1. Ukraine tấn công tàu tuần tra Nga ở Biển Azov, xác nhận gây thiệt hại cho cảng dầu St. Petersburg.
Lực lượng Ukraine đã tấn công một số mục tiêu quân sự của Nga vào đêm 4 tháng 6, trong đó có một tàu tuần tra biên giới thuộc Dự án 10410 “Svetlyak” ở Biển Azov, Thiếu Tá Robert “Magyar” Brovdi, Chỉ huy Lực lượng Hệ thống Điều khiển từ xa, cho biết như trên hôm Thứ Sáu, 05 Tháng Sáu.
Ông nhấn mạnh rằng chiếc tàu dài gần 50 mét đã bị trúng đạn gần thị trấn Iurkine ở Crimea bị Nga tạm chiếm.
Thiếu Tá Brovdi cho biết thêm, chiếc tàu được trang bị 16 bệ phóng hệ thống phòng không vác vai Igla, một khẩu pháo hải quân AK-176, cũng như các giá súng máy và pháo tự động phòng không sáu nòng. Theo vị chỉ huy Ukraine, thủy thủ đoàn gồm 28 người.
Bộ Tổng tham mưu cho biết mức độ thiệt hại đối với tàu tuần tra vẫn đang được đánh giá.
Ngoài tàu tuần tra, lực lượng Ukraine cũng tấn công các cụm vũ khí và thiết bị quân sự của Nga ở tỉnh Kharkiv, cũng như một sở chỉ huy quân đội Nga ở tỉnh Donetsk.
Lực lượng Ukraine tiếp tục tấn công một kho đạn dược ở tỉnh Donetsk, các kho chứa nhiên liệu và chất bôi trơn ở Crimea bị Nga tạm chiếm và ở phần lãnh thổ bị tạm chiếm của tỉnh Zaporizhzhia.
Bên trong nước Nga, một cuộc tấn công bất ngờ của Ukraine vào đêm qua cũng đã nhắm vào một nhà máy sản xuất thuốc súng ở tỉnh Ryazan, gây ra một vụ hỏa hoạn lớn với những tiếng nổ long trời.
[Kyiv Independent: Ukraine strikes Russian patrol ship in Sea of Azov, confirms damage to St. Petersburg oil terminal]
2. Không chỉ Putin: Ukraine truy tố hai chỉ huy Nga đã ra lệnh tấn công khiến ba thế hệ trong một gia đình thiệt mạng.
Ukraine đã buộc tội hai chỉ huy cao cấp của lực lượng máy bay ném bom Nga liên quan đến vụ tấn công năm 2022 khiến 8 người thiệt mạng ở Odessa. Cơ quan An ninh Ukraine, gọi tắt là SBU đã nêu tên Thiếu tướng Mykola Varpakhovych và Đại tá Oleh Skytskyi là nghi phạm vắng mặt hôm Thứ Năm, 04 Tháng Sáu.
Các cáo trạng nhắm vào chuỗi chỉ huy đứng sau chiến dịch tấn công bằng hỏa tiễn hành trình của Nga vào các thành phố của Ukraine.
Cả hai sĩ quan đều chỉ huy các đơn vị thuộc Sư đoàn Không quân Ném bom hạng nặng số 22 của Nga — Varpakhovych chỉ huy sư đoàn, còn Skytskyi chỉ huy trung đoàn 121 — đơn vị vận hành các máy bay ném bom chiến lược Tu-95, loại máy bay có khả năng phóng hỏa tiễn hành trình Kh-101 nhằm vào các khu dân cư, cơ sở hạ tầng năng lượng và các địa điểm dân sự của Ukraine.
Theo các nhà điều tra, máy bay ném bom hạng nặng của Nga đã cất cánh từ căn cứ không quân Engels ở tỉnh Saratov vào ngày 23 tháng 4 năm 2022 và phóng ba hỏa tiễn hành trình Kh-101 về phía Odessa từ trên Biển Caspi.
Một quả hỏa tiễn đã bắn trúng khu chung cư Tiras 16 tầng, và một quả khác bắn trúng nghĩa trang thành phố.
“Theo chỉ thị của các nghi phạm, cấp dưới của chúng đã tấn công một tòa nhà thuộc khu dân cư ở Odessa bằng hỏa tiễn hành trình Kh-101. Để thực hiện cuộc tấn công vào mục tiêu dân sự, phía Nga đã điều động máy bay ném bom chiến lược Tu-95”, SBU cho biết.
Trong số tám người thiệt mạng có nhà báo Valeria Hlodan, con gái ba tháng tuổi của cô là Kira, và mẹ của Valeria - ba thế hệ trong cùng một gia đình.
Theo BBC đưa tin vào thời điểm đó, chồng của Hlodan, Yury, trở về nhà sau khi đi mua sắm và phát hiện tòa nhà chung cư của mình đang bốc cháy.
Theo SBU, 18 người khác bị thương trong cuộc tấn công.
Cả Varpakhovych và Skytskyi đều đối mặt với án tù lên đến 15 năm hoặc tù chung thân theo Điều 438, Khoản 2 Bộ luật Hình sự Ukraine, quy định về vi phạm luật lệ và tập quán chiến tranh kết hợp với tội giết người có chủ ý.
Việc truy tố vắng mặt cung cấp cho các tòa án Ukraine cơ sở để hành động nếu nghi phạm sau đó bị bắt giữ, trao đổi hoặc bị bắt ở nước ngoài, và bổ sung vào nguồn bằng chứng quốc tế rộng lớn hơn, bao gồm cả các lệnh bắt giữ của chính Tòa án Hình sự Quốc tế, gọi tắt là ICC.
[Europe Maidan: Not only Putin: Ukraine charges two Russian commanders who ordered strike that killed three generations of one family]
3. Toàn văn bức thư ngỏ của Tổng thống Zelenskiy gửi Putin
Ngày 4 tháng 6, một ngày sau khi lực lượng Ukraine tiến hành cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa quy mô lớn vào St. Petersburg, Tổng thống Volodymyr Zelenskiy đã công bố một bức thư ngỏ gửi Putin.
Bức thư nêu rõ những điểm yếu ngày càng lộ rõ của Putin, sức mạnh ngày càng tăng của Ukraine, và lý do cần thiết phải nối lại ngay lập tức các cuộc đàm phán hòa bình.
Tổng thống Zelenskiy đề nghị gặp mặt trực tiếp Putin tại một quốc gia trung lập và thách thức Putin đưa ra một ngày cụ thể cho cuộc gặp.
Xin kính mời quý vị và anh chị em theo dõi bản dịch sang Việt Ngữ toàn văn bức thư qua phần trình bày của Thụy Khanh
Thư ngỏ
Kính gửi Tổng thống Liên bang Nga
Từ Tổng thống Ukraine
Khi ông lãnh đạo nước Nga hơn 26 năm trước, nhiều người ở Ukraine đã có thái độ tích cực đối với ông. Đó là chuyện đã qua rồi.
