Phái đoàn của Hiệp hội các nhà sản xuất ô tô và xe máy Nhật Bản JAMA đã thất vọng rời Hà Nội mà không đạt được kết quả gì trong việc thuyết phục chính phủ Việt Nam tăng thêm hạn ngạch nhập khẩu phụ kiện cho các nhà sản xuất xe máy Nhật.

Các nhà máy của Honda và Yamaha đã phải tạm đóng cửa các phân xưởng lắp ráp xe máy. Ông Takahiko Takeda, tổng giám đốc công ty Yamaha nói họ ngừng sản xuất từ ngày 18/10/2002 do đã hết lượng phụ tùng nhập khẩu và ông đã nói với trên 600 công nhân của ông nghỉ ở nhà chờ thông báo.

Trong một cuộc phỏng vấn với BBC ông Takeda nói phía Việt Nam không cho biết khi nào sẽ có quyết định về vấn đề này. Ông nói 'Ngay cả việc bao giờ thì có quyết định chính thức họ cũng không thông báo. Chúng tôi chỉ được gặp một bộ trưởng và hai thứ trưởng chứ không tới được cấp cao hơn...Thiệt hại tính bằng tiền mỗi ngày của chúng tôi là khoảng 12 ngàn đôla'.

Đây là một tin kinh hoàng với giới doanh nghiệp Nhật Bản đang làm ăn tại Việt Nam. Việc này cũng gây ra một ảnh hưởng tiêu cực đối với những doanh nghiệp có ý định đầu tư vào Việt Nam. Hiện nay, một phái đoàn đại diện cho Hiệp hội các nhà sản xuất xe hơi và xe gắn máy Nhật Bản (JAMA), đang có mặt tại Hà nội để nhằm khai thông bế tắc cho các công ty lắp ráp xe máy của Nhật tại Việt Nam liên quan tới việc hạn chế nhập khẩu linh kiện lắp ráp xe máy.

Quan hệ giữa hai nước sẽ ra sao?

Các nhà phân tích Nhật Bản e ngại vụ việc này nếu không giải quyết thấu đáo sẽ ảnh hưởng đến niềm tin của nhà đầu tư Nhật Bản tại Việt Nam và rộng hơn là mối quan hệ thương mại giữa hai nước.

Trong thời gian ở thăm Việt Nam, phái đoàn Jama của Nhật sẽ có cuộc họp với phó thủ tướng Vũ Khoan và sau đó gặp gỡ với các bộ chức năng của Việt Nam có thẩm quyền nhằm giải quyết vụ tranh cãi này.

Ông Tatsuya Ida, phát ngôn nhân của công ty Honda tại Tokyo, nói rằng hiện giờ trái bóng đang ở phần sân của chính phủ Việt Nam.

JAMA đã liên lạc với chính phủ Việt Nam trước chuyến thăm này và họ đã trình cho chính phủ Việt Nam một số kiến nghị của họ.

Ông Hitoshi Ojawa, tham tán công sứ đại sứ quán Nhật Bản tại Việt Nam nói chuyện hạn chế nhập khẩu phụ tùng là một tin không hay trong bối cảnh quan hệ thương mại đang tốt giữa Việt Nam và Nhật Bản. Dù thông cảm với xe gắn máy gây ra tai nạn giao thông ngày càng tăng ở Việt Nam, thế nhưng ông Ojawa cho rằng thay vì đưa ra một quyết định không phù hợp với thị trường như vậy, chính phủ Việt Nam có thể giải quyết vấn nạn này bằng cách tăng thêm hiệu lực của luật giao thông hay giáo dục người sử dụng xe tốt hơn.

Các nhà quan sát cho rằng để giảm bớt sự thất vọng cho các nhà đầu tư Nhật Bản, nhiều khả năng Hà Nội sẽ tăng hạn ngạch nhập khẩu, thế nhưng nhiều hay ít thì hiện người ta vẫn đang đồn đoán.

Ông Vũ Đoàn Minh, phó tổng giám đốc của công ty Yamaha Việt Nam, nói rằng nhà nước cần những chính sách như là tăng giá đăng ký xe gắn máy ở những khu đô thị lớn như Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh.

Theo JAMA, quyết định giảm hạn ngạch nhập khẩu phụ tùng xe gắn máy của chính phủ Việt Nam đã làm ảnh hưởng tới công ăn việc làm của khoảng 20000 người, đẩy các công ty Nhật vào cảnh thua lỗ. (BBC)