tây Nguyên.
Và như tôi vừa nói, tường thuật này làm cho những tin khác đáng tin hơn, nói rằng tại Tây Nguyên, một số người bị bắt vì tín ngưỡng của mình. Chúng tôi nói rằng chúng tôi tin là như vậy bởi vì trừ phi chúng tôi được phép lên Tây nguyên, chúng tôi không thể khẳng định một trăm phần trăm những người này là tù nhân lương tâm. (BBC)
Ông Daniel Alberman, một trong các tác giả của bản báo cáo của Ân xá quốc tế cho đài BBC biết tổ chức ông đề nghị chính phủ Việt Nam những bước cụ thể nhằm cải thiện tình hình.
Daniel Alberman: Điều thứ nhất mà chúng tôi kêu gọi chính phủ Việt Nam, đó là cho phép các quan sát viên nước ngoài được vào vùng Tây Nguyên. Như chúng tôi đã đề cập trong bản báo cáo, kể từ khi bất ổn xảy ra hồi đầu năm 2001 thì vùng này đã bị phong tỏa.
Một bước quan trọng khác mà chúng tôi kêu gọi , đó là cho phép các quan sát viên tham dự phiên toà những người bị cáo buộc đứng đằng sau vụ bất ổn này, có nghĩa là tiến hành phiên toà công khai, mở nhằm đảm bảo với các quan sát viên quốc tế và LHQ rằng đó là những phiên toà tự do và công minh.
BBC: Nhưng trong báo cáo, Ân xá quốc tế thúc giục chính quyền Việt Nam áp dụng ngay lập tức các biện pháp nhằm ngưng việc trấn áp người Thượng tại Tây nguyên. Vậy theo ông, nhà chức trách làm cái gì?
Daniel Alberman: Chúng tôi khó lòng mà biết được bởi vì bản thân tổ chức chúng tôi không được phép lên vùng Tây Nguyên để mà tìm hiểu xem thực sự điều gì đang xảy ra. Chúng tôi quan ngại về những tin tức nói rằng quân đội được triển khai rộng khắp tại đó.
Một số tin tức còn nói rằng quân đội áp dụng những biện pháp cứng rắn ở đấy. Do đó, chúng tôi cũng muốn rằng mọi cáo buộc về việc quân đội và công an trấn áp ở đó hay những cơ quan có trách nhiệm được điều tra đầy đủ.
BBC: Nhưng ông vừa nói rằng tổ chức của ông không được lên vùng Tây Nguyên, vậy làm thế nào mà Ân xá Quốc tế có thể kết luận rằng người Thượng tại Tây Nguyên bị trấn áp?
Daniel Alberman: Báo cáo của chúng tôi căn cứ vào những tường thuật chính thức của Việt Nam chứ không phải dựa vào những tin tức hay báo cáo không được kiểm chứng từ những nhóm khác nhau trên thế giới. Và những tường thuật đăng tải trên báo chí chính thức tại Việt Nam đã khiến chúng tôi lo ngại.
Trong vài tháng vừa qua có nhiều những tường thuật về các nhà thờ Tin Lành ở vùng Tây Nguyên. Những tường thuật chính thức này làm cho một số tin tức chưa được kiểm chứng từ bên ngoài đáng tin hơn, cho hay có một số nhà thờ bị đóng cửa và một số mục sư bị bắt. Các tường thuật của Việt Nam về những hoạt động của quân đội tại Tây nguyên cũng làm cho một số tin bên ngoài đáng tin hơn, nói rằng quân đội có biện pháp cứng rắn tại vùng Tây Nguyên.
BBC: Vậy Ân xá quốc tế đã có liên lạc gì với chính phủ Việt Nam về việc điều tra các cáo buộc?
Daniel Alberman: Chúng tôi không có liên lạc gì với chính phủ Việt Nam. Chúng tôi viết thư cho chính quyền Việt Nam thường xuyên nhưng chưa nhận được hồi âm chính thức . Nhưng chúng tôi sẽ hoan nghênh bất cứ cơ hội nào đến thăm Việt Nam và thaỏ luận trực tiếp với chính phủ Việt Nam về những quan ngại của chúng tôi.
BBC: Trong báo cáo này Ân xá Quốc tế nói tổ chức tin rằng nhiều người bị bắt tại Việt Nam là tù nhân lương tâm. Dựa vào đâu mà nói như vậy thưa ông? Ông cũng biết là chính phủ Việt Nam luôn nói ở Việt Nam không có tù chính trị mà chỉ xử phạt những người vi phạm pháp luật.
Daniel Alberman: Một lần nữa, những tường thuật chính thức của Việt Nam mà chúng tôi trích dẫn trong báo cáo của mình thì phiá Việt Nam phản đối các nhóm tín ngưỡng không chính thức tại Tây Nguyên. Ngoài ra, còn có một báo cáo đáng tin cậy từ đại hội giám mục Thiên chúa giáo La mã tại Việt Nam. Họ đã gửi thư lên quốc hội bày tỏ mối lo lắng của mình về tình hình tại Tây Nguyên.
Và như tôi vừa nói, tường thuật này làm cho những tin khác đáng tin hơn, nói rằng tại Tây Nguyên, một số người bị bắt vì tín ngưỡng của mình. Chúng tôi nói rằng chúng tôi tin là như vậy bởi vì trừ phi chúng tôi được phép lên Tây nguyên, chúng tôi không thể khẳng định một trăm phần trăm những người này là tù nhân lương tâm. (BBC)