Hiện nay, đại đa số người dân Ukraine đều có cái nhìn tích cực về việc máy bay điều khiển từ xa tầm xa của chúng tôi đã tham dự lễ khai mạc diễn đàn của ông tại St. Petersburg, vượt qua quãng đường hơn 1.000 km. Như ông đã biết, khoảng cách này không phải là giới hạn cuối cùng trong khả năng của chúng tôi.
Hai mươi sáu năm cầm quyền của ông đã hoàn toàn thay đổi chương trình nghị sự trong quan hệ giữa Ukraine và Nga. Từ những cuộc thảo luận về kim ngạch thương mại và các vấn đề dân sự khác, nhân dân hai nước giờ đây chỉ còn bàn về những cuộc đối đầu và thiệt hại. Gần một nửa trong số 26 năm cầm quyền của ông ở Nga đã dành cho cuộc xâm lược Ukraine.
Dù ông nói gì về NATO, địa chính trị và tiếng Nga, cuộc chiến này là sự lựa chọn cá nhân của ông – một cuộc chiến không có lý do thực sự. Lịch sử sẽ ghi nhớ nó như vậy. Mọi chuyện lẽ ra đã có thể khác đi rất nhiều.
Chúng ta thường nghe nói chiến tranh rất hợp với ông. Tất nhiên, điều đó không đúng khi nói đến sự an toàn của nơi ở của ông ở Valdai hay cuộc diễn binh ở Mạc Tư Khoa. Mạng sống của chính ông mới là điều quý giá.
Nhưng giờ đây, tất cả chúng ta đều thấy rằng điều này cuối cùng không còn phù hợp với người Nga nữa - thực tế là chiến tranh ngày càng mang lại nhiều tiêu cực cho Nga. Họ không thích máy bay điều khiển từ xa và hỏa tiễn của chúng tôi. Họ không hài lòng với tình trạng thiếu xăng và giá cả liên tục tăng cao. Họ không thích những lệnh cấm liên tục. Họ không thích ý định của ông về việc tổ chức làn sóng huy động thứ hai để mở rộng chiến tranh sang một hướng khác ở Ukraine hoặc hướng nó chống lại một số quốc gia khác - các nước láng giềng của Nga. Họ không thích việc cuộc chiến của ông vẫn chưa có hồi kết.
Đúng là ông vẫn có thể buộc người Nga phải sống theo cách này. Nhưng nguồn lực của ông đã bị giảm đáng kể. Ông sẽ không có đủ tiền bạc và quyền lực chính trị để tiếp tục mua chuộc lòng trung thành của người Nga như ông đã làm trong 26 năm qua. Chúng tôi sẽ làm mọi thứ để bảo đảm rằng thế giới sẽ giải quyết vấn đề này.
Như chính ông đã nói, “chúng ta cần phải tính toán kỹ lưỡng.”
Hôm qua tôi nhận được báo cáo về tổn thất của quân đội ông trên mặt trận Ukraine hồi tháng Năm. Con số này lại lên tới hơn 30 ngàn người Nga thiệt mạng và bị thương nặng. Chúng tôi luôn cập nhật chính xác con số này mỗi tháng, và chúng tôi có bằng chứng video xác nhận từng trường hợp tổn thất của ông — điều này không phải là không có căn cứ.
Chúng tôi biết rằng 63% tổn thất của ông ở mặt trận là tử vong, và chỉ có 37% là bị thương. Trong thế kỷ 21, quân đội không thể chấp nhận tỷ lệ như vậy. Trong tương lai, tỷ lệ thương vong sẽ tăng lên.
Không phải chúng tôi ở Ukraine lo lắng về người Nga. Sau tất cả những gì cuộc chiến của ông đã mang đến cho Ukraine. Nhưng tôi quan tâm đến người dân Ukraine.
Chúng tôi đang mất đi những người thân yêu, và mỗi sự mất mát đó đều gây đau đớn cho chúng tôi. Và ngay cả khi tỷ lệ thương vong của Ukraine chỉ là 1/5 hoặc 1/6 so với thương vong của Nga, thì điều đó vẫn rất quan trọng.
Điều đáng lo ngại nữa là cứ vài tháng một lần, ông lại thường xuyên trì hoãn hạn chót buộc các chỉ huy quân đội Nga phải hoàn tất cuộc xâm lược các vùng lãnh thổ của chúng tôi, đặc biệt là vùng Donetsk. Năm nay các ông cũng sẽ không chiếm được vùng này.
Nhưng chúng tôi ở Ukraine không muốn một cuộc chiến tranh kéo dài. Chúng tôi hiểu rất rõ rằng sẽ tốt hơn rất nhiều nếu không có chiến tranh. Chúng tôi muốn đạt được điều đó.
Tôi chắc chắn rằng đa số người Nga sẵn sàng trả lời khẳng định cho điều này, và ông cũng biết điều đó.
Nhiều người không tin rằng Ukraine có thể cầm cự được lâu đến vậy trong phòng thủ.
Ông đã không tin. Và những người cố vấn cho ông cũng không tin. Đó là một sai lầm.
Ông không ngờ tới sự kháng cự toàn diện từ Ukraine và không dự đoán được mọi chuyện sẽ đi xa đến mức này. Nhưng tất cả chúng tôi vẫn còn ở đây — trong năm thứ năm của một cuộc xung đột toàn diện.
Đừng sợ hãi khi rút khỏi cuộc chiến — đây là điều quan trọng nhất mà ông cần lúc này.
Ukraine vẫn giữ vững nền độc lập của mình. Và sẽ tiếp tục giữ vững điều đó, bất chấp mọi dự đoán khác.
Chúng tôi đã tập hợp nhiều người trên thế giới để bảo vệ Ukraine và chống lại các người. Chúng tôi đã tìm ra vũ khí và nguồn tài chính.
Chúng tôi nhận được sự hỗ trợ, còn các ông phải chịu trừng phạt. Và tình trạng này sẽ tiếp diễn cho đến khi Ukraine giành được công lý, là điều mà chúng tôi mong muốn và hoàn toàn có thể đạt được.
Chúng tôi sẽ không cho phép những kẻ cố gắng thuyết phục các ông rằng các lệnh trừng phạt đối với Nga sẽ bị suy yếu đáng kể và sự hỗ trợ dành cho Ukraine sẽ bị giảm đáng kể nếu không có sự thay đổi đáng kể nào trong lập trường của các bạn về Ukraine thành công. Ví dụ của Orbán cho thấy sự xấu hổ mà những kẻ chọn giúp đỡ Nga trong cuộc chiến chống lại chúng tôi sẽ phải gánh chịu.
Ukraine đã trải qua những mùa đông khắc nghiệt khi các ông cố gắng phá hủy nguồn năng lượng của chúng tôi. Chúng tôi đã sống sót, và ngay cả trong bóng tối, tinh thần kiên cường của người Ukraine vẫn được duy trì.
Chúng tôi đã mang chiến tranh đến lãnh thổ của ông, và ông không thể làm được điều đó nếu không có sự giúp đỡ của Bắc Hàn. Ông là nhà lãnh đạo Nga đầu tiên buộc phải cầu cứu Bình Nhưỡng.
