1. Số liệu chiến trường cho thấy Putin mất 1.000 binh sĩ mỗi ngày khi Ukraine tung ra chiến dịch tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa trang bị AI.

Phân tích chiến trường cho thấy Nga đang mất quân với tốc độ chóng mặt, hơn 1.000 người mỗi ngày, khi các chiến binh Ukraine được trang bị máy bay điều khiển từ xa AI phát động cuộc phản công quyết liệt. Cục Tình Báo Bộ Quốc Phòng Vương Quốc Anh cho biết như trên trong bản cập nhật được công bố hôm Thứ Hai, 01 Tháng Sáu.

Ukraine đã phát động một loạt các cuộc phản công chiến thuật hạn chế bằng máy bay điều khiển từ xa dọc theo chiến tuyến để làm chậm bước tiến của quân đội Vladimir Putin - gây thương vong lớn cho đối phương.

Và một thế hệ máy bay điều khiển từ xa tiên tiến mới được trang bị trí tuệ nhân tạo cũng đang gây ra thiệt hại nghiêm trọng ở những khu vực trước đây chưa bị ảnh hưởng phía sau lực lượng Nga.

Các xe tải chở hàng đã bị đánh bom ở thành phố Donetsk và dọc theo xa lộ ven biển phía nam M-14. Cho đến gần đây, tuyến đường này, nối Crimea với biên giới Nga ở phía đông Mariupol, hầu như không bị ảnh hưởng bởi các cuộc tấn công của quân Ukraine. Lý do là vì giá của một chiếc drone có khả năng tấn công xa như thế thường đắt đỏ hơn một chiếc xe tải chỉ đáng giá vài chục ngàn của Nga. Tuy nhiên, ngày nay tình hình đã khác. Ukraine đã có thể sản xuất hàng loạt các máy bay điều khiển từ xa có tầm hoạt động lên đến hàng trăm km, được trang bị AI, với chi phí chỉ vài ngàn Mỹ Kim.

Các nguồn tin quân sự Nga đã thừa nhận mối đe dọa ngày càng gia tăng khi tỷ lệ thương vong leo thang tiếp tục làm hoen ố “chiến dịch quân sự đặc biệt” đầy khó khăn của nhà độc tài Vladimir Putin.

Putin đang phải đối mặt với sự bất mãn ngày càng tăng trong nước khi hàng ngàn sinh mạng binh lính bị lãng phí trong các cuộc tấn công “kiểu cối xay thịt” của ông.

Theo báo cáo của Bộ Tổng tham mưu Ukraine, thương vong của Nga trên chiến trường – bao gồm cả người chết và bị thương – lên tới 32.980 người trong tháng Tư, trung bình 1.099 người mỗi ngày.

Tính đến thứ Sáu, Nga đã chịu tổng cộng 28.200 tổn thất, với tỷ lệ tổn thất trung bình hàng ngày là 1.044, tính đến tháng 5 năm 2026.

Những thành công của Ukraine được tiết lộ vài ngày sau khi các nguồn tin của Cục Tình Báo Bộ Quốc Phòng Vương Quốc Anh ước tính rằng cuộc chiến kéo dài bốn năm của Putin cho đến nay đã cướp đi hơn nửa triệu sinh mạng của người Nga.

Nhưng tên bạo chúa khát máu vẫn tiếp tục đưa binh lính ra tiền tuyến – giành được những thắng lợi chậm chạp bất chấp những tổn thất khủng khiếp, theo nghiên cứu của UK Defence Analysis.

Các báo cáo từ chiến trường cho thấy lực lượng của ông hiện đang tập trung tấn công các khu vực đô thị kiên cố của Ukraine, bao gồm Dobropillia, Sloviansk, Kramatorsk và Kostiantynivka.

Quân đội của ông hiện đang đẩy mạnh tấn công ở các khu vực biên giới phía bắc Ukraine thuộc các tỉnh Sumy và Kharkiv nhằm tạo ra một vùng đệm sâu 20km và kéo dài các tuyến phòng thủ.

Kostiantynivka được tường trình đang đối mặt với mối đe dọa nghiêm trọng nhất khi có thêm nhiều lực lượng Nga hoạt động trong thành phố – được xem là điểm tập kết cho các cuộc tấn công sâu rộng hơn về phía tây.

Nhưng lực lượng phòng thủ Ukraine đã thành công trong việc ngăn chặn các cuộc tiến công ở những khu vực trọng yếu - bằng cách sử dụng thế hệ máy bay điều khiển từ xa tiên tiến hàng đầu thế giới được trang bị trí tuệ nhân tạo.

Các phiên bản mới nhất – bao gồm cả Hornet đáng sợ – chỉ cần người điều khiển bay máy bay điều khiển từ xa đến gần khu vực mục tiêu.

Và các mục tiêu bao gồm xe cộ và binh lính sẽ bị tiêu diệt ngay khi người điều khiển khóa mục tiêu – nhờ công nghệ trí tuệ nhân tạo, gọi tắt là AI giúp dẫn đường cho quả bom bay ngay cả khi tín hiệu bị gây nhiễu.

Hôm Chúa Nhật, 31 Tháng Năm, Bộ trưởng Quốc phòng Anh John Healey đã ca ngợi tinh thần chiến đấu và sự khéo léo của người dân Ukraine.

Ông Healey nói với tờ The Sun on Sunday: “Người dân Ukraine tiếp tục chiến đấu với lòng dũng cảm và sự kiên cường phi thường - cả thường dân và quân nhân.”

“Lực lượng Ukraine không chỉ giữ vững phòng tuyến mà còn đẩy lùi địch, giành được nhiều thắng lợi trên toàn mặt trận.”

“Tháng này qua tháng khác, trong cuộc chiến tranh tiêu hao tàn khốc này, Nga đang mất đi hàng chục ngàn binh lính mà chẳng thu được gì đáng kể so với tổn thất to lớn. Putin không hề có được động lực như ông ta tuyên bố.”

