PHÁI ĐOÀN HỘI ĐỒNG GIÁM MỤC PHÁP THĂM GIÁO PHẬN ĐÀ NẴNG 01-02/12/2006

ĐÀ NẴNG -- Trong khuôn khổ chuyến viếng thăm Giáo Hội Việt Nam, phái đoàn Hội Đồng giám mục Pháp đã đến thăm Giáo phận Đà Nẵng từ 8 giờ sáng thứ sáu 1/12 đến 14 giờ thứ bảy 2/12/2006. Phái đòan gồm có Đức Hồng Y Jean Pierre Ricard, Tổng Giám Mục Giáo phận Bordeaux, Chủ tịch HĐGM Pháp, Đức Cha Bernard Nicolas Aubertin, Tổng giám Mục giáo phận Tours và Đức Ông Stanislas Lalane, Thường trực HĐGM Pháp. Tháp tùng Phái đoàn, có Đức Cha Giuse Vũ Văn Thiên, Giám mục Hải Phòng và Cha Phêrô Phan Xuân Thanh, thư ký Giáo Tỉnh miền trung của HĐGM Việt Nam.

Phái đòan đã tới phi trường quốc tế Đà nẵng lúc 7 giờ 50 ngày 1/12. Ra đón tiếp tại phi trường có Đức Giám Mục Đà Nẵng Giuse Châu Ngọc Tri, cha Tổng đại diện và số đông các linh mục, nữ tu và anh chị em giáo dân. Các bạn trẻ trong quốc phục Việt Nam rực rỡ, đã làm cho phi trường Đà Nẵng hôm nay trở thành lễ hội. Máy bay từ Hà Nội đến đúng giờ, và các Vị khách quý tươi cười đã bị vây quanh bởi những con người vốn xa lạ nhưng trong phút chốc đã trở nên biết bao thân thiện mặc dù ngôn ngữ bất đồng. Phái đoàn được bố trí cư ngụ trong một khách sạn ngay trước Nhà thờ Chính Toà.

Giáo phận Đà Nẵng, thuộc tổng giáo phận Huế, nằm trong địa bàn tỉnh Quảng Nam và thành phố Đà Nẵng, diện tích tổng cộng là 11.900 cây số vuông. Hiện nay giáo phận có 62.300 giáo dân trên dân số hơn 2 triệu, chia làm 42 giáo xứ, với 77 linh mục triều và dòng, 30 đại chủng sinh, hơn 300 nữ tu các dòng. So với các giáo phận khác ở Việt Nam, giáo phận Đà Nẵng nhỏ bé và non trẻ – được thành lập năm 1963, vừa tròn 43 tuổi. Thế nhưng vùng đất này lại là cái nôi của công cuộc truyền giáo ở Đàng Trong. Cộng đoàn Công giáo đầu tiên ở Hội An thuộc tỉnh Quảng Nam được khai sinh từ năm 1615, và Công đồng Giáo phận đầu tiên của Đàng Trong cũng được tổ chức ở Hội An vào năm 1671.

Trong dịp này, Phái đoàn đã đến chào thăm xã giao và đã được Ủy Ban Nhân Dân Thành Phố Đà nẵng tiếp đón trân trọng và nồng nhiệt. Vào lúc 10 giờ, đòan đã có cuộc gặp gỡ với Đức Giám Mục, linh mục đòan, các dòng tu nam nữ và các vị đại diện giáo dân các giáo xứ tại văn phòng giáo xứ Chính tòa Đà Nẵng. Tại cuộc trao đổi này, Đức Giám Mục Giuse giới thiệu đôi nét về hiện tình giáo phận Đà Nẵng. Đức Hồng Y trưởng đòan cho biết mục tiêu chuyến viếng thăm là để nối kết hai giáo hội, tìm hiểu tận nơi đời sống giáo hội Việt Nam. Ngài chuyển tới công đồng Dân Chúa giáo phận Đà Nẵng lời chào thăm của các giám mục cũng như cộng đồng Dân Chúa tại Pháp. Đức Hồng y đã trình bày về hiện tình giáo hội Pháp trong nỗ lực tái truyền giáo với những vấn đề giáo hội này đang gặp phải như việc dạy giáo lý giới trẻ, cổ vũ ơn thiên triệu… Kết thúc cuộc trao đổi này là bữa cơm thân mật với các Đức Cha, linh mục đòan và đại diện các dòng tu và giáo dân tại hội trường nhà thờ Chính tòa.