Và ngày nay, các ông hoàn toàn phụ thuộc vào Trung Quốc — đây cũng là lần đầu tiên trong lịch sử nước Nga.
Các ông từng cho rằng người Ukraine không đủ sức tự vệ, nhưng giờ đây, binh lính của chúng tôi đang giúp xây dựng hệ thống phòng thủ cho các đối tác ở Trung Đông và vùng Vịnh.
Các ông mong muốn tình trạng bất ổn nội bộ ở Ukraine, nhưng chính các đơn vị quân đội của các ông lại nổi dậy chống lại các ông. Ngày 23 tháng 6 sẽ lại là một ngày kỷ niệm nữa, và sự im lặng sẽ không thể xóa bỏ sự thật này khỏi lịch sử.
Và giờ đây, chính các quan chức chính phủ, doanh nhân và những người tuyên truyền của các ông đang nhìn các ông với vẻ mệt mỏi rõ rệt. Cả thế giới đều thấy điều đó.
Thế giới không hề chán Ukraine, quốc gia mà các ông từ lâu đã trông cậy. Nhưng ngay cả những người trên thế giới giúp các ông né tránh lệnh trừng phạt và duy trì nền kinh tế cũng đã chán Nga rồi.
Ông không thể không nhận thấy điều này. Sau 26 năm, tuổi già bắt đầu ảnh hưởng đến sức khỏe. Càng lớn tuổi, sự mệt mỏi càng tăng lên.
Chúng tôi đã xem các tài liệu tình báo cho thấy các ông đang cân nhắc kế hoạch chiến tranh cho năm 2027 và 2028. Chúng tôi cũng biết rằng các ông hy vọng rằng khoa học đạn đạo sẽ giúp các ông đạt được điều mà mọi thứ khác đều không làm được.
Ông muốn kéo Belarus lún sâu hơn nữa vào cuộc chiến, và giờ chúng tôi buộc phải chuẩn bị cho điều đó. Chúng tôi thấy ông đang chơi trò gì đó với Transnistria. Những người tuyên truyền của ông đang đe dọa tất cả các nước láng giềng của Nga bằng cách này hay cách khác. Ông thực sự muốn trải qua tất cả những điều này sao?
Giờ thì sự lựa chọn là của ông. Chiến tranh đã quá nhiều rồi!
Ukraine đề nghị chấm dứt cuộc chiến này.
Chúng ta phải làm điều đó một cách trung thực, đàng hoàng và bảo đảm rằng sẽ không có một cuộc chiến tranh mới bùng nổ.
Chúng tôi thấy rằng Hoa Kỳ đang dồn toàn bộ sự chú ý vào vấn đề Iran, và việc chỉ chờ đợi đến khi họ chuyển sự chú ý sang cuộc chiến ở Âu Châu là sai lầm.
Ukraine đề xuất chấm dứt chiến tranh theo thể thức giữa chúng tôi và các bạn.
Tôi đề nghị gặp mặt với ông.
Ai cũng nghe các đại diện của các ông nói với nụ cười trên môi rằng tôi có thể đến Mạc Tư Khoa. Nhưng sau 26 năm như vậy, chẳng còn việc gì để nhà lãnh đạo Ukraine ở thủ đô của các ông, cũng như nhà lãnh đạo Nga ở Kyiv, làm nữa.
Có những quốc gia theo truyền thống đón tiếp các nhà lãnh đạo để giải quyết các vấn đề chiến tranh và hòa bình. Thụy Sĩ, Thổ Nhĩ Kỳ, các nước thuộc thế giới Ả Rập — nhiều nước có thể và muốn đăng cai cuộc gặp gỡ này.
Chính các nhà lãnh đạo là người quyết định những vấn đề then chốt — điều này luôn đúng và sẽ luôn đúng trong tương lai.
Tôi đề nghị ấn định một ngày cụ thể cho cuộc họp.
Chúng tôi nghe nói rằng ông đã được hứa hẹn ở Alaska sẽ giải quyết một số vấn đề liên quan đến Ukraine và Âu Châu. Nhưng ông thấy đấy, các vấn đề Ukraine và Âu Châu vẫn chưa được giải quyết ở Anchorage.
Các bên tham gia cụ thể khác có thể tham gia vào kênh đàm phán song phương mà chúng ta đã bắt đầu giữa hai bên. Vì chiến tranh vẫn đang tiếp diễn ở Âu Châu, và chúng tôi ở Ukraine cần các bảo đảm an ninh, và các ông cũng muốn có các bảo đảm an ninh cho chính mình, nên việc thu hút những người thực sự có thể đóng vai trò là người bảo đảm là điều hợp lý.
Chúng tôi tin rằng Âu Châu cần tham gia — những người thực sự có khả năng tác động đến tình hình.
Chúng tôi tin rằng Hoa Kỳ nên tham gia vào quá trình này, và đây là điều có thể quyết định cấu hình của kiến trúc an ninh mới ở khu vực của chúng ta.
Chúng tôi đã có kinh nghiệm với nhiều thỏa thuận với Nga và các thỏa thuận Minsk không hiệu quả. Do đó, trước hết chúng ta phải tìm ra câu trả lời song phương cho những vấn đề hiện hữu, chứ không nên trốn tránh những vấn đề phức tạp bằng bất kỳ hình thức nào, nhóm kỹ thuật nào, hay lãng phí thời gian vào ngoại giao con thoi.
Với cuộc chiến tranh của các ông, các ông đã vĩnh viễn chia cắt Ukraine và Nga.
Tuyến đầu hiện tại chính là điểm khởi đầu cho hoạt động ngoại giao.
Ukraine sẵn sàng ngừng bắn hoàn toàn – trong thời gian các cuộc đàm phán tiếp tục. Đây là thông lệ, được khẳng định trong bối cảnh hiện tại và tình hình xung quanh Iran. Cố gắng thiết lập sự im lặng thực sự là cách tốt nhất để bắt đầu đối thoại với nhau. Chúng tôi tin rằng đây sẽ không chỉ là một nỗ lực, mà là một lệnh ngừng bắn thực sự, nếu các bên muốn vậy.
Ông biết rằng Hoa Kỳ có thể giám sát lệnh ngừng bắn dọc theo đường ranh giới.
Ukraine sẵn sàng trao đổi tù binh chiến tranh trên nguyên tắc “tất cả đổi tất cả”, và đây có thể là một bước khởi đầu tốt đẹp cho việc kết thúc chiến tranh.
Chúng ta cần thực hiện các bước nghiêm chỉnh để đưa những thường dân và trẻ em bị bắt đi trong chiến tranh trở về.
Chúng ta cần xác định tương lai sẽ như thế nào cho tất cả các thế hệ người Ukraine và người Nga trong tương lai.
Nếu cá nhân ông không đồng ý rằng đã đến lúc chấm dứt cuộc chiến này, Ukraine sẽ tiếp tục chiến đấu để tồn tại. Chúng tôi sẽ có những người ủng hộ chúng tôi.
