1. Tướng Budanov cho biết Ukraine được yêu cầu giảm bớt các cuộc tấn công vào các nhà máy lọc dầu của Nga trong bối cảnh giá dầu tăng cao do chiến tranh với Iran.
Các đồng minh nước ngoài của Ukraine đã yêu cầu Kyiv tạm dừng các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa vào các nhà máy lọc dầu của Nga khi cuộc chiến giữa Mỹ và Israel ở Iran đẩy giá nhiên liệu trên toàn thế giới lên cao, nhà lãnh đạo Văn phòng Tổng thống Kyrylo Budanov nói với Bloomberg trong một cuộc phỏng vấn được công bố ngày 4 tháng 4.
Giá dầu đã tăng vọt trong bối cảnh chiến tranh leo thang ở Iran, hiện đã bước sang tuần thứ sáu. Các cơ sở năng lượng ở Trung Đông đã trở thành mục tiêu tấn công trong suốt cuộc xung đột, trong khi Iran cũng đã đóng cửa eo biển Hormuz - tuyến đường thủy quan trọng mà khoảng một phần năm nguồn cung dầu của thế giới đi qua.
Tướng Budanov nói với Bloomberg rằng Ukraine đã nhận được yêu cầu từ các đồng minh về việc ngừng chiến dịch tấn công thường xuyên vào các nhà máy lọc dầu ở Nga do giá dầu tăng cao.
“Chúng ta hãy trả lời vấn đề này một cách khéo léo. Chúng tôi đang nhận được một số tín hiệu về vấn đề này”, ông nói mà không cung cấp thêm chi tiết.
Budanov không nêu rõ quốc gia nào đã yêu cầu Ukraine tạm ngừng các cuộc tấn công, nhưng các nguồn tin từ Kyiv cho rằng chỉ có Mỹ yêu cầu Ukraine làm như vậy, và một phái đoàn từ Mỹ do Steve Witkoff và Jared Kushner dẫn đầu sẽ sớm có mặt tại Kyiv liên quan đến yêu sách đó.
Ukraine thường xuyên tấn công các mục tiêu quân sự và công nghiệp ở Nga bằng máy bay điều khiển từ xa tầm xa, trong đó các nhà máy lọc dầu là mục tiêu thường xuyên. Kyiv coi những cơ sở này là mục tiêu quân sự hợp lệ, vì chúng cung cấp nhiên liệu và nguồn tài chính cho cỗ máy chiến tranh của Điện Cẩm Linh.
Các cuộc tấn công của Ukraine vào các nhà máy lọc dầu của Nga đã leo thang trong những tuần gần đây, với việc Nga báo cáo số lượng máy bay điều khiển từ xa của Ukraine trong không phận của mình đạt mức kỷ lục.
Cùng với việc bắt giữ các tàu chở dầu thuộc hạm đội ngầm và làm hư hại đường ống dẫn dầu, các cuộc tấn công của Ukraine đã dẫn đến việc năng lực xuất khẩu dầu của Nga giảm 40%, điều mà Reuters mô tả là “sự gián đoạn nguồn cung dầu nghiêm trọng nhất trong lịch sử hiện đại của Nga”.
Các cuộc tấn công trong tháng qua đã ảnh hưởng đến sản xuất tại hai nhà máy lọc dầu lớn của Nga: nhà máy lọc dầu Saratov, một trong những nhà máy lâu đời nhất của đất nước, và nhà máy lọc dầu Kirishi, nơi sản xuất hơn 6% tổng lượng dầu tinh chế của Nga.
Sự gia tăng các cuộc tấn công tại các nhà máy lọc dầu ở Ukraine trùng hợp với việc nới lỏng các lệnh trừng phạt đối với dầu mỏ của Nga nhằm đáp trả cuộc chiến ở Iran.
Ngày 12 tháng 3, Mỹ đã cấp giấy phép tạm thời cho phép các quốc gia mua dầu của Nga hiện đang bị mắc cạn trên biển nhằm ổn định giá năng lượng toàn cầu. Trong hai tuần đầu tiên của cuộc xung đột ở Iran, Nga được tường trình đã thu thêm 6 tỷ euro (6,9 tỷ đô la) khi giá dầu vượt quá 100 đô la một thùng lần đầu tiên kể từ cuộc xâm lược Ukraine năm 2022.
Tướng Budanov không cung cấp bất kỳ thông tin nào về phản ứng của Kyiv đối với các yêu cầu được báo cáo về việc ngừng các cuộc tấn công tại nhà máy lọc dầu. Tuy nhiên, theo Bloomberg, ông bày tỏ sự lạc quan rằng cuộc chiến với Iran có thể sớm kết thúc.
Trong khi đó, quân đội Ukraine tiếp tục báo cáo các cuộc tấn công thành công vào các cơ sở dầu mỏ của Nga.
Ngày 3 tháng 4, Bộ Tổng tham mưu xác nhận cuộc tấn công vào nhà máy lọc dầu Bashneft-Novoil ở thành phố Ufa của Nga. Cơ sở này là một trong những nhà sản xuất dầu nhớt phẩm chất cao lớn nhất của Nga, với công suất lọc dầu thô khoảng bảy triệu tấn mỗi năm.
[Kyiv Independent: Ukraine asked to ease attacks on Russian oil refineries amid Iran war price surge, Budanov says]
2. Tổng thống Trump nói rằng nếu có thêm thời gian, Mỹ có thể “chiếm lấy dầu mỏ” của Iran.
Tổng thống Donald Trump đã ám chỉ rằng Hoa Kỳ đang tìm cách chiếm đoạt ngành công nghiệp dầu mỏ của Iran, dường như cho rằng cần thêm thời gian để chuẩn bị cho cuộc chiến.
