PHNOM PENH - Để hoàn tất chiến dịch tranh cử kéo dài một tháng, ba đảng chính trị lớn nhất của Campuchia đã có các cuộc biểu dương lực lượng lần cuối tại thủ đô Phnom Pênh và vùng nông thôn trong nỗ lực giờ chót giành thêm phiếu của cử tri.

Trong suốt chiến dịch tranh cử, một trong những vấn đề – như thường lệ – được một số đảng phái dùng làm công cụ là vấn đề người Việt sống tại Campuchia.

Hoàng thân Norodom Ranariddh, lãnh đạo đảng đối lập FUCINPEC, cáo buộc thủ tướng Hun Sen và đảng Nhân dân Campuchia của ông đã không rũ bỏ quá khứ chịu ảnh hưởng của nước láng giềng Việt Nam và để người Việt tự do vào Campuchia.

Ông Ranariddh nói nếu người Campuchia không cẩn thận, một ngày kia họ sẽ trở thành thiểu số trên quê hương mình và tuyên bố đảng của ông sẽ có chiến thắng lịch sử để “giải phóng” đất nước khỏi tay ngoại bang.

Chính phủ đương quyền ở Campuchia ước tính có ít nhất 100.000 người Việt đang sống ở Campuchia, nhưng không nói bao nhiêu trong số này là dân di cư bất hợp pháp.

Tuy vậy, đảng Sam Rainsy tuyên bố có tới hai triệu người Việt tại đây. Kim Suor Phirith là phát ngôn nhân của đảng:

- Tôi có con số ước lượng là gần hai triệu người Việt sống ở Campuchia. Đa số họ có thẻ đăng ký cử tri, vậy hóa ra họ có quyền đi bầu ra lãnh đạo Campuchia. Chính phủ không dám công bố con số thật vì họ sợ người dân chỉ trích. Đất nước nào cũng có luật nhập cư. Nếu đảng chúng tôi thắng cử, tôi nghĩ những người Việt sống bất hợp pháp tại Campuchia sẽ bị trả về nước. Chúng tôi có luật, nhưng chính phủ hiện nay không chịu thực thi.

Đảng của ông Husen có khả năng thắng thế

Việt Nam đã gửi một nhóm quan sát viên tới Phnom Penh vào kỳ bầu cử lần này. Trong lúc đó, người Việt ở Campuchia đang phản ứng thế nào? Võ Thành Vinh, một nhân viên xã hội người Việt tại Campuchia:

- Cũng có một số người sợ sệt bỏ về Việt Nam, xong qua bầu cử rồi thì họ mới lên. Nhưng các thành phần đó là thành phần có tiền, họ mới đi về. Còn những người Việt còn nghèo thì họ vẫn còn ở lại. Họ sợ nhất là khi đến ngày kiểm phiếu. Nếu bên đảng nhân dân thắng cử, có thể là tranh giành, biểu tình, gây náo động.

So với hai kì bầu cử năm 1993 và 1998, chiến dịch bầu cử năm nay diễn ra ít bạo lực hơn. Nhưng đối với người Việt tại Campuchia, thì như ý kiến vừa rồi của ông Võ Thành Vinh, họ chỉ có thể chắc chắn hơn sau khi có kết quả bầu cử.

Như chúng tôi đã từng nhận định, việc di cư bất hợp pháp của người Việt vào Campuchia là có thật. Chuyện này luôn luôn có và sẽ có trong lịch sử hai nước láng giềng này. Trong cuộc đấu tranh nội bộ giữa các chính đảng, phe phái ở Campuchia suốt từ những năm sau 1945 tới nay, vấn đề Việt Nam luôn luôn bị lợi dụng để phê phán phe phái nào là “thân Việt Nam”. Nhưng liệu người dân Campuchia sẽ tán thành và ủng hộ một lần nữa chính sách bạo lực hay không? (BBC)