Nhưng ông cũng sẽ phải chiến đấu nhiều hơn nữa cho sự tồn tại của mình — không phải của nước Nga, mà là của chính ông. Và đây không phải là lời đe dọa từ tôi hay Ukraine. Đây là những sự thật trong lịch sử nước Nga mà các ông đều biết rõ: khi nước Nga mệt mỏi, những thay đổi sẽ xảy ra.
Chúng ta có thể khắc phục tình trạng mệt mỏi đó.
Ông có thể chấm dứt cuộc chiến của mình.
Xin dành trọn ký ức cho tất cả những người đã hy sinh trong cuộc chiến này.
Vinh quang cho Ukraine!
4. Kuwait trục xuất 2 nhà ngoại giao Iran vì “các cuộc tấn công tội ác của Iran” vào phi trường.
Hôm Thứ Năm, 04 Tháng Sáu, Bộ Ngoại giao Kuwait cho biết họ đã triệu tập đặc phái viên cao cấp nhất của Iran tại nước này để phản đối chính thức, và trục xuất hai nhà ngoại giao cấp thấp hơn sau vụ tấn công bằng hỏa tiễn và máy bay điều khiển từ xa của Iran khiến một người thiệt mạng và hàng chục người khác bị thương.
Một tuyên bố từ Bộ Ngoại giao cho biết họ đã trao cho Quyền Đại biện lâm thời Đại sứ quán Iran tại Kuwait, ông Hamid Hamid Yaqoubi Far, “một công hàm phản đối chính thức về các cuộc tấn công đang diễn ra của Iran và thông báo cho ông ấy về quyết định giảm quy mô phái đoàn ngoại giao Iran tại Kuwait”.
Bộ này cho biết “hai thành viên của đoàn ngoại giao Iran đã bị tuyên bố là người không được hoan nghênh và bị yêu cầu rời khỏi lãnh thổ Kuwait trong vòng tối đa 24 giờ”.
Thứ trưởng Ngoại giao Kuwait giải thích với hãng tin Far rằng quyết định này “được đưa ra nhằm đáp trả các cuộc tấn công liên tục của Iran bằng hỏa tiễn đạn đạo và máy bay điều khiển từ xa, vốn đã tiếp diễn vào rạng sáng nay và nhắm vào một số cơ sở dân sự và các công trình trọng yếu, bao gồm cả Sân bay Quốc tế Kuwait.”
Thứ trưởng Ngoại giao Kuwait nhắc lại sự lên án mạnh mẽ của nước này đối với những gì họ mô tả là “các cuộc tấn công tội ác của Iran” và nhấn mạnh “sự bác bỏ dứt khoát của Kuwait đối với việc sử dụng lãnh thổ hoặc không phận của mình cho các hành động thù địch chống lại bất kỳ quốc gia nào”, Bộ Ngoại giao cho biết.
Trước đó, Iran tuyên bố đã tấn công vào các căn cứ của Mỹ trong khu vực hôm thứ Tư để trả đũa các cuộc tấn công mới nhất của Mỹ nhằm vào Iran, mà Bộ Tư lệnh Trung ương Mỹ mô tả là “các cuộc tấn công tự vệ”.
Bộ Ngoại giao Kuwait cho biết Thứ trưởng Ngoại giao đã nhấn mạnh với phái viên Iran rằng “những cáo buộc của Iran là vô căn cứ, không có bằng chứng chứng minh và không thể biện minh cho bất kỳ cuộc tấn công nào vào lãnh thổ Kuwait hoặc các cơ sở dân sự và chiến lược của nước này”.
[CBSNews: Kuwait expels 2 Iranian diplomats over “Iran's criminal attacks” on airport]
5. Thụy Điển tịch thu tàu bị nghi ngờ xuất khẩu trái phép ngũ cốc Ukraine từ các vùng lãnh thổ bị Nga tạm chiếm.
Tổng công tố Ruslan Kravchenko cho biết, vào ngày 4 tháng 6, một tòa án Thụy Điển đã ra lệnh tịch thu tàu Caffa, một tàu chở hàng bị trừng phạt, theo yêu cầu từ Ukraine.
Ông Kravchenko cho biết: “Đây là trường hợp đầu tiên, sau yêu cầu hỗ trợ pháp lý quốc tế từ các cơ quan công tố Ukraine, một tòa án nước ngoài đã phê chuẩn việc tịch thu một tàu bị cáo buộc tham gia xuất khẩu trái phép hàng hóa Ukraine từ các vùng lãnh thổ bị tạm chiếm tạm thời”.
Vào tháng 3, Thụy Điển đã chặn bắt con tàu này ở Biển Baltic. Mặc dù nó treo cờ Guinea, nhưng lực lượng bảo vệ bờ biển cho rằng nó không có quốc tịch.
Viện kiểm sát cho biết, tổ chức Caffa đã nhiều lần xâm nhập và xuất cảnh khỏi lãnh thổ bị Nga tạm chiếm ở Ukraine, vi phạm pháp luật. Để che giấu hoạt động của mình, tổ chức này đã sử dụng giấy tờ ghi danh giả và được liệt kê trong các cơ sở dữ liệu quốc tế với tên gọi “Guinea False”.
Theo Vladyslav Vlasiuk, ủy viên phụ trách trừng phạt của tổng thống Ukraine, tàu Caffa đang trên đường từ Morocco đến St. Petersburg, chở ngũ cốc.
Ông cho biết con tàu này trước đây từng tham gia vào việc đánh cắp ngũ cốc từ các vùng lãnh thổ bị tạm chiếm của Ukraine, bao gồm cả một chuyến hàng từ cảng Sevastopol ở Crimea vào tháng 7 năm 2025. Quan chức này nói thêm rằng con tàu đã dỡ hàng tại cảng Tartus ở Syria.
Kyiv đã yêu cầu Bộ Tư pháp Thụy Điển khám xét con tàu, thẩm vấn thuyền trưởng và các thành viên thủy thủ đoàn, và ra lệnh tịch thu tàu.
“Vụ việc này gửi đi một thông điệp rõ ràng: không có sự thao túng nào đối với cờ hiệu, tuyến đường hay hồ sơ ghi danh có thể giúp trốn tránh trách nhiệm,” Kravchenko nói. “Ukraine đã thấy điều đó, ghi nhận điều đó và chứng minh điều đó.”
Theo Kyiv, Nga đã và đang thu giữ ngũ cốc một cách có hệ thống từ các vùng lãnh thổ dưới sự xâm lược của mình và sắp xếp việc xuất khẩu thông qua các mạng lưới có liên hệ với chính quyền xâm lược.
Ukraine khẳng định các hoạt động này không chỉ vi phạm các chuẩn mực quốc tế mà còn vi phạm luật pháp trong nước của các quốc gia nhận hàng hóa đó.
Theo các quan chức Ukraine, từ Tháng Giêng đến tháng 4, 25 tàu thuộc hạm đội ngũ cốc của Nga đã thực hiện 50 chuyến đi từ các cảng bị tạm chiếm của Ukraine đến các nước thứ ba, chủ yếu chở các lô hàng ngũ cốc bất hợp pháp. Trong giai đoạn này, hơn 850.000 tấn ngũ cốc đã được xuất khẩu từ các vùng lãnh thổ bị tạm chiếm của Ukraine, Ngoại trưởng Andrii Sybiha cho biết.