“Chỉ cần thêm chút thời gian nữa thôi, chúng ta hoàn toàn có thể MỞ EO BIỂN HORMUL, CHIẾM LẤY DẦU MỎ VÀ KIẾM ĐƯỢC MỘT KHOẢN TIỀN KHỔNG LỒ”, tổng thống Mỹ viết trên mạng xã hội hôm thứ Sáu.
“ĐÓ SẼ LÀ MỘT 'VÙNG PHUN TRÀO' CHO CẢ THẾ GIỚI???”
Hiện vẫn chưa rõ Mỹ sẽ mở lại eo biển Hormuz như thế nào, bởi Iran đã phong tỏa eo biển này trong giai đoạn đầu của cuộc xung đột, khiến giá năng lượng tăng vọt.
Trong nhiều tuần qua, Tổng thống Trump đã hứa hẹn rằng Mỹ sẽ sớm mở lại eo biển này. Một tháng trước, ông cho biết các tàu hải quân Mỹ sẽ hộ tống các tàu chở dầu đi qua tuyến đường thủy chiến lược này.
Tuy nhiên, quân đội Mỹ cho biết họ “chưa sẵn sàng” hộ tống các tàu di chuyển chậm trong eo biển hẹp, nơi tàu của họ có thể trở thành mục tiêu dễ dàng cho máy bay điều khiển từ xa và hỏa tiễn của Iran.
Việc Tổng thống Trump tuyên bố Mỹ sẽ “chiếm đoạt” dầu mỏ của Iran đánh dấu một sự leo thang trong lời lẽ của ông.
Tổng thống Mỹ dường như đã khẳng định lại lời kêu gọi của mình vào cuối ngày thứ Sáu. “LẤY DẦU MỎ, AI MUỐN LẤY KHÔNG?”, Tổng thống Trump viết trên nền tảng Truth Social của mình.
Theo học thuyết luật quốc tế về chủ quyền vĩnh viễn đối với tài nguyên thiên nhiên, được Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc thông qua năm 1962, dầu mỏ và khoáng sản thuộc về các quốc gia nơi chúng được khai thác.
Nghị quyết nêu rõ: “Việc thực thi tự do và có lợi chủ quyền của các dân tộc và quốc gia đối với tài nguyên thiên nhiên của họ phải được thúc đẩy bằng sự tôn trọng lẫn nhau giữa các quốc gia trên cơ sở bình đẳng chủ quyền”.
Tổng thống Trump thường xuyên kêu gọi “chiếm lấy dầu mỏ” ở các quốc gia mà Mỹ đã can thiệp quân sự, bao gồm Iraq và Venezuela.
Hệ thống chính trị Iran vẫn duy trì được sự ổn định bất chấp các vụ ám sát một số quan chức cao cấp và các cuộc oanh tạc hàng ngày của Mỹ và Israel, đồng thời vẫn kiểm soát được các nguồn tài nguyên thiên nhiên của đất nước.
Mỹ không có sự hiện diện quân sự nào được công khai trên lãnh thổ Iran. Tổng thống Trump không cung cấp chi tiết về kế hoạch của chính quyền ông trong việc kiểm soát dầu mỏ của nước này.
Tại Venezuela, kể từ khi lực lượng Mỹ bắt cóc Tổng thống Nicolas Maduro vào tháng Giêng, người kế nhiệm ông, Delcy Rodriguez, đã hợp tác với chính quyền Tổng thống Trump để bán một lượng lớn dầu mỏ.
Đầu tuần này, Tổng thống Trump gợi ý rằng việc nhân rộng mô hình Venezuela sang Iran là khả thi, nhưng điều đó sẽ đòi hỏi phải kéo dài chiến tranh.
“Chúng ta hoàn toàn có thể lấy dầu của họ. Nhưng, bạn biết đấy, tôi không chắc người dân nước ta có đủ kiên nhẫn để làm điều đó, điều này thật đáng tiếc”, Tổng thống Trump nói.
“Họ muốn cuộc chiến kết thúc. Nếu chúng ta ở lại đó, tôi thà lấy dầu còn hơn. Chúng ta có thể làm điều đó dễ dàng; tôi thích phương án đó hơn. Nhưng người dân trong nước lại nói, 'Cứ thắng đi. Các anh đang thắng lớn rồi, cứ thắng đi. Về nhà đi.'“
Ngay từ đầu cuộc xung đột, chính quyền Tổng thống Trump tuyên bố cuộc chiến sẽ kéo dài từ bốn đến sáu tuần.
Tổng thống Trump liên tục tuyên bố rằng lực lượng Mỹ đã làm suy yếu năng lực quân sự của Iran, nhưng Tehran vẫn tiếp tục phong tỏa eo biển Hormuz và phóng hỏa tiễn cũng như máy bay điều khiển từ xa vào Israel và các mục tiêu khác trên toàn khu vực.
Tổng thống Trump đã đe dọa ném bom các cơ sở hạ tầng dân sự trên khắp Iran, bao gồm các nhà máy điện và nhà máy khử muối nước.
Hôm thứ Tư, ông đã chia sẻ đoạn video về sự phá hủy một cây cầu dân sự quan trọng ở Iran, đồng thời cảnh báo về các cuộc tấn công tương tự trong tương lai.
Các chuyên gia pháp lý cho rằng việc ném bom các địa điểm dân sự là hành vi trừng phạt tập thể và bị cấm theo luật quốc tế.