“Cam kết của chúng tôi rất rõ ràng – chúng tôi sẽ sát cánh cùng Ukraine cho đến khi nào cần thiết.”

“Chúng tôi đang hỗ trợ Ukraine trong cuộc chiến ngày hôm nay – bằng máy bay điều khiển từ xa, huấn luyện và trang thiết bị hiện đại – và chúng tôi đang dẫn đầu liên minh các đồng minh để bảo đảm hòa bình trong tương lai.”

[The Sun: Putin losing 1,000 troops a day as Ukraine unleashes deadly AI drone blitz, battle figures reveal]

2. Ukraine tuyên bố hành lang đường bộ Crimea-Donbas đã bị cắt đứt hiệu quả khi các tuyến đường hậu cần bị tấn công.

Cơ quan tình báo quân sự Ukraine, gọi tắt là HUR cho biết họ đang có hệ thống phá vỡ hoạt động hậu cần của Nga ở miền nam Ukraine bị tạm chiếm, khẳng định hành lang đường bộ nối Crimea với Donbas hiện đang nằm dưới sự kiểm soát hỏa lực.

Hôm Thứ Hai, 01 Tháng Sáu, Phát ngôn nhân Cục Tình Báo Quân Đội Ukraine, Đại Úy Andriy Yusov, cho biết các nhà điều hành hệ thống điều khiển từ xa của họ đang phong tỏa tuyến đường được gọi là “Crimea-Donetsk” và tấn công các thiết bị của Nga sâu trong hậu phương, nhắm vào các tuyến đường tiếp tế xuyên qua lãnh thổ bị tạm chiếm.

“Các đoạn xa lộ giữa Berdyansk, Melitopol và Dzhankoi, những khu vực tạm thời bị tạm chiếm, đang nằm dưới sự kiểm soát hỏa lực của các binh sĩ tình báo quân sự Ukraine”, ông cho biết, đồng thời công bố đoạn video cho thấy các xe bồn chở nhiên liệu, xe tải và xe vận tải hạng nặng đang bốc cháy.

Cơ quan này cho biết thêm rằng các loại đạn dược bay lượn và máy bay điều khiển từ xa trinh sát Shark-M được sử dụng trong các hoạt động này được cung cấp thông qua một dự án bác ái do Quỹ Serhiy Prytula hỗ trợ.

Thống đốc vùng Zaporizhzhia, Ivan Fedorov, cho biết tuyến đường – trải dài từ Chonhar qua Melitopol và Berdyansk bị tạm chiếm đến Mariupol – trên thực tế đã ngừng hoạt động như một huyết mạch hậu cần của Nga.

“ Người Nga đã xây dựng hành lang trên bộ để phục vụ hậu cần quân sự. Nhưng giờ đây, mọi phương tiện quân sự trên tuyến đường này đều là mục tiêu hợp pháp của Lực lượng Quốc phòng Ukraine”.

Một chỉ huy của đơn vị Tấn công tầm xa thuộc Tình báo Quốc phòng Ukraine, gọi tắt là HUR, mật danh “Vector”, tiết lộ rằng Ukraine thường xuyên triển khai hàng trăm máy bay điều khiển từ xa mồi nhử trong các chiến dịch tấn công tầm xa vào lãnh thổ Nga. Hạm đội này bao gồm các máy bay giả điều khiển từ xa cùng với các máy bay điều khiển từ xa phản lực được cấu hình đặc biệt, được thiết kế để đánh lừa các nhân viên vận hành radar của Nga, khiến họ nhìn thấy chúng như hỏa tiễn đang bay tới.

Ông nói thêm rằng lực lượng Nga không còn có thể vận chuyển quân đội và tiếp tế một cách đáng tin cậy dọc theo hành lang này, trong khi khu vực bị tạm chiếm dọc theo bờ biển Azov cũng đang phải đối mặt với sự sụp đổ cơ sở hạ tầng ngày càng trầm trọng.

“Do thiếu hụt các chuyên gia đã rời khỏi khu vực bị tạm chiếm, người Nga không thể khôi phục nguồn cung cấp điện và nước ổn định. Berdyansk, Melitopol, Enerhodar, Tokmak, Molchansk – những thành phố mà người dân sống trong tình trạng mất điện và thiếu nước thường xuyên”, ông nói thêm.

[Kyiv Post: Ukraine Claims Crimea–Donbas Land Corridor Effectively Cut As Logistics Routes Come Under Fire]

3. Nga cảnh báo Âu Châu phải “chuẩn bị sẵn sàng” khi Putin yêu cầu bằng chứng chứng minh ông ta đứng sau vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa vào các căn nhà ở Rumani, một quốc gia thành viên NATO.

Nga đã đưa ra lời cảnh báo đáng sợ cho Âu Châu rằng không ai “sẽ ngủ yên giấc” sau khi một khu chung cư ở Rumani bị máy bay điều khiển từ xa tấn công.

Lời cảnh báo được đưa ra trong bối cảnh Vladimir Putin phủ nhận việc đứng sau vụ nổ khiến hai người bị thương. Và ông ta yêu cầu Âu Châu đưa ra bằng chứng chứng minh chiếc máy bay điều khiển từ xa đó xuất phát từ Nga.

Sau vụ nổ, Tổng thống Rumani Nicușor Dan đã tuyên bố đóng cửa lãnh sự quán tại thành phố cảng Hắc Hải vào thứ Sáu. Bộ Ngoại giao cũng đã triệu tập đại sứ Nga tại Bucharest về vụ việc kinh hoàng này.

Tối thứ Năm, một chiếc Geran-2 – phiên bản của Nga dựa trên máy bay điều khiển từ xa Shahed do Iran thiết kế – đã rơi xuống mái nhà của một tòa nhà chung cư ở thành phố Galati, theo thông tin từ quân đội Rumani.

Thành phố này nằm ngay sát biên giới phía nam Ukraine và Moldova.