Buổi chiều ngày 1/12/2006, trời chuyển mưa, lúc 14 giờ, phái đòan đã đến thăm giáo xứ Hòa Khánh, cách thành phố Đà Nẵng 10 km về phía tây. Giáo xứ này nằm trong khu công nghiệp Liên chiểu, có các đại học, trường cao đẳng, các khu dân cư mới qui họach. Hòa Khánh tiêu biểu cho một giáo xứ vùng đô thị hóa, công nghiệp hóa với những biến động về dân số, dẫn đến những khó khăn phức tạp trong mục vụ cho người di dân, anh chị em công nhân, giới sinh viên từ các nơi khác đổ về. Đây cũng là vùng tâm bão số 6 đi qua gây thiệt hại nặng nề. Cha Quản xứ và Cộng đòan Dân Chúa đã thân ái tiếp đón Phái đoàn tại Thánh đường. Sau đó, đoàn đã đến thăm cộng đòan nữ tu Mến Thánh Giá Qui Nhơn và khu lưu học xá cho sinh viên nghèo. Cuối cùng, phái đòan cũng đã đến tham dự lễ phát động Chương trình “Căn Nhà Đồng Tâm” và chúc lành cho viên đá đầu tiên xây dựng căn nhà Đồng Tâm số 1 cho một gia đình nghèo nạn nhân của cơn bão số 6 vừa qua. Chương trình này do Tòa Giám Mục Đà nẵng khởi xướng và các Giáo xứ thực hiện với nguồn kinh phí là tiền cứu trợ từ các cá nhân và cộng đoàn Công giáo xa gần mà Tòa Giám Mục nhận được từ sau cơn bão số 6 vừa qua. Chương trình ủng hộ mỗi căn nhà 10 triệu đồng, cùng với sự tài trợ của chính quyền, các tổ chức và cá nhân khác mà gia đình nhận được, cũng như chính sự đóng góp của gia đình và thân hữu. Yêu cầu của căn nhà là phải vững chắc hơn và có khả năng chịu đựng được gió bão tốt hơn trong tương lai. Mục tiêu của chương trình là từ đầu Chủ nhật I Mùa Vọng (3/12/2006) cho đến Tết Đinh Hợi, toàn Giáo phận sẽ hoàn thành 200 căn nhà đầu tiên cho những gia đình nạn nhân khó khăn nhất. Nếu được diễn ra như dự tính và tiếp tục nhận được sự giúp đỡ, chương trình sẽ được nhân rộng lên cho nhiều đối tượng khác nhau, đang rất cần sự trợ giúp để có được nơi ăn chốn ở tử tế hơn.

Đức Hồng Y Chủ tịch HĐGM Pháp cùng phái đoàn đã đồng cảm với chương trình mang tính phát triển này nên đã thân hành đến địa điểm xây dựng căn nhà Đồng Tâm số 1, làm phép và đã đặt viên đá đầu tiên cho căn nhà này, cũng như chúc lành cho chương trình căn nhà Đồng Tâm của Giáo phận.

Được mời phát biểu trong buổi lễ, ông Chủ tịch Ủy Ban Mặt trận Tổ quốc huyện Liên Chiểu, đại diện giới chức địa phương, phát huy chương trình căn nhà Đồng Tâm như một nỗ lực thể hiện tình tương thân tương ái với bà con đồng bào lâm nạn.