Hôm thứ Sáu, phát ngôn nhân Bộ Ngoại giao Iran, Esmaeil Baghaei, đã so sánh cuộc tấn công của Mỹ vào cây cầu với chiến thuật của ISIL, gọi tắt là ISIS.
“Tội ác chiến tranh khủng bố kiểu DAESH/ISIS này, cùng với các cuộc tấn công tương tự vào cơ sở hạ tầng trọng yếu của Iran, cho thấy một sự thật không thể phủ nhận: mục tiêu cuối cùng của chúng là hủy diệt Iran.”
[Politico: Trump says with more time, US can ‘take the oil’ in Iran]
3. Thủ tướng Ý Giorgia Meloni thăm Qatar sau chặng dừng chân tại Ả Rập Saudi
Thủ tướng Ý Giorgia Meloni tiếp tục chuyến thăm vùng Vịnh với điểm dừng chân tại Qatar vào thứ Bảy, trong đó bà cam kết sẽ giúp khôi phục cơ sở hạ tầng khí đốt bị hư hại do các cuộc ném bom của Iran.
Trong một tuyên bố được văn phòng của bà đưa ra, bà Meloni nhấn mạnh rằng sản lượng khí đốt tự nhiên của Qatar rất quan trọng đối với an ninh năng lượng toàn cầu.
Bà Meloni là nhà lãnh đạo đầu tiên của Liên Hiệp Âu Châu, G20 và NATO đến thăm khu vực Vịnh kể từ khi cuộc chiến giữa Mỹ và Israel chống lại Iran bắt đầu. Bà bắt đầu chuyến thăm kéo dài hai ngày vào thứ Sáu tại Ả Rập Xê Út và cũng dự kiến sẽ đến thăm Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất. Thời điểm bắt đầu chuyến thăm không được thông báo trước do lo ngại về an ninh.
Meloni và Quốc vương Qatar, Sheikh Tamim bin Hamad Al-Thani, cũng tái khẳng định sự cần thiết phải mở lại eo biển Hormuz, vốn đã bị phong tỏa trong nhiều tuần do xung đột, khiến nhiều tàu chở dầu bị mắc kẹt.
Giống như phần lớn các nước Âu Châu, Ý phụ thuộc rất nhiều vào nhập khẩu năng lượng và đang ngày càng lo ngại về giá năng lượng leo thang.
[CBSNews: Italian Premier Giorgia Meloni visits Qatar after Saudi Arabia stop]
4. Tướng về hưu cho biết, F-15E là máy bay chiến đấu phản lực đầu tiên bị bắn hạ trong chiến đấu trong nhiều thập niên.
Việc Iran bắn hạ máy bay chiến đấu F-15E hôm thứ Sáu đánh dấu lần đầu tiên một máy bay chiến đấu bị bắn rơi trong chiến đấu sau hơn 20 năm, theo lời Chuẩn Tướng Không quân về hưu Houston Cantwell, một cựu phi công lái máy bay chiến đấu F-16.
Nhưng ông nói, đó là vì Mỹ chủ yếu chiến đấu với các phiến quân không có khả năng phòng không tương đương. Việc không có nhiều máy bay chiến đấu bị mất ở Iran, theo Cantwell, là minh chứng cho năng lực của lực lượng Mỹ. Bộ Tư lệnh Trung ương Mỹ cho biết trong một tuyên bố hôm thứ Tư rằng lực lượng Mỹ đã thực hiện hơn 13.000 nhiệm vụ trong chiến tranh Iran và tấn công hơn 12.300 mục tiêu.
Chiếc máy bay phản lực cuối cùng của Mỹ bị bắn rơi trong chiến đấu là do trúng hỏa tiễn đất đối không của Iraq trên bầu trời Baghdad vào ngày 8 tháng 4 năm 2003. Theo Không quân Mỹ, phi công đã nhảy dù an toàn và được cứu sống.
“Việc điều này chưa xảy ra cho đến bây giờ quả là một phép màu,” Cantwell, người từng tham gia bốn đợt chiến đấu và hiện là nghiên cứu viên cao cấp tại Viện Nghiên cứu Hàng không Vũ trụ Mitchell, cho biết. “Chúng tôi đang thực hiện các nhiệm vụ chiến đấu, và máy bay của chúng tôi bị bắn phá mỗi ngày.”
[CBSNews: F-15E was first fighter jet to be shot down in combat in decades, retired general says]
5. Theo báo cáo của chính quyền Ukraine, quy mô cưỡng bức huy động quân sự đang gia tăng tại Luhansk bị tạm chiếm.
Người dân địa phương ở Luhansk, khu vực bị Nga tạm chiếm, đã báo cáo về sự gia tăng quy mô cưỡng bức nhập ngũ vào quân đội Nga.
Oleksii Kharchenko, nhà lãnh đạo Cơ quan Hành chính Quân sự tỉnh Luhansk của Ukraine, cho biết kể từ đầu tháng 4, số lượng các cuộc tuần tra của cảnh sát tại các địa điểm công cộng đã tăng lên, và các bến xe buýt trong thành phố đã bị phong tỏa ở một số khu vực.
“Tất cả mọi người — tài xế, hành khách, người đi bộ — đều đang được kiểm tra kỹ lưỡng,” ông nói. “Sự chú ý đặc biệt được dành cho những người dưới 30 tuổi, những người mà người Nga dự định ném vào các cuộc tấn công bằng thịt.”
Ông cũng nói thêm rằng các đại diện từ các cơ quan thực thi pháp luật Nga tiến hành các chuyến thăm tận nhà, bao gồm cả việc thẩm vấn bắt buộc người dân về hàng xóm của họ.