Bộ quốc phòng Rumani đã ra tuyên bố cho biết: “Liên bang Nga đã nối lại các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa nhằm vào các mục tiêu dân sự và cơ sở hạ tầng ở Ukraine, gần biên giới sông với Rumani. Một trong những chiếc máy bay điều khiển từ xa này đã xâm nhập không phận Rumani, được radar theo dõi đến tận phía nam thành phố Galați và rơi xuống mái nhà của một tòa nhà chung cư, gây ra hỏa hoạn. Hai người bị thương trong vụ hỏa hoạn và phải được đưa đến bệnh viện để điều trị. Lực lượng cứu hỏa sau đó đã dập tắt được đám cháy.”

Chiếc máy bay điều khiển từ xa lạc hướng này nằm trong số lượng ngày càng tăng các thiết bị nổ rải rác bay giữa Nga và Ukraine, khiến các thành viên NATO xung quanh có nguy cơ trở thành nạn nhân ngoài ý muốn.

Putin sau đó đã lên tiếng, nói rằng còn quá sớm để xác định nguồn gốc của chiếc máy bay điều khiển từ xa đó. Và ông ta yêu cầu Mạc Tư Khoa phải được cho xem bằng chứng về lỗi lầm của mình.

“Không ai có thể khẳng định nguồn gốc của chiếc máy bay này hay chiếc máy bay kia cho đến khi việc kiểm tra được tiến hành”, Putin phát biểu tại một cuộc họp báo ở Kazakhstan.

“Nếu họ cung cấp cho chúng tôi bất kỳ dữ liệu khách quan nào… thì khi đó, chúng tôi sẽ đánh giá những gì đã xảy ra.”

Bộ Ngoại giao Nga đã hứa sẽ đáp trả việc đóng cửa lãnh sự quán của họ tại Constanța.

Rumani cho rằng vụ rơi máy bay điều khiển từ xa “thể hiện sự leo thang nghiêm trọng và vô trách nhiệm từ phía Liên bang Nga”. Thông báo cho biết thêm rằng Tổng thư ký NATO Mark Rutte đã được thông báo về vụ việc.

Quốc gia này cũng đã yêu cầu “chuyển giao năng lực chống máy bay điều khiển từ xa” để tự bảo vệ mình khỏi bất kỳ hậu quả nào trong tương lai từ cuộc xâm lược Ukraine của Nga.

Ông Rutte cam kết liên minh sẽ thể hiện “tinh thần đoàn kết tuyệt đối” với Bucharest. Và ông lên án rằng “hành vi liều lĩnh của Nga là mối nguy hiểm đối với tất cả chúng ta.”

Dmitry Medvedev – người bạn thân của Putin và phó chủ tịch Hội đồng An ninh Nga – cho biết máy bay điều khiển từ xa sẽ tiếp tục xâm phạm lãnh thổ các nước lân cận.

Đáp lại những bình luận của Rutte, ông nói: “Hiện đang có một cuộc chiến. Điều này sẽ tiếp tục xảy ra,” Medvedev nói.

“Công dân các nước Liên Hiệp Âu Châu, cũng như người dân các nước tham chiến, sẽ không thể ngủ yên giấc.”

Ông nói thêm rằng những sự việc này có khả năng sẽ tiếp diễn ở các quốc gia sản xuất máy bay điều khiển từ xa cho Ukraine.

“Xét cho cùng, máy bay điều khiển từ xa của Âu Châu, phụ tùng thay thế cho chúng và các loại vũ khí khác, chưa kể đến thông tin tình báo, đang được sử dụng trong các cuộc tấn công vào đất nước chúng ta mỗi ngày”, ông nói. “Do hành động của họ, các tòa nhà dân cư đang bị hư hại, khiến nhiều người dân thiệt mạng.”

Theo các nguồn tin của NATO, hiện chưa rõ liệu Rumani có viện dẫn Điều 4 của hiệp ước liên minh quân sự hay không. Điều này có khả năng dẫn đến một quyết định hoặc hành động chung thay mặt cho NATO. Lần cuối cùng điều khoản này được viện dẫn là vào tháng 9 năm ngoái, sau khi máy bay điều khiển từ xa của Nga xâm nhập không phận Ba Lan trong một cuộc tấn công vào Ukraine đêm hôm trước.

Nhiều mối đe dọa từ máy bay điều khiển từ xa đã được báo cáo ở Rumani kể từ khi Nga xâm lược Ukraine vào năm 2022. Nhưng sự việc xảy ra tối thứ Năm đánh dấu lần đầu tiên một máy bay điều khiển từ xa lạc hướng va vào một tòa nhà dân cư.

Quân đội Rumani đã điều động hai máy bay chiến đấu F-16 ngay sau khi phát hiện các mục tiêu trên không trong không phận nước này. Vụ việc xuyên biên giới này trùng hợp với thời điểm Ukraine ban hành cảnh báo không kích trên toàn quốc để đề phòng các cuộc tấn công của Nga. Giới chức ở Zaporizhzhia, miền nam Ukraine, cho biết ít nhất hai người bị thương sau các vụ tấn công.

[The Sun: Russia warns Europe must ‘get ready’ as Putin demands proof he was behind drone blitz on flats in Nato nation Romania]

4. Putin cảnh báo Armenia về một “kịch bản Ukraine” nếu nước này thúc đẩy hội nhập Liên Hiệp Âu Châu.

Putin cảnh báo rằng Armenia có thể phải đối mặt với “kịch bản Ukraine” liên quan đến tham vọng hội nhập Âu Châu của nước này, phát biểu tại một cuộc họp báo sau hội nghị thượng đỉnh Liên minh Kinh tế Á Âu, gọi tắt là EAEU ở Astana vào ngày 29 tháng 5, theo tờ The Moscow Times đưa tin.

Trong cuộc họp báo, Putin cũng đáp trả Ngoại trưởng Lithuania Kęstutis Budrys, người đã nói rằng NATO có khả năng phá hủy hoàn toàn các căn cứ của Nga ở tỉnh Kaliningrad trong trường hợp xảy ra xung đột. Nhà lãnh đạo Nga đáp lại rằng Mạc Tư Khoa sẽ san bằng bất cứ ai cố gắng thực hiện cuộc tấn công như vậy.