Đỉnh cao của chuyến viếng thăm là buổi lễ đón tiếp chính thức và thánh lể đồng tế long trọng khai mạc lúc 4 giờ chiều ngày 1/12 tại nhà thờ chính tòa Đà nẵng, có khoảng 1500 người tham dự. Sau diễn văn chào mừng của Đức Cha Giuse Châu Ngọc Tri, Đức Hồng Y Chủ Tịch Hội Đồng Giám Mục Pháp đã gởi lời chào thăm cộng đồng Dân Chúa giáo phận, ngài nói lên niềm vui được đến thăm giáo hội Việt Nam, giáo phận Đà nẵng và chứng kiến tận mắt một giáo hội giàu sức sống với sự nở rộ các ơn kêu gọi, sự tham gia tích cực của giáo dân trong các sinh hoạt của Hội Thánh. Trong bài giảng lễ, ngài kêu gọi mọi người kiên vững trong đức tin trước những trào lưu tục hóa và duy vật trong thế giới hiện nay.

Sau Thánh lễ, vào lúc 18 giờ 30, phái đòan đi viếng thăm giáo xứ và đô thị cổ Hội an, một di sản văn hóa của thế giới, cách Đà Nẵng 30 km về phía nam. Trong thánh đường giáo xứ Hội An, cha Antôn Nguyễn Trường Thăng, một giáo sư môn lịch sử giáo hội, và chuyên gia về đồ gốm và điêu khắc Chàm đã sơ luợc lại lịch sử truyền giáo tại giáo phận Đà Nẵng trong đó ngài nhắc nhớ đến những vị giáo sĩ đã có những đóng góp to lớn như Cha Đắc Lộ, dòng Tên, người hòan thiện công trình sáng tác chữ quốc ngữ, và đặc biệt Đức Cha Lambert de la Motte, người Pháp, Vị Giám Quản Tông Tòa đầu tiên của Giáo phận Đàng Trong, Đấng Sáng Lập dòng Mến Thánh giá Việt Nam, là người triệu tập công đồng giáo phận đầu tiên tại Hội An vào năm 1671. Sau đó, dưới ánh đèn màu lung linh, huyền ảo của phố cổ về đêm, phái đòan được tháp tùng đông đảo, đã rảo qua các khu phố cổ, viếng thăm Chùa Cầu, cửa hàng tơ lụa của vài giáo dân Hội An và dùng cơm tối với các món đặc sản Hội An. Phái đoàn về lại Đà Nẵng lúc 21giờ 30.

Hôm sau, 2/12/2006, vào lúc 5 giờ 15 sáng, Phái đoàn đã thức dậy sớm để dâng thánh lễ tại nhà giám tỉnh dòng thánh Phaolô thành Chartres, tỉnh dòng Đà Nẵng. Nhìn ngôi nhà nguyện rộng lớn ngồi kín các nữ tu, tập sinh và đệ tử trong một màu trắng trinh nguyên, phụng vụ hoàn toàn bằng tiếng pháp của đoàn khách quí, Đức Hồng Y chủ tế đã không che giấu được sự cảm xúc trước sự phong phú của Ơn Gọi của Giáo Hội Việt Nam. Phát biểu đáp từ trong cuộc tiếp đón sau Thánh lễ tại hội trường, ĐHY quay sang Đức Cha Giuse của Giáo phận Đà Nẵng cùng hiện diện và nói một cách chân thành: nhìn thấy khung cảnh này, quả thật tôi phát ghen với Ngài, vì trong Giáo phận Ngài có một dòng tu như thế … Không phải chỉ tại đây, tỉnh dòng Phaolô Đà Nẵng gồm 450 nữ tu đang phục vụ trong 13 Giáo phận từ Bắc chí Nam. Sau bữa điểm tâm, phái đoàn được hướng dẫn viếng thăm nhà trẻ Ánh Dương, trường khuyết tật. Đuợc biết, Đức Tổng giám Mục Aubertin, thành viên của phái đòan, một thời đã từng là Giám mục Chartres, nơi có nhà mẹ của dòng Thánh Phaolô thành Charles.