Tại các vùng lãnh thổ bị tạm chiếm, người Ukraine bị buộc phải lấy hộ chiếu Nga và ghi danh quân dịch, điều này cho phép Nga sử dụng họ để chiến đấu chống lại chính đất nước mình.
Artem Kariakin, một binh sĩ Ukraine và cựu chiến binh du kích từng sinh sống tại Kadiivka, tỉnh Luhansk, từ khi khu vực này bị Nga xâm lược năm 2014 đến năm 2021, đã nói với tờ Kyiv Independent rằng Nga đang ép buộc người Ukraine ở các vùng bị tạm chiếm phải chiến đấu chống lại chính đồng bào của mình không chỉ vì thiếu binh lính, mà còn vì những lý do đen tối hơn nhiều.
“Ở Donbas, thật không may, (nhiều gia đình) có người thân là binh lính bị bắt buộc gia nhập quân đội Nga và bị quân đội Ukraine giết chết”, ông nói.
Việc huy động dân thường vi phạm Công ước Geneva về bảo vệ dân thường trong thời chiến và được coi là tội ác chiến tranh theo luật nhân đạo quốc tế.
[Kyiv Independent: In occupied Luhansk, the scale of forced mobilization increases, Ukraine's authorities report]
6. Tình trạng hoảng loạn tại cửa khẩu Masnaa khi Israel phát tín hiệu tấn công sắp xảy ra.
Quân đội Israel tuyên bố sẽ ném bom cửa khẩu biên giới giữa Syria và Li Băng – là tuyến đường giao thông chính giữa hai nước.
Thông báo cho biết cửa khẩu này đang được sử dụng để buôn lậu vũ khí và không đưa ra bằng chứng nào, nhưng nói rằng mọi người nên di tản vì họ đang gặp nguy hiểm cận kề.
Cửa khẩu này chủ yếu được người Syria sử dụng để rời khỏi Li Băng kể từ khi chiến tranh bắt đầu. Nó cũng được sử dụng cho các tuyến đường tiếp tế nhân đạo giữa hai nước. Khu vực mà họ đe dọa, được đánh dấu màu đỏ, là một đoạn dài khoảng 3,5 km vào vùng đất không người. Có hàng trăm xe tải đậu ở đó, một số đã ở đó nhiều tháng nay, kể từ khi Syria ban hành chính sách nhập khẩu mới, dẫn đến tình trạng chậm trễ và tài xế bị mắc kẹt ở đó hàng tuần.
Những cảnh tượng tại cửa khẩu biên giới cho thấy người dân đang tháo chạy bộ và cố gắng di chuyển những chiếc xe tải này, gây ra sự sợ hãi và hỗn loạn.
Phát ngôn nhân tiếng Ả Rập của quân đội Israel, đã đưa ra một tuyên bố yêu cầu cư dân của Kfar Hatta, miền nam Li Băng, lập tức rời khỏi khu vực này.
Trong một tuyên bố, IDF cho biết cư dân của thị trấn phía nam nên di chuyển “ít nhất 1.000 mét ra khỏi làng”, đồng thời cảnh báo quân đội Israel sẽ sớm hành động “bằng vũ lực” trong khu vực.
Đây là lời đe dọa di dời quy mô lớn mới nhất do quân đội Israel đưa ra ở miền nam Li Băng, khiến hơn một triệu người phải rời bỏ nhà cửa.
[CBSNews: Panic at Masnaa crossing as Israel signals imminent attack]
7. Các con gái của Soleimani phủ nhận có quan hệ họ hàng với những phụ nữ bị bắt giữ ở Mỹ.
Hai người con gái của cố tướng Qassem Soleimani của Iran cho biết họ không có quan hệ họ hàng với hai phụ nữ Iran bị bắt giữ tại Mỹ, những người mà Bộ Ngoại giao Mỹ xác định là cháu gái và chắt gái của Soleimani.
Đài truyền hình nhà nước Iran, gọi tắt là IRIB, cho biết con gái của Soleimani, Zeinab, đã tuyên bố rằng: “Tuyên bố của Bộ Ngoại giao Mỹ là dối trá: những người bị bắt giữ ở Hoa Kỳ không có liên hệ gì với gia đình chúng tôi.”
Một người con gái khác của Soleimani, Narjes, được IRIB dẫn lời nói rằng: “Cho đến nay, không một thành viên nào trong gia đình hay bất kỳ người thân nào của Liệt sĩ Soleimani cư trú tại Hoa Kỳ.”
Như chúng tôi đã đưa tin trước đó, Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết một phụ nữ tên Hamideh Soleimani Asfhar – người được xác định là cháu gái của Soleimani – và con gái của bà đã bị bắt giữ sau khi thẻ xanh của họ bị thu hồi. Bộ Ngoại giao cho biết Soleimani Afshar đã công khai ủng hộ chính phủ Iran và “ca ngợi các cuộc tấn công nhằm vào binh lính và các cơ sở quân sự của Mỹ ở Trung Đông”.
[CBSNews: Soleimani’s daughters deny relation to women arrested in US]
8. Các Tiểu Vương quốc Ả rập thống nhất cho biết họ đã đối phó với gần 2 chục hỏa tiễn đạn đạo của Iran vào thứ Bảy.
Hôm Chúa Nhật, 05 Tháng Tư, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất cho biết hệ thống phòng không của họ đã đánh chặn 23 hỏa tiễn đạn đạo và 56 máy bay điều khiển từ xa của Iran rơi xuống nước này hôm Thứ Bẩy, 04 Tháng Tư.