Khi bình luận về nguyện vọng gia nhập Liên Hiệp Âu Châu của Yerevan, nhà lãnh đạo Điện Cẩm Linh đã so sánh với Ukraine, cho rằng “cuộc khủng hoảng ở Ukraine bắt đầu từ những nỗ lực gia nhập Liên Hiệp Âu Châu của Ukraine”. Tuy nhiên, sự thật là Mạc Tư Khoa đã không phản đối việc Ukraine gia nhập Liên Hiệp Âu Châu vào thời điểm đó.

Quan hệ giữa Nga và Armenia đang trong tình trạng khủng hoảng sâu sắc. Yerevan cáo buộc Mạc Tư Khoa không thực hiện các nghĩa vụ an ninh và đã xích lại gần hơn với phương Tây, trên thực tế đóng băng sự tham gia của nước này vào Tổ chức Hiệp ước An ninh Tập thể do Nga lãnh đạo. Tại một cuộc họp báo hồi tháng 5, Putin đã thúc giục Armenia tổ chức một cuộc trưng cầu dân ý để lựa chọn giữa Liên minh Kinh tế Á Âu, gọi tắt là EAEU và Liên minh Âu Châu, mô tả sự chia tách này như một “cuộc ly hôn nhẹ nhàng, thông minh và cùng có lợi” - một nhận định mà Thủ tướng Nikol Pashinyan bác bỏ, nói rằng Armenia không có kế hoạch cho một cuộc bỏ phiếu như vậy. Ông Pashinyan đã không tham dự hội nghị thượng đỉnh Astana, cử Phó Thủ tướng Mher Grigoryan thay mặt và viện dẫn lý do chiến dịch bầu cử quốc hội.

Những lời cảnh báo được đưa ra trong bối cảnh Hoa Kỳ đang tăng cường quan hệ với Yerevan. Ngày 26 tháng 5, Ngoại trưởng Marco Rubio đã đến thăm thủ đô Armenia và ký kết một hiến chương đối tác chiến lược, một bản ghi nhớ về khoáng sản quan trọng và một khuôn khổ về Tuyến đường Tổng thống Trump vì Hòa bình và Thịnh vượng Quốc tế, gọi tắt là TRIPP với Ngoại trưởng Ararat Mirzoyan. Hành lang này sẽ là một tuyến đường bộ và hỏa xa dài khoảng 43 km xuyên qua miền nam Armenia, nối Azerbaijan với vùng lãnh thổ Nakhchivan và mở ra một tuyến đường vận chuyển cho các công ty năng lượng của Mỹ đến Trung Á; theo khuôn khổ này, một công ty được Mỹ hậu thuẫn sẽ nắm giữ 74% cổ phần trong thời hạn ban đầu là 49 năm, trong khi Armenia vẫn giữ chủ quyền hoàn toàn đối với các khu vực dự án. Vài ngày sau, Tổng thống Trump đã ủng hộ Pashinyan trước cuộc bầu cử quốc hội ngày 7 tháng 6 trong một bài đăng trên Truth Social, gọi ông là “một người bạn và nhà lãnh đạo tuyệt vời” và cam kết sẽ khởi công xây dựng hành lang này.

Mạc Tư Khoa đã chỉ trích đường lối hướng Tây của Armenia, trong khi Yerevan khẳng định chính sách đối ngoại của họ không nhằm chống lại Nga. Cuộc bỏ phiếu ngày 7 tháng 6 được xem là một phép thử đối với đường lối thân phương Tây của Pashinyan.

[Europe Maidan: Putin warns Armenia of a “Ukrainian scenario” over its push toward the EU]

5. Ukraine tấn công vào giao lộ Kirov, tuyến đường vận chuyển dầu thô Siberia đến biển Baltic, cùng với nhà máy lọc dầu và kho chứa dầu ở những nơi khác tại Nga.

Đêm Chúa Nhật, 31 Tháng Năm, Ukraine đã đẩy mạnh chiến dịch tấn công ngành công nghiệp dầu mỏ của Nga, nhắm vào một nhà máy lọc dầu lớn và một trung tâm đường ống dẫn dầu quan trọng nằm sâu trong lãnh thổ Nga, Bộ Tổng tham mưu Ukraine xác nhận hôm Thứ Hai, 01 Tháng Sáu.

Hai mục tiêu này nằm ở các khu vực khác nhau, cách nhau hàng trăm km. Cả hai cuộc tấn công đều nhắm vào hai mắt xích trong một chuỗi cung ứng: nơi dầu thô được chế biến thành nhiên liệu, và nơi nó được vận chuyển đến xuất khẩu. Một cuộc tấn công khác nhắm vào một kho chứa dầu nằm cạnh khu vực Ukraine bị tạm chiếm.

Doanh thu từ dầu mỏ và nhiên liệu giúp duy trì cỗ máy chiến tranh của Nga, và Ukraine đã dành cả năm qua để tấn công nguồn thu nhập này tại nơi sản xuất và vận chuyển. Các nhà máy lọc dầu, trạm bơm, kho chứa, tàu chở dầu và cảng xuất khẩu đã trở thành mục tiêu thường xuyên của máy bay điều khiển từ xa tầm xa.

Nhà máy lọc dầu ở Saratov

Vào đêm 31 tháng 5, máy bay điều khiển từ xa đã tấn công nhà máy lọc dầu Saratov, một nhà máy thuộc sở hữu của công ty dầu khí quốc doanh Rosneft của Nga. Bộ Tổng tham mưu cho biết các đơn vị thuộc Lực lượng Quốc phòng Ukraine đã tấn công cơ sở này và báo cáo về một vụ cháy quy mô lớn.