Đúng 8 giờ, phái đòan lên đường viếng thăm họ đạo Phước Kiều, tức là Thanh Chiêm cũ, nay thuộc giáo xứ Hội An. Chính tại nơi đây, thầy giảng Anrê Phú Yên, học trò ruột của cha Đắc Lộ, đã lãnh phúc tử đạo năm 1644 và được ĐGH Gioan Phaolô II phong Á Thánh vào năm 2000. Cha quản xứ Antôn Nguyễn Trường Thăng trình bày về lịch sử Phước Kiều, ngoài đất thánh tử đạo, còn là cái nôi của chữ quốc ngữ. Ngài ước mong hàng Giáo Phẩm và mọi thành phần Dân Chúa trong Giáo hội Việt Nam quan tâm góp sức, để xây dựng tại đây một trung tâm hành hương dâng kính Người Chứng Thứ Nhất của Giáo Hội Việt Nam, mà thông thường, sẽ được Giáo hội hoàn vũ nâng lên bậc hiển thánh trong một ngày gần đây. Vị Thánh trẻ tuy mang tên Phú Yên, là sinh quán của mình, nhưng Ngài đã theo Cha Đắc Lộ về Hội An để được đào tạo nên thầy giảng, đã rao giảng Tin Mừng, và làm chứng cho Tin Mừng mình rao giảng bằng giòng máu anh hùng thấm sâu trong lòng đất Hội An-Phước Kiều này.

Chặng cuối cùng trong chuyến viếng thăm giáo phận, đoàn đã đến Giáo xứ Trung Tâm Thánh Mẫu Trà Kiệu, một trong những giáo xứ cổ kính nhất của Giáo phận Đà nẵng. Phái đòan đã kính viếng và cầu nguyện tại đền Đức Mẹ Trà Kiệu trên đồi Bửu Châu. Xuống núi, viếng Nhà Nguyện Thánh Thể, nơi chầu Mình Thánh Chúa suốt ngày đêm. Tại “Vườn Nghĩa” bên cạnh nhà thờ Trà Kiệu, các vị đã kính viếng và thắp hương trước mộ Đức Cha Phêrô Maria Phạm Ngọc Chi, Giám mục tiên khởi của giáo phận Đà Nẵng, mộ các linh mục thuộc Hội Thừa Sai Paris và mộ các linh mục xuất thân từ Trà Kiệu. Giáo xứ Trà Kiệu đã nồng nhiệt chiêu đãi phái đoàn bữa cơm trưa với các điệu múa Chămpa đầy màu sắc, đặc biệt chuyện tích diễn lại việc Huyền Trân Công Chúa giã từ người yêu đi làm vợ Vua Chiêm, để nước Đại Việt có thêm hai châu Ô và Lý là sính lễ. Phái đòan đã rời Trà Kiệu lúc 12 giờ 15 để về lại phi trường Đà Nẵng đáp máy bay đi Gia Lai Kontum.

Như thế, trong viếng thăm vỏn vẹn 30 giờ tại Đà Nẵng, ngoài các nghi thức đón tiếp, chào thăm, phái đoàn đã thăm quan, chia sẻ, chứng kiến tận mắt những nét đặc trưng về mục vụ và văn hóa địa phương. Chuyến viếng thăm này là cơ hội để giáo phận sống tinh thần hiệp thông trong Hội thánh phổ quát, thể hiện lòng biết ơn sâu sắc với các giáo sĩ người Pháp nói riêng và các nhà truyền giáo nói chung, đặc biệt những vị đã để lại những dấu ấn không thể nào quên trong lịch sử truyền giáo tại Việt nam, cách riêng tại giáo phận Đà Nẵng.

(Tường trình từ Đà Nẵng)