Kể từ khi cuộc chiến bắt đầu vào tháng Hai, hệ thống phòng không của Các Tiểu Vương quốc Ả rập thống nhất đã đánh chặn gần 500 hỏa tiễn đạn đạo, 23 hỏa tiễn hành trình và hơn 2.100 máy bay điều khiển từ xa. Các cuộc tấn công đã khiến ít nhất hai binh sĩ thiệt mạng và ít nhất 11 người khác tử vong. Hơn 215 người bị thương.
Bộ Quốc phòng cho biết họ vẫn “hoàn toàn sẵn sàng và chuẩn bị để đối phó với bất kỳ mối đe dọa nào” và sẽ chống lại bất cứ điều gì nhằm “làm suy yếu an ninh quốc gia”.
[CBSNews: UAE says it dealt with nearly 2 dozen Iranian ballistic missiles on Saturday]
9. Nga gia tăng các cuộc tấn công nhằm vào thường dân, khiến 16 người thiệt mạng và 94 người khác bị thương.
Chiến dịch khủng bố của Nga nhằm vào thường dân Ukraine đã khiến ít nhất 16 người thiệt mạng và 94 người bị thương trong ngày qua, bất chấp lời kêu gọi ngừng bắn nhân dịp lễ Phục Sinh của Kyiv. Phát ngôn nhân cảnh sát quốc gia Ukraine, Đại Úy Alyona Lyutnytska, cho biết như trên hôm Chúa Nhật, 05 Tháng Tư.
Trong một trong những vụ tấn công tồi tệ nhất, một máy bay điều khiển từ xa của Nga đã tấn công vào một khu chợ ở Nikopol, tỉnh Dnipropetrovsk, khiến ít nhất 5 người thiệt mạng và 27 người bị thương vào sáng ngày 4 tháng 4, theo báo cáo của Viện Kiểm sát Ukraine.
Cùng thời điểm đó, lực lượng Nga đã tấn công một khu dân cư ở Kharkiv, làm 5 người bị thương, theo thông báo của Văn phòng Công tố Khu vực Kharkiv.
Đêm qua, các cuộc không kích của Nga vào tỉnh Dnipropetrovsk đã làm bị thương một em bé 5 tháng tuổi, một bé trai 6 tuổi và một phụ nữ 41 tuổi, đồng thời các đám cháy bùng phát ở nhiều khu dân cư, theo báo cáo của ông Oleksandr Hanzha, thống đốc tỉnh Dnipropetrovsk.
Một máy bay điều khiển từ xa khác của Nga đã tấn công dữ dội vào một căn nhà ở Sumy trong một vụ tấn công ban đêm quy mô lớn. Tổng cộng có 13 người bị thương, trong đó có một bé gái 15 tuổi, theo báo cáo của Hội đồng thành phố Sumy.
Hôm trước, các cuộc không kích của Nga vào Kramatorsk, tỉnh Donetsk, đã khiến 6 người thiệt mạng và 10 người bị thương, gây thiệt hại cho nhà cửa, doanh nghiệp và cơ sở hạ tầng trọng yếu, theo báo cáo của Thống đốc tỉnh Donetsk, Vadym Filashkin.
Thống đốc tỉnh Kharkiv, Oleh Syniehubov, cho biết lực lượng Nga đã tấn công 11 quận ở tỉnh Kharkiv, bao gồm cả thành phố Kharkiv, bằng bom lượn và máy bay điều khiển từ xa vào ngày 3 và 4 tháng 4, khiến 4 người thiệt mạng và 11 người bị thương.
Thống đốc Oleksandr Prokudin cho biết, các cuộc tấn công của Nga vào tỉnh Kherson ngày 3 tháng 4 đã khiến một người thiệt mạng và 25 người khác bị thương.
Các vụ tấn công xảy ra khi người Công Giáo và Tin Lành đang chuẩn bị đón mừng Lễ Phục Sinh vào ngày 5 tháng 4. Lễ Phục Sinh của Chính thống giáo Đông phương năm nay được tổ chức vào ngày 12 tháng 4.
Tổng thống Volodymyr Zelenskiy đề xuất ngừng bắn trong thời gian diễn ra các lễ hội tôn giáo. Nhưng Mạc Tư Khoa đã đáp trả bằng cách tăng cường các cuộc tấn công.
Tháng trước chứng kiến một số chiến dịch không kích dữ dội nhất từ phía Nga, với 6.500 cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa và gần 8.000 quả bom lượn được thả xuống - một kỷ lục trong thời chiến.
[Kyiv Independent: Russia increases attacks on civilians, killing 16 and injuring 94 more]
10. Các bộ trưởng Âu Châu kêu gọi áp đặt giới hạn lợi nhuận đối với các công ty năng lượng khi giá cả tăng vọt.
Các bộ trưởng tài chính của Tây Ban Nha, Đức, Ý, Bồ Đào Nha và Áo đang kêu gọi Liên minh Âu Á Châu áp thuế lợi nhuận bất ngờ trên toàn khối đối với các công ty năng lượng trong bối cảnh giá dầu và khí đốt tăng vọt do chiến tranh ở Iran.
Trong một bức thư gửi Ủy ban Âu Châu, năm vị bộ trưởng cho biết cuộc xung đột ở Trung Đông đang “gây ra gánh nặng đáng kể cho nền kinh tế Âu Châu và người dân Âu Châu”.
“Điều quan trọng là phải bảo đảm gánh nặng này được phân bổ một cách công bằng,” bức thư đề ngày thứ Sáu và được Bộ trưởng Kinh tế Tây Ban Nha, Carlos Cuerpo, công bố vào thứ Bảy cho biết.