Nhà máy lọc dầu này là một trong những nhà máy chủ chốt của vùng Volga và sản xuất nhiên liệu cho hậu cần quân sự của Nga. Công suất thiết kế của nhà máy là khoảng 7 triệu tấn dầu thô mỗi năm, mặc dù các cơ quan giám sát ghi nhận rằng nhà máy hoạt động dưới mức đó, chỉ giải quyết 4,8 triệu tấn trong năm 2023.

Kênh Telegram Astra của Nga đã định vị vị trí đám cháy tại khu chứa bể của nhà máy lọc dầu. Kênh Exilenova+ của Ukraine cho biết một máy bay điều khiển từ xa có thể đã tấn công vào đơn vị đồng phân hóa. Kênh OSINT Falcon Insight đã lập bản đồ thiệt hại trên một số đơn vị giải quyết quan trọng.

Lực lượng Đặc nhiệm Ukraine, gọi tắt là SOF cho biết máy bay điều khiển từ xa của họ đã tấn công trạm này, nằm cách biên giới Ukraine gần 1.200 km. Serhii Sternenko, cố vấn của Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine, cũng đã báo cáo về cuộc tấn công.

Điều làm nên giá trị của Lazarevo chính là hệ thống đường ống dẫn dầu của nó. Trạm này vận chuyển dầu thô từ Tây Siberia đến cảng xuất khẩu Primorsk ở biển Baltic và tiếp tục đến Belarus. Bộ Tổng tham mưu cho biết nó cung cấp dầu cho tuyến đường ống chính Surgut-Gorky-Polotsk. Lazarevo cũng kết nối với hệ thống Druzhba, cho phép Nga vận chuyển dầu giữa hai đường ống lớn nhất của nước này ở khu vực Âu Châu thuộc Nga.

Điểm giao nhau đó chính là mục tiêu. Bằng cách tấn công vào đó, Ukraine nhắm vào khả năng của Nga trong việc chuyển hướng dầu thô để tránh các đợt tấn công trước đó. Một trạm bơm Transneft tương tự gần Perm đã bị cháy vào tháng Tư. Trạm này vận hành các bể chứa lớn có dung tích 20.000 và 50.000 mét khối. Thống đốc Kirov, Aleksandr Sokolov, tuyên bố một máy bay điều khiển từ xa đã tấn công một doanh nghiệp không xác định ở quận Urzhum, nhưng không có thương vong.

Đêm tấn công rộng lớn hơn

Ukraine cũng tấn công một kho dầu tại Matveev Kurgan ở tỉnh Rostov, gần biên giới. Lực lượng đặc nhiệm gọi đó là kho Agroprodukt, với các bể chứa lớn và các nhà ga bốc dỡ hỏa xa và đường bộ. Exilenova+ đưa tin kho này đã bị tấn công. Thống đốc Rostov, Yuri Slyusar, cho rằng “mảnh vỡ rơi xuống” đã gây ra hỏa hoạn và cho biết người dân đã được di tản.

Vụ cháy kho chứa này xảy ra sau một vụ tấn công trước đó vào ngày 29-30 tháng 5, khi một tàu chở dầu và một thùng chứa nhiên liệu bốc cháy tại cảng Taganrog.

Bộ Quốc phòng Nga tuyên bố đã bắn hạ 216 máy bay điều khiển từ xa trên 9 tỉnh của Nga, vùng Krasnodar Krai, Crimea bị tạm chiếm và Biển Azov.

[Europe Maidan: Ukraine hits the Kirov junction that routes Siberian crude to the Baltic, plus refinery and oil depot elsewhere in Russia]

1. Đài truyền hình nhà nước Iran cho biết nước này đang chuẩn bị tang lễ “trọng thể” cho nhà lãnh đạo Ali Khamenei bị ám sát.

Theo thông tin chính thức từ truyền thông Iran, các nhà chức trách nước này đang chuẩn bị cho một lễ tang “trọng thể” dành cho lãnh tụ tối cao Ayatollah Ali Khamenei, sau một thời gian dài bị trì hoãn do cuộc chiến giữa Cộng hòa Hồi giáo với Hoa Kỳ và Israel.

Mặc dù thời điểm vẫn chưa chắc chắn, nhưng đài truyền hình nhà nước đưa tin, dẫn lời ông Mohsen Mahmoudi, nhà lãnh đạo Hội đồng Điều phối Tuyên truyền Hồi giáo Tehran, rằng “một trụ sở đặc biệt đã được thành lập để chuẩn bị cho lễ tang, và nhiều cơ quan hiện đang lên kế hoạch và sắp xếp mọi việc”.

Khamenei, người đã lãnh đạo Cộng hòa Hồi giáo trong hơn ba thập niên, đã thiệt mạng trong đợt tấn công đầu tiên của Mỹ và Israel, sự kiện khởi đầu cuộc chiến vào ngày 28 tháng 2.

Con trai và người kế nhiệm của ông, Mojtaba Khamenei, cũng bị thương trong các vụ tấn công và chưa xuất hiện trước công chúng kể từ khi nhậm chức.

Một sự kiện tưởng niệm lãnh tụ Khamenei đã được tổ chức vào tháng Tư, nhưng lễ tang cấp nhà nước dự kiến ban đầu đã không thể diễn ra do chiến tranh.

Đài truyền hình nhà nước, dẫn lời ông Mahmoudi, cho biết: “Các tổ chức khác nhau đang nỗ lực tạo điều kiện cần thiết để, sau khi được chính thức công bố, một buổi lễ 'trọng thể' có thể được tổ chức.”

Theo báo cáo, dự kiến sẽ có “lượng người tham dự đông đảo”.

Mặc dù lệnh ngừng bắn nhìn chung đã được duy trì kể từ khi có hiệu lực vào tháng Tư, nhưng một thỏa thuận để chấm dứt hoàn toàn cuộc xung đột vẫn chưa đạt được.