[Kyiv Independent: Sweden seizes vessel suspected of illegally exporting Ukrainian grain from Russian-occupied territories]
6. Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế, gọi tắt là IAEA cho biết nhà máy nhiệt điện Zaporizhzhia đã hứng chịu “cuộc tấn công dữ dội”.
Nhà máy nhiệt điện Zaporizhzhia, có trạm biến áp giúp truyền tải điện đến nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia bị Nga tạm chiếm, đã bị “tấn công dữ dội” vào sáng ngày 4 tháng 6, Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế, gọi tắt là IAEA cho biết trên X.
IAEA không nêu rõ liệu vụ tấn công do lực lượng Nga hay Ukraine thực hiện, chỉ lưu ý rằng nhóm của họ đã quan sát thấy khói bốc lên từ nhà máy nhiệt điện và nghe thấy tiếng “hoạt động quân sự”.
Thông tin này được đưa ra khi nhà máy điện hạt nhân trải qua lần mất điện thứ 17 kể từ khi cuộc xâm lược toàn diện bắt đầu vào ngày 3 tháng 6, và là lần thứ năm trong năm 2026. Sự việc mất điện là do một cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa vào trạm biến áp Nikopolska ở bờ đối diện sông Dnipro so với nhà máy, nằm trong lãnh thổ do Ukraine kiểm soát và thường xuyên bị ảnh hưởng bởi các cuộc tấn công của Nga.
Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế, gọi tắt là IAEA cho biết sự việc ngày 4 tháng 6 là vấn đề “đáng lo ngại nghiêm trọng” do nhà máy phụ thuộc vào một đường dây điện duy nhất còn lại để cung cấp điện cho Nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia. Trong những tuần gần đây, đường dây này đã bị cắt nhiều lần, buộc nhà máy phải dựa vào máy phát điện diesel khẩn cấp để làm mát sáu lò phản ứng.
Theo thông báo, đường dây điện hiện vẫn đang được kết nối với nhà máy điện hạt nhân, trong khi các nhân viên tại cơ sở này vẫn đang ở trong hầm trú ẩn tính đến sáng nay.
Tổng giám đốc IAEA Rafael Grossi kêu gọi chấm dứt các cuộc tấn công để tránh nguy cơ xảy ra sự việc mất điện kéo dài tại cơ sở này.
Nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia là nhà máy điện hạt nhân lớn nhất Âu Châu và nằm trong số 10 nhà máy lớn nhất thế giới. Ukraine đã nhiều lần cảnh báo rằng việc Nga xâm lược nhà máy này là một trong những mối đe dọa lớn nhất đối với an ninh hạt nhân - không chỉ ở Ukraine mà còn trên toàn thế giới.
Vào tháng 5 năm 2026, IAEA đã cảnh báo rằng hoạt động gia tăng của máy bay điều khiển từ xa gần nhà máy điện hạt nhân Zimbabwe, gọi tắt là ZNPP làm tăng nguy cơ xảy ra tai nạn hạt nhân tại địa điểm này.
Theo IAEA, nhà máy này đã mất cả kết nối điện thoại cố định và internet trong khoảng 12 giờ vào ngày 27 tháng 5, đánh dấu sự việc mất điện dài nhất tại cơ sở này kể từ khi Nga bắt đầu cuộc xâm lược toàn diện Ukraine.
Sự việc mất liên lạc đã vi phạm một trong bảy nguyên tắc cốt lõi để duy trì an toàn hạt nhân trong thời chiến do IAEA thiết lập, trong đó nêu rõ rằng các cơ sở hạt nhân phải duy trì liên lạc đáng tin cậy với các cơ quan quản lý và các cơ quan bên ngoài.
[Politico: 'Heavy attack' hits Zaporizhzhia Thermal Power Plant, IAEA says]
7. Tổng thống Zelenskiy nói NATO và sự bảo đảm của PURL là chìa khóa để đánh bại hỏa tiễn đạn đạo là “lý lẽ cuối cùng” của Nga.
Các thành phố của Ukraine, cơ sở hạ tầng trọng yếu và ngành công nghiệp quốc phòng của nước này nằm trong số những mục tiêu chính của Nga trong chiến dịch tấn công bằng hỏa tiễn và máy bay điều khiển từ xa đang leo thang mà Tổng thống Volodymyr Zelenskiy gọi là “lý lẽ cuối cùng” của Điện Cẩm Linh trong cuộc xâm lược Ukraine.
Tổng thống Zelenskiy lập luận rằng sự ủng hộ bền vững từ phương Tây có thể giúp buộc Mạc Tư Khoa phải hướng tới con đường ngoại giao.
“Hệ thống hỏa tiễn đạn đạo là luận điểm cuối cùng của Nga trong cuộc chiến này, và chúng ta cần tìm ra các biện pháp đối phó hiệu quả. Tôi cảm ơn các đối tác và Tổng thư ký NATO Mark Rutte vì chương trình PURL đang hoạt động. Đã có những đóng góp trong tháng Năm. Sẽ có thêm những đóng góp trong tháng Sáu nữa. Hôm nay, chúng ta đã thảo luận về cách thức đẩy nhanh và tăng cường nguồn cung cấp trong chương trình quan trọng này.”
Ông cũng cảm ơn các đối tác của Ukraine trong các dự án sản xuất chung, mà theo ông là đang giúp tài trợ cho việc mở rộng ngành sản xuất vũ khí của Ukraine.
“Chúng tôi đã thảo luận với Tổng thư ký NATO về một số biện pháp bổ sung có thể mang lại cho Ukraine sự bảo đảm an ninh tài chính dài hạn hơn. Chúng tôi sẽ tiếp tục công việc này tại hội nghị thượng đỉnh G7 và hội nghị thượng đỉnh NATO ở Ankara.”
Trong bài phát biểu chủ trì cuộc họp đầu tiên của Hội đồng NATO-Ukraine tại Kyiv, Tổng thống Zelenskiy mô tả sự hiện diện cao cấp của các đại sứ và quan chức quốc phòng là một tín hiệu có chủ ý về sự đoàn kết từ Âu Châu, Mỹ, Canada và các đối tác khác.
Ông nói rằng sự đa dạng về đại diện cho thấy các đồng minh vẫn cam kết không chỉ bảo đảm an ninh cho Ukraine mà còn buộc Nga chấm dứt điều mà ông gọi là “hành động xâm lược vô nghĩa”.
“Hôm nay, sáu quốc gia đã quyết định đóng góp cho PURL,” Tổng thống Zelenskiy nói. “Tôi rất biết ơn họ.”
Áp lực đang gia tăng, xuất phát từ các cuộc không kích liên tục của Nga vào thủ đô Dhaka và các khu vực khác của Ukraine, cũng như vụ máy bay điều khiển từ xa của Nga gần đây gây thiệt hại cho một tòa nhà chung cư ở Rumani.