Âu Châu phụ thuộc rất nhiều vào dầu khí nhập khẩu, khiến khu vực này dễ bị tổn thương trước các cú sốc từ bên ngoài. Năm 2022, sự hỗn loạn trên thị trường năng lượng sau cuộc xâm lược toàn diện của Nga vào Ukraine đã đẩy lạm phát lên mức hai chữ số ở nhiều quốc gia Âu Châu.
Vào thời điểm đó, Liên Hiệp Âu Châu đã áp đặt một “khoản đóng góp đoàn kết” bao gồm giới hạn lợi nhuận từ năng lượng dư thừa.
“Trước những biến dạng thị trường và hạn chế về ngân sách hiện nay, Ủy ban Âu Châu nên nhanh chóng xây dựng một công cụ đóng góp tương tự trên toàn Liên Hiệp Âu Châu”, bức thư viết. “Điều này cũng sẽ gửi một thông điệp rõ ràng rằng những người hưởng lợi từ hậu quả của chiến tranh phải làm phần việc của mình để giảm bớt gánh nặng cho người dân”.
[Politico: European ministers call for profit caps on energy companies as prices soar]
11. Các trường đại học bị tấn công khi Mỹ và Israel tăng cường các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng của Iran.
Bên trong khuôn viên rộng lớn của Đại học Shahid Beheshti ở phía bắc Tehran, một trung tâm nghiên cứu nằm trong đống đổ nát sau khi bị máy bay chiến đấu ném bom.
Vụ tấn công vào Viện Nghiên cứu Laser và Plasma thuộc cơ sở giáo dục đại học danh tiếng này là một phần của xu hướng ngày càng gia tăng các mục tiêu dân sự bị Hoa Kỳ và Israel nhắm đến trong cuộc chiến chống Iran.
Không có thương vong nào tại trường đại học vì hầu hết các trường đều trống rỗng sau khi chính phủ chuyển tất cả các lớp học trên toàn quốc sang hình thức trực tuyến cho đến khi có thông báo mới. Các ký túc xá gần đó chỉ bị hư hại nhẹ.
Mỹ và Israel không chính thức tiết lộ lý do đằng sau vụ tấn công, nhưng Mohammad Mehdi Tehranchi, một nhà vật lý lý thuyết cao cấp và nhà khoa học hạt nhân bị ám sát trong đợt tấn công mở màn của cuộc chiến 12 ngày của Israel hồi tháng 6, là giám đốc của một phòng thí nghiệm quang từ tại đó.
“Hành động thù địch này không chỉ nhắm vào an ninh của giới học thuật và môi trường khoa học của đất nước, mà còn là một cuộc tấn công rõ ràng vào lý trí, nghiên cứu và tự do tư tưởng”, trường đại học cho biết trong một tuyên bố, đồng thời kêu gọi các trường đại học quốc tế nâng cao nhận thức về các cuộc tấn công tương tự.
Viện Nghiên cứu Laser và Plasma thuộc Đại học Shahid Beheshti ở khu Evin, phía bắc Tehran.
Ông Hossein Simaei Saraf, Bộ trưởng Khoa học, Nghiên cứu và Công nghệ, cho biết với các phóng viên tại trung tâm nghiên cứu hôm thứ Bảy rằng các bộ phận của ít nhất 30 trường đại học đã bị ảnh hưởng bởi các cuộc tấn công của Mỹ và Israel kể từ khi chiến tranh bắt đầu vào ngày 28 tháng 2.
Ông nói rằng các nhà khoa học Iran đã là mục tiêu trong nhiều thập niên và chỉ ra rằng một số giáo sư khác của Đại học Shahid Beheshti cũng bị Israel ám sát trong cuộc chiến 12 ngày.
“Tấn công các trường đại học và trung tâm nghiên cứu có nghĩa là quay trở lại thời kỳ đồ đá”, vị bộ trưởng nói, ám chỉ đến lời đe dọa của Tổng thống Donald Trump về việc ném bom Iran “trở lại thời kỳ đồ đá” bằng cách tấn công có hệ thống vào cơ sở hạ tầng của nước này, bao gồm cả các nhà máy điện.
Đài truyền hình quốc gia Iran, gọi tắt là IRIB, hôm Chúa Nhật, 05 Tháng Tư, cho biết một trường đại học lớn khác bị tấn công trong cuộc chiến đang diễn ra là Đại học Khoa học và Công nghệ Tehran, nơi một trong những trung tâm nghiên cứu của trường đã bị san bằng và các khoa khác bị hư hại cách đây một tuần. Cơ sở này chuyên phát triển các vệ tinh do trong nước sản xuất.
IRIB cũng cáo buộc Mỹ và Israel cũng tấn công Viện Pasteur ở trung tâm Tehran, được thành lập hơn 100 năm trước với sự hợp tác của Viện Pasteur nổi tiếng quốc tế ở Paris nhưng hiện đang hoạt động độc lập.
Viện nghiên cứu này chuyên về các bệnh truyền nhiễm, sản xuất vắc-xin và các sản phẩm sinh học, đồng thời cung cấp các dịch vụ chẩn đoán tiên tiến.
Tổ chức Y tế Thế giới, gọi tắt là WHO, đơn vị hợp tác với hai bộ phận của viện này, xác nhận rằng viện “đã bị thiệt hại đáng kể và không thể tiếp tục cung cấp dịch vụ y tế”, nhưng cho biết không có ai thiệt mạng.
Tổng giám đốc WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus cho biết hôm thứ Sáu rằng hơn 20 vụ tấn công đã nhắm vào các cơ sở chăm sóc sức khỏe ở Iran kể từ đầu tháng Ba, đồng thời đề cập đến Bệnh viện Tâm thần Delaram Sina, nơi bị thiệt hại đáng kể trong một cuộc tấn công hôm Chúa Nhật.