[CBSNews: Iran preparing ‘grand’ funeral for slain leader Ali Khamenei, state TV says]

6. Lukashenko nói Belarus đang nhắm đến một mục tiêu ‘quan trọng’ ở Ukraine.

Ngày 31 tháng 5, nhà độc tài Belarus Alexander Lukashenko tuyên bố Belarus đang nhắm đến một mục tiêu “quan trọng” ở Ukraine, vài ngày sau khi Kyiv cho biết họ đã xác định được 500 mục tiêu ở Belarus có thể bị tấn công.

Những phát biểu của Lukashenko được đưa ra trong bối cảnh căng thẳng leo thang sau các cuộc tập trận hạt nhân chung giữa Belarus và Nga, cùng với cảnh báo từ Tổng thống Volodymyr Zelenskiy rằng Kyiv đang chuẩn bị cho một cuộc tấn công có thể xảy ra ở phía bắc liên quan đến Belarus.

Ngày 26 tháng 5, Robert Brovdi, chỉ huy Lực lượng Hệ thống Điều khiển từ xa của Ukraine, cho biết lực lượng Ukraine đã xác định được 500 mục tiêu tiềm năng ở Belarus trong bối cảnh lo ngại ngày càng tăng rằng Minsk có thể can thiệp trực tiếp hơn vào cuộc chiến.

“Họ có thể đã xác định được 500 mục tiêu,” Lukashenko nói. “Nhưng chúng tôi chỉ có một mục tiêu chính, với tọa độ chính xác, và nó rất gần Belarus. Họ cũng hiểu điều đó.”

Ông Lukashenko cũng hạ thấp khả năng của quân đội Ukraine đóng dọc biên giới Belarus, mô tả họ là “bia đỡ đạn”.

Nhà độc tài Belarus tiếp tục bác bỏ những cảnh báo của Tổng thống Zelenskiy về mối đe dọa quân sự từ Belarus.

“Quân đội Ukraine không muốn bất kỳ cuộc chiến nào với Belarus. Tôi biết chắc chắn điều đó,” Lukashenko khẳng định.

“Bởi vì họ hiểu rằng điều này có nghĩa là thêm hàng ngàn kilomet chiến tuyến, một đường biên giới — và một đường biên giới khó khăn — giữa Belarus và Ukraine. Họ có cần điều đó không? Không.”

Lần cuối cùng Tổng thống Zelenskiy và Lukashenko gặp nhau là vào tháng 10 năm 2019 trong Diễn đàn Khu vực Ukraine và Belarus lần thứ hai tại Zhytomyr, gần ba năm trước khi Nga phát động cuộc xâm lược toàn diện.

Quan hệ giữa Kyiv và Minsk xấu đi nghiêm trọng sau khi chiến tranh bùng nổ. Belarus cho phép quân đội Nga sử dụng lãnh thổ của mình để tiến hành cuộc tấn công vào thủ đô của Ukraine vào đầu năm 2022, điều này đã gây ra sự lên án rộng rãi của quốc tế và khiến các nước phương Tây áp đặt các biện pháp trừng phạt sâu rộng đối với chế độ của Lukashenko.

Ngày 21 tháng 5, Tổng thống Zelenskiy tuyên bố Ukraine sẵn sàng thực hiện các biện pháp “phòng ngừa” chống lại Nga và Belarus để đáp trả các mối đe dọa quân sự tiềm tàng dọc biên giới phía bắc của nước này.

Tổng thống Zelenskiy nói rằng chế độ của Lukashenko “phải hiểu rằng sẽ có hậu quả nếu có hành động gây hấn chống lại Ukraine, chống lại người dân của chúng ta”, đồng thời cảnh báo rằng Mạc Tư Khoa có thể tìm cách lôi kéo Belarus vào cuộc chiến sâu hơn.

Những bình luận này được đưa ra vài ngày trước khi Tổng thống Pháp Emmanuel Macron gọi điện cho Lukashenko vào ngày 24 tháng 5 và cảnh báo Belarus không nên can thiệp thêm vào cuộc xâm lược Ukraine của Nga.

[Kyiv Independent: Lukashenko says Belarus has 'major' target in Ukraine in its sights]

7. Quân đội Ukraine tấn công các ‘trung tâm hậu cần quan trọng’ ở vùng Donetsk bị tạm chiếm.

Theo Quân đoàn 3, lực lượng Ukraine đã tấn công một số kho quân sự đóng vai trò là trung tâm hậu cần quan trọng cho quân đội Nga ở tỉnh Donetsk bị tạm chiếm, cũng như Trung đoàn 413 thuộc Lực lượng Hệ thống Điều khiển từ xa bên trong lãnh thổ do Nga kiểm soát ở tỉnh Luhansk.

Chiến dịch được lên kế hoạch và chỉ huy bởi một chỉ huy tiểu đội UAV tấn công – người gốc tỉnh Luhansk, mang biệt danh “Skhid”, đến từ tiền tuyến. Chiến dịch tập trung vào các hệ thống phòng không, sở chỉ huy, kho nhiên liệu và đạn dược, cũng như các phương tiện hậu cần.

Trong nỗ lực rộng lớn hơn này, Lực lượng Không quân Ukraine đã tiến hành một cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng quân sự của Nga tại tỉnh Luhansk bị tạm chiếm vào ngày 25 tháng 5, sử dụng hỏa tiễn Storm Shadow, theo thông báo của Bộ Tổng tham mưu.

[Kyiv Independent: Ukrainian military strikes 'key logistics hubs' in occupied Donetsk Oblast]

8. Ottawa và Kyiv ký thỏa thuận sản xuất trên lãnh thổ Canada những máy bay điều khiển từ xa trinh sát cho quân đội Ukraine.

Bộ Quốc phòng Ukraine thông báo rằng Ukraine và Canada đã ký một thỏa thuận giữa chính phủ hai nước để sản xuất máy bay điều khiển từ xa trinh sát của Ukraine trên lãnh thổ Canada, và các máy bay hoàn thiện sẽ được chuyển giao cho Lực lượng Quốc phòng Ukraine.