Tổng thống Zelenskiy cho rằng hỏa tiễn đạn đạo, với tốc độ và sức công phá khủng khiếp, hiện đang là mối đe dọa lớn nhất đối với an ninh của Ukraine, thậm chí còn lớn hơn cả những đợt tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa quy mô lớn nhắm vào các thành phố và cơ sở hạ tầng năng lượng.
“Mới hôm qua, trong một cuộc tấn công quy mô lớn duy nhất, Nga đã giết chết 23 người ở Ukraine, trong đó có cả trẻ em. Người Nga đã sử dụng một số lượng lớn máy bay điều khiển từ xa – hơn 650 chiếc trong đêm và khoảng 100 chiếc nữa vào ban ngày. Nhưng mối đe dọa nguy hiểm nhất, tất nhiên, là hỏa tiễn.”
Theo tổng thống, Nga có khả năng sản xuất khoảng 120 hỏa tiễn đạn đạo mỗi tháng, ngoài các loại hỏa tiễn khác. Ông cho biết điều này cho phép Mạc Tư Khoa thực hiện một số cuộc tấn công quy mô lớn vào Ukraine mỗi tháng. Đồng thời, Tổng thống Zelenskiy chỉ ra năng lực chiến trường và khả năng tấn công tầm xa của Ukraine là những đòn bẩy quan trọng để thay đổi cục diện chiến tranh.
Lực lượng Ukraine đang giữ vững các vị trí chiến lược trên tiền tuyến, từng bước giành lại các vùng lãnh thổ bị tạm chiếm.
“Trong tháng 5, Nga hầu như không đạt được kết quả đáng kể nào trên chiến trường. Và điều này rất quan trọng”, Tổng thống Zelenskiy nói.
Ông nói thêm rằng, tổn thất của Nga hiện lên tới 30.000-35.000 binh sĩ mỗi tháng, với khoảng hai phần ba thiệt mạng và hơn một phần ba bị thương nặng – một xu hướng mà ông mô tả là “những tổn thất khổng lồ, không thể bù đắp” đang làm suy yếu dần sức mạnh của lực lượng xâm lược của Nga.
Ông lập luận rằng áp lực này đang đẩy Nga vào thế tiến thoái lưỡng nan về chiến lược: hướng tới ngoại giao hay chấp nhận tổn thất về quân sự và kinh tế.
“Nga đang đối mặt với tình trạng thiếu nhiên liệu trầm trọng tại các vùng lãnh thổ bị tạm chiếm tạm thời và một số khu vực ở miền trung nước Nga, cũng như sự gián đoạn nghiêm trọng trong hệ thống hậu cần.”
Thông điệp của Tổng thống Zelenskiy gửi đến các đối tác NATO là, cuối cùng, quyết định của họ sẽ định hình sự lựa chọn đó. Bên cạnh PURL, ông nói, các dự án sản xuất vũ khí chung giữa Ukraine và các đối tác nước ngoài đang giúp mở rộng sản lượng hỏa tiễn và máy bay điều khiển từ xa trong nước bất chấp các cuộc tấn công liên tục của Nga.
Cùng với viện trợ tài chính nhiều năm, các biện pháp trừng phạt nghiêm ngặt hơn, hệ thống phòng không được tăng cường và hợp tác công nghiệp sâu rộng hơn, những nỗ lực này nhằm mục đích khiến việc leo thang căng thẳng hơn nữa trở nên tốn kém hơn đối với Nga, đặt Mạc Tư Khoa trước một lựa chọn khó khăn giữa ngoại giao hiệu quả hoặc những tổn thất ngày càng tăng.
Ukraine nằm trong “danh sách chờ” khi xung đột Trung Đông làm chuyển hướng hỏa tiễn Patriot.
Cuộc chiến ở Trung Đông đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến số lượng hỏa tiễn PAC-3 mà Ukraine nhận được.
Tổng thống Zelenskiy nói: “Đây không phải vì thiếu tiền, mà là vì chiến tranh”, và nói thêm rằng “ở những nơi có thể, chúng tôi đã thay thế chúng [hỏa tiễn] bằng sản phẩm sản xuất trong nước, nhưng chúng tôi vẫn không thể thay thế PAC-3”.
Tổng thống Zelenskiy cho biết Ukraine đã đạt được thỏa thuận với các nhà sản xuất quốc phòng của Mỹ vào năm 2025 về các hệ thống Patriot mới và các hỏa tiễn bổ sung, nhưng do lượng đơn hàng tồn đọng nên việc giao hàng sẽ không bắt đầu cho đến năm 2030. Ông cũng nói thêm rằng Ukraine đã bắt đầu tìm kiếm các lựa chọn thay thế với các quốc gia khác.
Mặc dù Ukraine vẫn thường xuyên liên lạc với phía Mỹ, nhưng chiến tranh đã được gác lại.
Tổng thống Zelenskiy nói: “Iran là vấn đề số một đối với Hoa Kỳ. Thật không may, chúng ta đang nằm trong danh sách những nước bị cuốn vào các cuộc chiến tranh này.”
Tổng thống Zelenskiy lập luận rằng Mỹ có đủ sức nặng để thực sự gây áp lực buộc Putin chấm dứt chiến tranh, nhưng nhấn mạnh rằng tiếng nói của Âu Châu cũng cần được lắng nghe, đặc biệt là khi Ukraine đang tiến tới khả năng gia nhập Liên Hiệp Âu Châu.
“Đối với chúng tôi, ưu tiên hàng đầu là chấm dứt chiến tranh, và không có lựa chọn nào khác”, Tổng thống Zelenskiy nói. “Tôi sẵn sàng đàm phán trực tiếp với Putin.”
“Về phần Liên Hiệp Âu Châu, chúng ta đã đạt được sự đồng ý. Còn về NATO, chúng ta vẫn chưa có được điều đó. Và điều đó hoàn toàn đúng. Không ai nói rằng họ không muốn thấy chúng ta ở đó, nhưng một số người vẫn im lặng về vấn đề này. Như người ta vẫn nói về cả Liên Hiệp Âu Châu và NATO – cần phải có sự đồng ý,” ông nói.
[Kyiv Post: Zelensky Says NATO, PURL Guarantee, Key in Defeating Russia’s ‘Final Argument’ – Ballistic Missiles]
8. Người Nga hoảng loạn sau khi Ukraine tấn công St. Petersburg
Sau vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Ukraine gây cháy một kho chứa dầu ở tỉnh Leningrad trước thềm Diễn đàn Kinh tế Quốc tế St. Petersburg vào ngày 3 tháng 6, người dân địa phương và các blogger quân sự thân Nga ngày càng bày tỏ nghi ngờ về việc liệu ngay cả những thành phố lớn nhất của Nga có còn an toàn hay không.
“Giới tinh hoa kinh doanh ở St. Petersburg giờ đây có thể tận mắt chứng kiến Bộ Quốc phòng Nga đang làm xói mòn phần của họ trong ‘hợp đồng xã hội’ như thế nào”, một blogger quân sự người Nga có biệt danh Phóng viên Filatov cho biết của mình.