IRIB nói thêm rằng một công ty dược phẩm lớn đã bị tấn công gần Tehran trong tuần này. Chính phủ Iran cho biết vụ tấn công nhằm mục đích ảnh hưởng đến các tuyến cung cấp thuốc men, trong khi Israel tuyên bố công ty này có liên quan đến việc sản xuất vũ khí hóa học.
Theo IRIB, các cuộc tấn công của Mỹ và Israel cũng đã ảnh hưởng đến trường học, nhà cửa và doanh nghiệp trên khắp đất nước, khiến hơn 2.000 người thiệt mạng, theo chính quyền Iran. Máy bay chiến đấu đã bay ở độ cao thấp trên Tehran vào tối thứ Sáu, tiến hành các cuộc tấn công làm sáng rực các khu vực miền núi phía bắc thủ đô.
Trong khi Iran ngoan cố tiếp tục phong tỏa eo biển Hormuz bất chấp những yêu cầu lặp đi lặp lại của Tổng thống Trump về việc mở lại tuyến đường thủy này, Mỹ và Israel ngày càng tập trung các cuộc tấn công trên không vào các mục tiêu kinh tế, điều này có thể gây ra những hậu quả sâu rộng đối với thường dân Iran.
IRIB nhấn mạnh rằng hôm thứ Bảy, khu vực kinh tế ở thành phố Mahshahr giàu dầu mỏ, một trong những trung tâm công nghiệp quan trọng nhất của Iran và là nguồn thu xuất khẩu chủ yếu, đã bị oanh tạc dữ dội.
Nhiều nhà máy lọc dầu bị hư hại nghiêm trọng, và một quan chức địa phương cho biết ít nhất năm người bị thương.
Điều này diễn ra một ngày sau khi Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu khoe khoang rằng quân đội của ông đã “phá hủy 70% năng lực sản xuất thép của Iran” sau khi vô hiệu hóa hai nhà sản xuất hàng đầu, bao gồm cả nhà sản xuất lớn nhất ở Trung Đông, bằng nhiều đợt tấn công tàn phá.
Cùng ngày, hai đợt không kích quy mô lớn đã gây thiệt hại đáng kể cho cầu B1 gần Tehran. Ít nhất tám người thiệt mạng và hơn 90 người bị thương trong vụ tấn công, xảy ra khi nhiều gia đình dân thường đang cùng nhau đón mừng ngày Sizdah Bedar, hay Ngày Thiên nhiên, tại khu vực này.
Cây cầu treo cao 136 mét vừa hoàn thành sẽ giúp giảm đáng kể lưu lượng giao thông giữa Tehran và Karaj gần đó, cũng như giao thông hướng tới các tỉnh phía bắc thủ đô, những khu vực vốn là điểm đến du lịch nổi tiếng. Cây cầu được các kỹ sư Iran xây dựng trong nhiều năm.
Một quan chức Mỹ nói với trang web tin tức Axios rằng cây cầu bị tấn công vì nó được quân đội Iran sử dụng để bí mật vận chuyển hỏa tiễn và các bộ phận hỏa tiễn từ Tehran đến các địa điểm phóng ở miền tây Iran và cung cấp hỗ trợ hậu cần cho quân đội ở Tehran.
Cây cầu sắp được khánh thành nhưng vẫn chưa được mở cửa cho giao thông.
Tổng thống Trump ngay lập tức ăn mừng việc cây cầu bị tấn công bằng cách tung ra một video quay cảnh các phần của cây cầu sụp đổ và cảnh báo rằng sẽ còn “nhiều điều tồi tệ hơn nữa xảy ra”.
Hôm thứ Bảy, ông nhắc nhở Iran rằng chỉ còn 48 giờ nữa để mở lại eo biển Hormuz, nếu không ông sẽ đồng loạt ném bom các nhà máy điện hàng đầu của Iran và làm chúng ngừng hoạt động. Ông cũng đe dọa sẽ ném bom các nhà máy khử muối nước biển. Những cơ sở và nhà máy điện này là mục tiêu dân sự và không thể bị tấn công theo luật quốc tế.
Các chỉ huy của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo, gọi tắt là IRGC, những người đang điều hành cuộc chiến và điều hành đất nước với sự hậu thuẫn của chính phủ, đã nhấn mạnh rằng họ sẽ không đầu hàng và sẽ chỉ leo thang các cuộc tấn công trên khắp khu vực để trả đũa.
Trong suốt cuộc chiến, Washington cũng đã ném bom khu vực nhà máy điện hạt nhân Bushehr bốn lần, với cuộc tấn công mới nhất vào thứ Bảy đã giết chết một lính gác và làm hư hại một công trình gần đó mà không trúng lò phản ứng. Một số địa điểm hạt nhân dân sự khác cũng bị tấn công và phá hủy trong tuần qua.
Hơn 100 chuyên gia pháp lý của Mỹ tuần này đã lên án các cuộc tấn công nhằm vào thường dân ở Iran, cho rằng chúng làm dấy lên “mối lo ngại nghiêm trọng về việc vi phạm luật nhân quyền quốc tế và luật nhân đạo quốc tế”, đồng thời bày tỏ lo ngại về “nguy cơ xảy ra các hành động tàn bạo trên khắp khu vực”.
[CBSNews: Universities hit as US, Israel ramp up attacks on Iran’s infrastructure]
12. Các Tiểu Vương quốc Ả rập thống nhất phải hứng chịu phần lớn các cuộc tấn công trả đũa khu vực của Iran.
Các cuộc tấn công trả đũa từ Iran đối với khu vực Vịnh Ba Tư diễn ra không ngừng nghỉ.