Thỏa thuận này thiết lập một liên doanh mới với tỷ lệ góp vốn 50-50, Airlogix-Sentinel, kết hợp công ty công nghệ quốc phòng Airlogix của Ukraine với Sentinel Research and Development, một nhà sản xuất hệ thống máy bay điều khiển từ xa có trụ sở tại Hamilton. Các quan chức quốc phòng từ cả hai nước đã ký kết thỏa thuận tại CANSEC, sự kiện quốc phòng và công nghệ mới nổi hàng đầu của Canada, được tổ chức trong tuần này tại Ottawa. Bộ trưởng Quốc phòng Canada David J. McGuinty đã cùng ký kết với các đối tác Ukraine của mình.

Các thiết kế đã được thử nghiệm trong chiến đấu, khung máy bay của Canada.

Theo thỏa thuận, Sentinel sẽ được giao thầu phụ để chế tạo khung máy bay cho máy bay điều khiển từ xa, dựa trên thỏa thuận cấp phép sở hữu trí tuệ với Airlogix, thỏa thuận này vẫn chịu sự kiểm soát xuất khẩu. Sản phẩm chủ lực của Sentinel là Rekam, một hệ thống máy bay cánh cố định đa năng, cùng với Rekam Ascent cất cánh thẳng đứng và Rekam Echo chạy bằng động cơ phản lực. Cả Kyiv và Ottawa đều chưa chỉ rõ hệ thống nào sẽ được sản xuất tại Canada, và số lượng máy bay điều khiển từ xa cũng như thời gian giao hàng vẫn chưa được xác định.

Giám đốc thương mại của Airlogix, Dmytro Piatrin, nói với các phóng viên rằng mục tiêu là cung cấp các hệ thống hiệu quả cho quân đội Ukraine càng nhanh càng tốt. Bộ Quốc phòng Nga mô tả dự án này như một cách để đẩy nhanh việc cung cấp thiết bị trinh sát và lập kế hoạch tác chiến cho các đơn vị tiền tuyến trong cuộc xâm lược Ukraine của Nga.

Dự án này xuất phát từ cam kết của Thủ tướng Canada Mark Carney hồi tháng 8 năm 2025 về việc đầu tư vào máy bay điều khiển từ xa, khả năng chống máy bay điều khiển từ xa và tác chiến điện tử, bao gồm cả thông qua quan hệ đối tác giữa ngành công nghiệp Canada và Ukraine. Dự án được cấu trúc thông qua Cục Điều phối Hỗ trợ Quân sự thuộc Bộ Quốc phòng, cơ quan bắt đầu làm việc với Sentinel sau khi Canada ký thư thỏa thuận với Ukraine vào tháng 8 năm 2025 về việc tài trợ chung sản xuất thiết bị quân sự tại Canada.

Thỏa thuận này cũng phản ánh sáng kiến “Xây dựng cùng Ukraine” của Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy, được khởi xướng vào tháng 6 năm 2025 nhằm giúp đa dạng hóa chuỗi cung ứng của đất nước. Ông McGuinty cho biết: “Canada tự hào tăng cường quan hệ đối tác quốc phòng với Ukraine”.

Một phần trong cam kết ngày càng mở rộng của Canada

Ottawa cho biết họ đã cung cấp hơn 25 tỷ đô la Canada viện trợ quân sự và phi quân sự cho Ukraine kể từ cuộc xâm lược của Nga năm 2022, với khoảng 2 tỷ đô la Canada viện trợ quân sự dự kiến cho năm tài chính 2026-2027. Đầu tháng 5, ông Carney đã công bố thêm 200 triệu đô la cho việc mua sắm vũ khí thông qua chương trình Danh sách các yêu cầu ưu tiên của Ukraine đa quốc gia.

[Europe Maidan: Ottawa and Kyiv sign deal to manufacture reconnaissance drones on Canadian soil for Ukraine’s forces]

9. Tổng thống Trump đang chỉnh sửa thỏa thuận tiềm năng với Iran tập trung vào eo biển Hormuz và uranium làm giàu.

Theo một nguồn tin am hiểu về các cuộc đàm phán, những chỉnh sửa của Tổng thống Trump đối với bản ghi nhớ hợp tác Mỹ-Iran bao gồm những thay đổi khá quan trọng liên quan đến eo biển Hormuz và việc loại bỏ uranium được làm giàu cao.

Những nội dung chính của bản ghi nhớ bao gồm việc ngừng bắn trong 60 ngày, cùng với các điều khoản kêu gọi mở lại eo biển và một khuôn khổ để nối lại các cuộc đàm phán về chương trình hạt nhân của Iran.

Nhiều nguồn tin nói với đài CBS rằng thỏa thuận này cũng bao gồm khả năng miễn trừ hoặc nới lỏng trừng phạt đối với Iran, cho phép nước này tiếp cận hàng tỷ đô la tài sản bị đóng băng tùy thuộc vào tiến trình ngoại giao.

Các nhà trung gian hòa giải do Pakistan dẫn đầu đang giải quyết các cuộc đàm phán qua lại giữa Washington và Tehran. Chi tiết về mỗi cuộc trao đổi đều rất hạn chế. Tổng thống Trump đã nói hôm thứ Sáu rằng ông sẽ đưa ra quyết định cuối cùng về thỏa thuận vào cùng ngày, nhưng sau đó các chỉnh sửa bổ sung đã được gửi đến Iran. Tổng thống Trump nói với Lara Trump trong một cuộc phỏng vấn rằng ông “không vội” đạt được thỏa thuận.

Tòa Bạch Ốc không phản hồi yêu cầu bình luận. Axios là trang tin đầu tiên đưa tin về những chỉnh sửa mà Tổng thống Trump yêu cầu đối với bản ghi nhớ.

[CBSNews: Trump's edits to potential Iran agreement focused on Strait of Hormuz, enriched uranium, source says]

10. Crimea áp dụng chế độ phân phối nhiên liệu theo định mức trong bối cảnh khủng hoảng nguồn cung do các cuộc tấn công của Ukraine gây ra.