“Chúng ta lẽ ra phải lường trước được điều hiển nhiên và thành thật dự đoán những cuộc đột kích như vậy từ hai năm trước.”
Khi những vị khách đầu tiên tiến vào các gian trưng bày tổ chức diễn đàn kinh tế thường niên tại quê hương của Putin, những cột khói lớn có thể nhìn thấy trên đường chân trời sau một cuộc tấn công của Ukraine vào kho chứa dầu địa phương. Bộ Tổng tham mưu Ukraine xác nhận hôm Thứ Sáu, 05 Tháng Sáu, rằng cuộc tấn công đã phá hủy một bể chứa và làm hư hại sáu bể khác, cùng với hai giàn khoan kỹ thuật.
Đồng thời, tình trạng gián đoạn nguồn cung nhiên liệu đang trở nên trầm trọng hơn ở Nga và các vùng lãnh thổ bị Nga tạm chiếm khi các cuộc tấn công của Ukraine vào ngành dầu mỏ của Nga gia tăng. Theo hãng truyền thông độc lập Astra của Nga, một số trạm xăng ở St. Petersburg cũng đã áp dụng các hạn chế, giới hạn mỗi khách hàng chỉ được mua tối đa 50 lít nhiên liệu mỗi lần.
[Kyiv Independent: Russians in panic after Ukraine strikes St. Petersburg]
9. Thỏa thuận giữa Ukraine và Hung Gia Lợi về vấn đề thiểu số mở đường cho các bước tiếp theo trong quá trình gia nhập Liên Hiệp Âu Châu.
Ngày 3 tháng 6, Thủ tướng Hung Gia Lợi Peter Magyar tuyên bố đã đạt được thỏa thuận với Ukraine về quyền của cộng đồng thiểu số nói tiếng Hung Gia Lợi tại nước này, khiến các quan chức Liên Hiệp Âu Châu xác nhận rằng bước tiếp theo trong tiến trình gia nhập Liên Hiệp Âu Châu sẽ được tiến hành vào giữa tháng 6.
Dưới thời người tiền nhiệm của Magyar, Viktor Orban, Hung Gia Lợi đã ngăn chặn mọi tiến triển trong nỗ lực gia nhập Liên Hiệp Âu Châu của Ukraine trong hơn một năm, với một danh sách 11 yêu cầu mà chính phủ Ukraine phải tuân thủ để họ từ bỏ quyền phủ quyết.
“Thông báo của Thủ tướng Magyar về thỏa thuận giữa Hung Gia Lợi và Ukraine nhằm thúc đẩy quyền của các dân tộc thiểu số mở đường cho tiến trình gia nhập Liên Hiệp Âu Châu của Ukraine”, Ủy viên Mở rộng Liên Hiệp Âu Châu Marta Kos cho biết vào ngày X.
Một nhà ngoại giao Liên Hiệp Âu Châu cho biết, “những diễn biến tích cực” đồng nghĩa với việc các cuộc thảo luận sẽ diễn ra giữa các đại sứ Liên Hiệp Âu Châu vào ngày 3 tháng 6 về quy trình chính thức để thúc đẩy nỗ lực gia nhập Liên Hiệp Âu Châu của Ukraine.
Ngày khai mạc chính thức cụm mở rộng đầu tiên trong số sáu cụm vẫn chưa được ấn định chắc chắn. Tuy nhiên, một số nhà ngoại giao Liên Hiệp Âu Châu và quốc gia đã nói với tờ Kyiv Independent rằng kế hoạch là hy vọng sẽ tổ chức sự kiện này vào ngày 15 tháng 6 tại Luxembourg, bên lề cuộc họp của các Ngoại trưởng Liên Hiệp Âu Châu.
Nếu phương án đó không hiệu quả, dự kiến lễ khai mạc sẽ diễn ra vào ngày hôm sau, tại cuộc họp của các bộ trưởng Âu Châu vào ngày 16 tháng 6, cũng ở Luxembourg.
Sự phản đối của Hung Gia Lợi đã mở đường cho việc khai trương cụm mở rộng đầu tiên trong số sáu cụm, nhưng hiện vẫn chưa rõ có bao nhiêu cụm còn lại, nếu có, cũng có thể được mở cửa vào tháng Sáu.
Các nhà ngoại giao Liên Hiệp Âu Châu và quốc gia đã nói với tờ Kyiv Independent rằng họ kỳ vọng cụm thảo luận thứ sáu, về “quan hệ đối ngoại”, cũng sẽ được khai mạc mà không gặp vấn đề gì.
Cũng có thể có tiến triển ở nhóm hai và ba, bao gồm các vấn đề kinh tế rộng lớn. Một tài liệu của Liên Hiệp Âu Châu mà Kyiv Independent thu được cho thấy nhóm hai, về thị trường nội địa, có thể được mở cửa.
Tuy nhiên, một quan chức Liên Hiệp Âu Châu cho biết họ nghi ngờ cụm hai sẽ không mở cửa do chiến tranh, khiến việc tự do lưu thông hàng hóa và người dân trở nên khó khăn.
Họ dự đoán cụm thứ ba, với tiêu đề chung là “khả năng cạnh tranh”, sẽ là khả năng xảy ra cao hơn.
Hai cụm ngành còn lại, cụm bốn và cụm năm, lần lượt bao gồm nông nghiệp và vận tải, rất có thể sẽ không được mở cửa do những lo ngại dai dẳng của Ba Lan về sự cạnh tranh từ Ukraine.
Trước đó, ông Kos bày tỏ hy vọng rằng một số cụm công nghiệp sẽ mở cửa trước cuối tháng 6 và phần còn lại sẽ mở cửa vào nửa cuối năm 2026.
Việc mở cửa sáu cụm mở rộng này vẫn chưa phải là kết thúc trên con đường gia nhập Liên Hiệp Âu Châu của Ukraine.
Một dấu hiệu cho thấy điều đó còn xa vời đến mức nào đến từ cuộc họp báo của Magyar, nơi ông nói: “Nếu Ukraine hoàn tất cả 33 chương trong vòng 10 hoặc 15 năm, đất nước chúng ta sẽ tổ chức một cuộc trưng cầu dân ý về vấn đề này.”
[Kyiv Independent: Ukraine-Hungary agreement on minorities clears way for EU accession next steps]
10. Tổng thống Trump: “Hezbollah đã gọi cho chúng tôi và nói, ‘Sao không dừng lại?’“
Bất chấp tuyên bố từ Hezbollah cho biết họ đã bác bỏ các điều khoản ngừng bắn ở Li Băng, Tổng thống Trump vẫn khẳng định hôm thứ Năm: “Hezbollah đã gọi cho chúng tôi và nói, 'Sao không ngừng lại?'“
“Tôi nghĩ các bạn sẽ thấy nhiều chuyện xảy ra ở đó,” Tổng thống Trump nói với các phóng viên hôm thứ Năm tại Phòng Bầu dục. “Đó giống như một thế giới hơi khác biệt, nhưng nó có liên hệ mật thiết với Iran. Và sẽ thật tuyệt nếu Li Băng có thể có được hòa bình. Li Băng đã bị tấn công trong nhiều năm qua. Họ luôn ở thế yếu. Và sẽ thật tuyệt nếu tình trạng đó chấm dứt.”