Ví dụ, tòa nhà của Oracle ở Dubai rất quan trọng vì trong vài ngày qua, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran, gọi tắt là IRGC đã tái khẳng định mối đe dọa đối với các công ty công nghệ thông tin của Mỹ.
Cũng tại Dubai, như chúng ta đã thấy trước đó, các nhà chức trách đã phản ứng với một sự việc ở Dubai Marina, một nơi tập trung nhiều điểm du lịch nổi tiếng, du thuyền sang trọng, nhà hàng và khách sạn.
Vùng Vịnh phải gánh chịu hậu quả nặng nề nhất từ các cuộc tấn công trả đũa này – hơn 6.000 máy bay điều khiển từ xa và hỏa tiễn đã tấn công vào khu vực này kể từ khi cuộc chiến bắt đầu – nhưng không nơi nào bị ảnh hưởng nhiều hơn UAE.
Hơn 2.500 máy bay điều khiển từ xa và hỏa tiễn đã tấn công vào UAE. Điều này đã gây ra tác động tàn phá đối với nền kinh tế, đặc biệt là ở Dubai, điểm đến du lịch nổi tiếng của Trung Đông.
Vùng Vịnh nói chung, và đặc biệt là UAE, đang phải gánh chịu những hậu quả nghiêm trọng do cuộc chiến này gây ra.
[Al Jazeera English: UAE faces brunt of Iran’s regional retaliation attacks]
13. Nga không trả lương cho công nhân tại các nhà máy công nghiệp trên khắp vùng Ukraine bị tạm chiếm.
Trung tâm Kháng chiến Quốc gia Ukraine đưa tin hôm Chúa Nhật, 05 Tháng Tư, rằng trong nhiều tháng qua, Nga đã không trả lương cho các công nhân làm việc tại các cơ sở công nghiệp thuộc vùng lãnh thổ Nga xâm lược.
Trung tâm này cho biết có hàng triệu đô la tiền lương chưa được trả tại các doanh nghiệp thuộc sở hữu của Ukraine trước khi Nga xâm lược vào năm 2014 và 2022.
“Khi có thanh toán, các khoản thanh toán diễn ra không thường xuyên và có tính chọn lọc,” thông báo cho biết thêm.
Tại khu vực bị tạm chiếm của tỉnh Zaporizhzhia, hải cảng Berdyansk, vốn nằm dưới sự kiểm soát của Nga từ năm 2022, đã ghi nhận khoản nợ lương lên tới hơn 20,5 triệu ruble (255.611 đô la Mỹ) cho 268 nhân viên.
Tại tỉnh Luhansk, các doanh nghiệp nhà nước cũ của Ukraine là Luhanskvuhillia, được Nga tái cấu trúc thành Tsentrugol và Antratsyt, đã gánh khoản nợ khoảng 169 triệu ruble (2.107.795 đô la Mỹ) cho người lao động.
Trung tâm này cho biết, tại một số mỏ, như Dovzhanska-Kapitalna, công nhân báo cáo rằng họ chưa nhận được tiền lương kể từ tháng 12 năm 2025.
Tại tỉnh Luhansk, các công nhân tại Nhà máy luyện kim Alchevsk, một trong những doanh nghiệp công nghiệp lớn nhất khu vực, đang nhận mức lương thấp hơn mức trung bình của vùng. Hoạt động của nhà máy được tường trình đã bị tạm dừng và sản xuất đang tiến gần đến việc ngừng hoàn toàn.
[Kyiv Independent: Russia not paying salaries to employees of industrial facilities across occupied Ukraine]
14. Đây là cách một chiến dịch tìm kiếm và cấp cứu ở Iran có thể diễn ra.
Theo nhà phân tích an ninh quốc gia Aaron MacLean của CBS News, quân đội Mỹ có các lực lượng được huấn luyện bài bản gọi là Lính cấp cứu dù Không quân, chuyên thực hiện các hoạt động tìm kiếm và cứu nạn, như vụ việc tìm kiếm thành viên phi hành đoàn mất tích trên chiếc máy bay chiến đấu F-15E của Mỹ bị bắn rơi ở Iran hồi sáng thứ Sáu.
“Về cơ bản, họ chỉ chuyên tâm vào việc này,” MacLean, một cựu chiến binh Thủy quân lục chiến từng phục vụ ở Afghanistan, nói về các lính cấp cứu dù, còn được gọi là PJ.
MacLean cho biết lực lượng PJ “hoạt động với nhiều trang thiết bị hàng không khác nhau để tham gia vào những tình huống cụ thể này”, mô tả họ là “một nhóm đặc nhiệm xuất sắc, những người thâm nhập và giải cứu các phi công, bản thân họ cũng được huấn luyện bài bản về kỹ năng sinh tồn, né tránh và chống lại những kẻ bắt giữ tiềm năng”.
Ông giải thích rằng thành viên phi hành đoàn mất tích sẽ được trang bị dụng cụ cấp cứu và “được huấn luyện cách tự chăm sóc bản thân trong trường hợp bị thương.”
Ông cũng cho biết họ sẽ được trang bị thiết bị liên lạc để “thông báo cho cấp trên biết rằng họ vẫn an toàn, và lý tưởng nhất là tham gia vào quá trình cấp cứu chính mình.”
MacLean lưu ý rằng thành viên phi hành đoàn sẽ có thiết bị theo dõi GPS, đèn hiệu và bộ đàm mã hóa cho phép họ tránh né đối phương trong khi phát tín hiệu cho lực lượng cấp cứu tiềm năng.
[CBSNews: Here's how a search and rescue mission in Iran might work]