Liên minh tôm Miền Nam Hoa kỳ - SSA và Hiệp hội Tôm Luisiana - LSA loan báo là họ sẽ nạp đơn kiện ít nhất ba nước Á châu, Trung Quốc, Việt Nam, và Thái lan bán phá giá tôm tại Mỹ.

Phía Việt Nam cũng đang trong quá trình quyên góp tiền, chọn lựa luật sư đại diện, để sẵn sàng vào cuộc.

Việt Nam cũng loan báo thành lập Hiệp Hội tôm để có tư cách pháp nhân độc lập nhằm đối chọi với phía Mỹ.

Phản ứng người dân

Đài BBC đã hỏi một số hộ nuôi tôm tại Bến tre, xem họ phản ứng như thế nào, thì phần lớn đều nói rằng bây giờ cứ tiếp tục nuôi, đến đâu hay đến đó, vì con tôm bỏ vốn ít mà thu lời lại nhiều cho nên có thiệt hại thì họ vẫn chịu được.

Một người khác thì nói rằng việc thu mua tôm là do các nhà máy đông lạnh làm hết, họ không biết con tôm của họ bán đi nước nào, mà hiện giờ phía nhà máy đông lạnh chưa nói ngưng nuôi tôm cho nên họ vẫn tiếp tục nuôi.

Quay lại vụ kiện trước tin đồn cho rằng một số nước trong đó có Thái Lan đã tìm cách dàn xếp riêng với Mỹ qua những lần lãnh đạo hai nước gặp nhau, luật sư Lê Công Định, một người có kinh nghiệm với vụ Mỹ kiện cá tra, basa của VN, nói là ông không tin chuyện đó xảy ra.

Theo ông Định thì Thái Lan vẫn là mục tiêu số một của vụ liện bán phá giá tôm. Còn dàn xếp thì có thể là trường hợp của Mê hi cô vì Mêhi cô không nằm trong đơn kiện này. Còm mục tiêu chính của vụ kiện vẫn nhắm đến Thái Lan.

Khả năng?

Vậy khả năng ba nước bị kiện hợp tác lại với nhau để nhằm chống đỡ có hiệu quả hơn?

Ông Định nói rằng do quyền lợi mỗi nước khác nhau và kênh phân phối thủy sản tại Hoa Kỳ khác nhau cho nên mỗi nước đều phải thuê luật sư riêng để thụ lý hồ sơ sao cho thích ứng nhất với quyền lợi kinh tế của họ.

Ủy ban Tôm trực thuộc Hiệp Hội Xuất Khẩu và Chế Biến Thủy Sản VN -Vasep hiện đang trong quá trình chọn lựa tư vấn, nghe các công ty luật trình bày chiến lược đối chọi, cũng như đối thoại, và sẽ sớm loan báo công ty luật đại diện.

Trong vụ kiện cá tra và cá ba sa một năm trước đây, công ty luật Mỹ, White and Case, hãng đứng thứ tư tại nước này đại diện cho Vasep của VN.

Ai cũng cho rằng vụ kiện tôm sắp tới sẽ có tầm mức lớn hơn vụ kiện cá tra trước đây, vì hàng năm VN xuất khẩu sang Hoa Kỳ khoảng 450 triệu đô la tôm đông lạnh.

Tính chất tranh đấu sẽ quyết liệt hơn vì có nhiều công ăn việc làm tại vùng thôn quê, nhiều công ty đông lạnh phụ thuộc vào nguồn hàng xuất cảng này.

Không lọai trừ các chính trị gia của cả hai nước phải vào cuộc để giải tỏa tranh cãi liên quan một vấn đề mà họ cho là đụng chạm ghê ghớm đến quyền lợi thương mại cuả cả hai quốc gia.

Phó thủ tướng Việt Nam, ông Vũ Khoan đã sang thăm Mỹ trong 10 ngày đầu tháng 12, nghe đâu cũng muốn nói chuyện với đại diện các bộ Thương mại và Cơ quan đàm phán hiệp định Ngoại thương của Mỹ về vụ kiện tôm.

Ông Khoan được báo chí quốc tế trích lời nói rằng con tôm gắn liền với những chương trình xóa đói giảm nghèo ở VN.

Trong nhiều năm qua, VN đã tích cực tìm cách đưa những người nông dân nghèo ra khỏi cảnh cùng cực, thế nhưng chỉ một vụ kiện phá giá này thôi, bao nhiêu thành quả mà VN đạt được trong lĩnh vực này sẽ bị xóa sạch, ông Khoan cảnh báo.

Còn theo ông Trần Hữu Dũng, một giảng viên kinh tế tại đại học Wright tiểu bang Ohio, thì có lẽ do Hoa Kỳ thắng trong vụ kiện cá tra và ba sa cho nên họ thừa thắng xông lên đánh tiếp.

Ông cho rằng VN đã trưởng thành nhiều qua vụ kiện trước cho nên họ sẽ vào cuộc tự tin hơn.

Thế nhưng theo ông có một chi tiết cần phải để ý ở đây là vụ kiện này khác nhiều so với vụ kiện cá. Vì thứ nhất có nhiều nước bị kiện. Thứ hai lượng tiền dính vào vụ kiện này lên tới cả tỷ đô la, khi gộp lượng tôm xuất khẩu của cả ba nước Á châu bị kiện lại.

Do vậy chúng ta sẽ chứng kiến nhiều cảnh đi đêm, nhiều cú lobby, hay vận động hậu trường giữa Washington và thủ đô của ba nước này để quyền lợi quốc gia không bị thua thiệt, ông Dũng kết luận.(BBC)