Iran cho biết bất kỳ thỏa thuận hòa bình lâu dài nào với Mỹ và Israel cũng phải bao gồm việc chấm dứt các cuộc xung đột ở Li Băng.
Tổng thống Trump cho biết ông đã nói chuyện với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu, giới lãnh đạo Li Băng và lãnh đạo Hezbollah về việc chấm dứt xung đột ở đó.
Phát biểu với các phóng viên tại Phòng Bầu dục hôm thứ Năm, Tổng thống Trump nhắc lại tuyên bố mà ông đã đưa ra nhiều lần rằng Mỹ đã “về cơ bản đã xóa sổ” quân đội Iran.
“ Vẫn còn một số hỏa tiễn, nhưng rất ít so với số lượng họ từng có,” ông nói.
Tổng thống Trump cũng nói rằng nếu Iran giết hại binh lính Mỹ, ông sẽ coi đó là “lý do chính đáng” để tái khởi động chiến tranh, mà Mỹ tuyên bố vẫn đang trong tình trạng ngừng bắn bất chấp các cuộc tấn công hỏa tiễn gần đây từ cả Iran và quân đội Mỹ. Ông nói: “Nếu họ giết hại binh lính Mỹ, tôi nghĩ tôi sẽ tái khởi động chiến tranh rất nhanh chóng”.
Trong khi đó, tại Tehran, trong một cuộc phỏng vấn với hãng truyền thông Al Mayadeen của Li Băng, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cho biết cuộc chiến “đã trở thành nguồn sức mạnh cho Iran”.
Ngoại trưởng Iran nói: “Đúng là chúng ta đã chịu nhiều tổn thất, nhưng xét về mặt chiến lược, chúng ta đã đạt được những thành tựu lớn.”
Ông Araghchi cũng cho biết phản ứng của Iran đối với các cuộc tấn công ban đầu của Mỹ và Israel vào cuối tháng Hai đã khiến nhiều người bất ngờ.
“Không ai ngờ chúng tôi có thể chịu đựng và kháng cự trong 40 ngày,” ông nói, đồng thời cho biết thêm rằng việc Iran “buộc họ phải tìm kiếm đàm phán và yêu cầu ngừng bắn” không phải là “chuyện nhỏ”.
[CBSNews: Trump: “Hezbollah called us and said, 'How about stopping?''“]
11. Lithuania thể hiện sự quan tâm đến vũ khí hạt nhân của Mỹ.
Bộ trưởng Quốc phòng Lithuania hôm thứ Ba cho biết nước này đang đàm phán với Mỹ về khả năng cho phép Mỹ đặt vũ khí hạt nhân trên lãnh thổ của mình.
“Các cuộc thảo luận vẫn đang diễn ra,” Bộ trưởng Quốc phòng Robertas Kaunas nói với các phóng viên. Các cuộc đàm phán diễn ra trong bối cảnh Washington có động thái giảm sự hiện diện quân sự của Mỹ ở Âu Châu, làm dấy lên lo ngại về việc để lộ những lỗ hổng an ninh nghiêm trọng cho các đồng minh NATO.
“Lithuania chắc chắn không đứng ngoài cuộc,” ông Kaunas nói thêm.
Hiến pháp của quốc gia Baltic này cấm vũ khí hủy diệt hàng loạt trong lãnh thổ của mình, nhưng Tổng thống Gitanas Nausėda đã đề xuất sửa đổi luật cơ bản, viện dẫn những rủi ro an ninh hiện tại.
Tuần này, tờ Financial Times đưa tin các quan chức Mỹ đang đàm phán về việc triển khai đầu đạn hạt nhân và máy bay ném bom đến các quốc gia ở sườn phía đông của NATO. Vũ khí hạt nhân của Mỹ hiện đang được cất giữ trong các cơ sở quân sự ở Đức, Bỉ, Ý, Thổ Nhĩ Kỳ, Hòa Lan và Anh.
Các cuộc đàm phán diễn ra trùng với thời điểm dự kiến khoảng 1.000 binh sĩ Mỹ rút khỏi Lithuania. Ông Kaunas cho biết việc luân chuyển thêm quân nhân Mỹ đến quốc gia Baltic này vẫn đang được Washington “xem xét”, đồng thời nói thêm rằng việc giảm quân số tổng thể của Mỹ ở Âu Châu đã dẫn đến “việc xem xét lại lập trường khu vực”.
[Politico: Lithuania signals interest in American nukes]
12. Quân đội Iran cho biết vụ tấn công vào phi trường Kuwait là do hỏa tiễn Patriot của Mỹ bị trục trặc.
Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran cho biết vụ tấn công vào phi trường ở Kuwait hôm thứ Tư khiến một người thiệt mạng và hàng chục người khác bị thương thực chất là do hỏa tiễn Patriot của Mỹ bị trục trặc.
Trong một tuyên bố hôm thứ Năm, Tư lệnh Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran, Chuẩn tướng Ahmad Vahidi, cho biết nhóm bán quân sự hùng mạnh này không bắn bất kỳ đối tượng nào vào phi trường, và sự việc là do hệ thống phòng không Patriot do Mỹ sản xuất bị trục trặc, sau khi không đánh chặn được hỏa tiễn của Iran, được tường trình đã rơi hoặc bắn nhầm vào phi trường.
Bộ Chỉ huy Trung ương Hoa Kỳ đã bác bỏ tuyên bố đó, nói rằng đó là “hoàn toàn SAI sự thật” và “Iran đã tấn công phi trường dân sự bằng máy bay điều khiển từ xa trong một cuộc tấn công có chủ đích, được tính toán kỹ lưỡng và phi lý.”
Iran tuyên bố cuộc tấn công của họ nhắm vào các căn cứ quân sự của Mỹ để trả đũa các cuộc tấn công của Mỹ vào một hòn đảo và một tàu của Iran, mà Bộ Tư lệnh Trung ương mô tả là “các cuộc tấn công tự vệ”.
Tổng cục Hàng không Dân dụng Kuwait cho biết các hỏa tiễn và máy bay điều khiển từ xa đã bị đánh chặn, nhưng mảnh vỡ từ vũ khí của Iran đã rơi xuống đất, gây ra sự tàn phá.
Cũng trong ngày thứ Năm, một nguồn tin quân sự nói với hãng tin Tasnim News, một hãng thông tấn bán chính thức thân cận với IRGC, rằng đoạn phim được tường trình ghi lại cuộc tấn công vào phi trường đã bị làm giả, đồng thời cho biết khoảng cách giữa các mục tiêu mà họ thực sự muốn nhắm đến và phi trường là hơn 24 dặm.
[CBSNews: Strike on Kuwait airport was malfunctioning U.S. Patriot missile, says Iranian military]