Hôm 31 tháng 5, chính quyền do Nga dựng lên tại Crimea bị tạm chiếm đã áp dụng các biện pháp phân phối nhiên liệu theo định mức sau khi các cuộc tấn công của Ukraine vào hành lang đường bộ nối bán đảo bị tạm chiếm với đất liền Nga làm gián đoạn nguồn cung cấp nhiên liệu.

Sergey Aksyonov, nhà lãnh đạo Crimea do Nga dựng lên, tuyên bố sẽ áp dụng phiếu mua xăng cho nhiên liệu AI-95, trong khi việc bán AI-92 sẽ bị giới hạn ở mức 20 lít mỗi khách hàng. Ông Aksyonov cho biết chính quyền kỳ vọng tình hình sẽ ổn định trong vòng một tháng.

“Tôi kêu gọi người dân Crimea và du khách đến nước cộng hòa này hãy giữ bình tĩnh và chỉ dựa vào các nguồn thông tin chính thức”, Aksyonov viết như trên.

Các nhà chức trách địa phương thừa nhận sự gián đoạn sau các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Ukraine được tường trình đã ảnh hưởng đến giao thông dọc theo “cầu đường bộ” xuyên qua miền nam Ukraine bị tạm chiếm, một tuyến đường hậu cần quan trọng mà Nga sử dụng để cung cấp cho Crimea.

Thống đốc vùng xâm lược Sevastopol, Mikhail Razvozhayev, xác nhận rằng hệ thống phiếu giảm giá cũng sẽ được áp dụng tại thành phố cho cả hai loại nhiên liệu, mô tả biện pháp này là tạm thời và cần thiết để bổ sung lượng nhiên liệu dự trữ tại các trạm xăng.

Ông Razvozhayev cho biết, có một ngày, việc bán nhiên liệu tại TES, một chuỗi trạm xăng lớn ở Crimea bị tạm chiếm, bắt đầu lúc 7 giờ sáng, và chỉ trong vài giờ, toàn bộ lượng nhiên liệu được phân bổ trong ngày đã bán hết.

Kênh Telegram Crimea Wind vào ngày 31 tháng 5 đã đăng tải một video cho thấy một hàng dài xe hơi tại một trạm xăng, kèm theo dòng chú thích rằng “không có lý do gì để xếp hàng trừ khi bạn là một trong số ít người may mắn có được phiếu giảm giá do các công ty phát hành để sử dụng riêng.”

Các biện pháp hạn chế này được đưa ra sau khi có báo cáo về tình trạng thiếu nhiên liệu tại các mạng lưới trạm xăng lớn ở Crimea bị tạm chiếm và các vùng lãnh thổ bị tạm chiếm khác.

Việc áp dụng phiếu nhiên liệu đánh dấu một trong những biện pháp phân phối nhiên liệu quy mô lớn nhất ở Nga và các vùng lãnh thổ bị tạm chiếm trong những năm gần đây. Tình trạng thiếu nhiên liệu định kỳ xuất hiện ở Crimea bị tạm chiếm và các khu vực bị tạm chiếm khác khi Ukraine tăng cường các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng quân sự và hậu cần của Nga hỗ trợ nỗ lực chiến tranh của Mạc Tư Khoa.

[Kyiv Independent: Crimea introduces fuel rationing amid supply crisis caused by Ukrainian strikes]

11. Giá năng lượng tăng vọt do chiến tranh Iran gây thiệt hại cho các quốc gia phụ thuộc vào du lịch ở Á Châu.

Khi mùa hè đến gần, giá cả tăng vọt và những khó khăn khác từ cuộc chiến với Iran đang gây áp lực lên nền kinh tế phụ thuộc vào du lịch của các quốc gia Đông Nam Á, bao gồm Thái Lan và Việt Nam.

Mùa du lịch cao điểm hè của khu vực đang gặp rủi ro do giá nhiên liệu máy bay tăng cao cùng với sự không chắc chắn về lệnh ngừng bắn dẫn đến việc hủy chuyến bay và giá vé tăng.

Ngành du lịch ở Á Châu vẫn chưa hoàn toàn phục hồi sau đại dịch COVID-19. Hiện nay, nhiều quốc gia đang phải đối phó với những hậu quả của đại dịch đối với nguồn cung và giá năng lượng toàn cầu, vốn ảnh hưởng đến Á Châu đầu tiên và nặng nề nhất. Một số gia đình đang hạn chế đi du lịch vì chi phí đến các trạm xăng và cửa hàng tạp hóa trên toàn thế giới ngày càng tăng cao. Lượng khách du lịch tại một số địa điểm từng nổi tiếng nay đã giảm sút.

“Giá xăng tăng cao và du lịch giảm sút, làm sao chúng tôi có thể kiếm tiền?”, Siv Pech, một tài xế xe tuk-tuk 58 tuổi ở Siem Reap, quê hương của quần thể đền Angkor Wat cổ kính hàng trăm năm tuổi của Campuchia, đặt câu hỏi.

Du lịch là huyết mạch kinh tế đối với nhiều quốc gia đang phát triển. Ngành này đóng góp gần 13% tổng sản phẩm quốc nội, gọi tắt là GDP của Thái Lan và gần 9% của Việt Nam, đồng thời tạo ra hàng triệu việc làm ở Campuchia. Khách du lịch mang lại nguồn ngoại tệ rất cần thiết cho các nền kinh tế phụ thuộc vào nhập khẩu như Phi Luật Tân và Nepal.

Nguồn thu từ du lịch trở nên quan trọng hơn bao giờ hết khi giá dầu tăng vọt do chiến tranh đẩy giá nhập khẩu nhiên liệu lên cao, đặc biệt là đối với những khu vực trên thế giới phụ thuộc vào eo biển Hormuz ngoài khơi bờ biển Iran như một tuyến đường vận chuyển phần lớn dầu khí của họ.

[CBSNews: Soaring energy prices from Iran war hurting tourism-reliant countries in Asia]